II GZ 142/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Jagielska po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A Sp. z o.o. w Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 stycznia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1317/17 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w Ł. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu dostosowania prowadzenia działalności do wymagań ustawy Prawo farmaceutyczne postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 9 stycznia 2018 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1317/17, orzekając na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odmówił A. Sp. z o.o. w Ł. (dalej: Spółka) wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego (GIF) z dnia [...] marca 2017 r. w przedmiocie nakazu dostosowania prowadzenia działalności do wymagań ustawy Prawo farmaceutyczne. Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że pismem z dnia 10 października 2017 r. Spółka złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania powyższej decyzji, w którym wyjaśniła przede wszystkim, iż pismem z dnia 4 sierpnia 2017 r. GIF odmówił zaakceptowania przedstawionego harmonogramu działań naprawczych, co będzie skutkować wszczęciem postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej. Cofnięcie zezwolenia wiązać się będzie z utratą miejsc pracy przez osoby zatrudnione w hurtowni, koniecznością utylizacji produktów leczniczych oraz koniecznością spłaty zaciągniętego kredytu (800 tysięcy zł) w związku z utratą płynności finansowej. Spółka zaznaczyła, że obecnie w hurtowni znajduje się towar o łącznej wartości przekraczającej 11 milionów zł. Oceniając wniosek Sąd uznał, że dotyczy on wstrzymania wykonania decyzji GIF nakazującej dostosowanie działalności do wymagań ustawy Prawo farmaceutyczne. Tymczasem argumentacja skarżącej sprowadza się do skutków ewentualnej decyzji w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, czyli odrębnego aktu administracyjnego w stosunku do zaskarżonej decyzji. W konsekwencji, Spółka nie przedstawiła argumentacji, która wskazywałaby, że na skutek wykonania zaskarżonej decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Z tych względów, na podstawie twierdzeń wniosku, Sąd nie mógł jednoznacznie stwierdzić, czy wystąpiły przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu złożonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka domagała się uchylenia postanowienia Sądu z dnia 9 stycznia 2018 r. w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz, w oparciu o art. 106 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., przeprowadzenia dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy na okoliczności wskazane w treści zażalenia. Wnosząca zażalenie zarzuciła naruszenie przepisu postępowania, art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne dokonanie jego wykładni i w efekcie przyjęcie, iż strona powinna udowodnić, nie zaś uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na zasadność wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie rozważań dostrzec należy, że złożony przez Spółkę wniosek z dnia 10 października 2017 r. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji był ponownym wnioskiem w tym przedmiocie. Pierwszy wniosek z dnia 19 lipca 2017 r., rozpatrzony został przez WSA w Warszawie odmownie postanowieniem z dnia 20 września 2017 r., które stało się prawomocne, gdyż postanowieniem z dnia 17 listopada 2017 r. o sygn. akt II GZ 835/17 (dostępne w CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Spółki. W tym stanie rzeczy, rozpatrując ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd I instancji powinien zastosować art. 61 § 4 p.p.s.a. i zgodnie z treścią tego przepisu ocenić czy zmieniły się okoliczności w stosunku do pierwotnego wniosku. Wprawdzie w kontrolowanym postanowieniu Sąd nie zastosował art. 61 § 4 p.p.s.a., niemniej jednak z racji braku stosownych zarzutów zażalenia w tym zakresie oraz uznając, że niezależnie od tego, czy Sąd odmówiłby zmiany postanowienia z dnia 20 września 2017 r., czy odmówiłby wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, tak jak to uczynił, skutek obydwu rozstrzygnięć byłby dla skarżącej Spółki taki sam. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ objęte nim postanowienie jest, poza wskazaną wyżej wadą, prawidłowe. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Jak zatem wynika z treści cytowanego przepisu przesłankami do wstrzymania wykonania decyzji przez sąd są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym zaznaczyć należy, iż szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W piśmiennictwie i judykaturze zgodnie przyjmuje się, że art. 61 § 3 p.p.s.a. zobowiązuje stronę wnioskującą o udzielenie ochrony tymczasowej na jego podstawie do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia. Na wnioskodawcy spoczywa zatem obowiązek jedynie uprawdopodobnienia istnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności [por. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 3. wydanie zmienione i uzupełnione, wyd. C.H.BECK, Warszawa 2015, str. 384 oraz powołane tam orzecznictwo). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji prawidłowo uznał w kontrolowanym postanowieniu, że argumentacja wniosku skarżącej nie odnosi się do zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2017 r. w przedmiocie nakazu dostosowania prowadzenia działalności do wymagań ustawy Prawo farmaceutyczne, tylko do skutków niewydanej w tej sprawie, ewentualnej decyzji, w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej. Skoro skarżąca Spółka nie uprawdopodobniła możliwości wystąpienia przesłanek opisanych w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. w stosunku do wskazywanej decyzji z dnia [...] marca 2017 r., to odmowę uwzględnienia ponownego wniosku o wstrzymanie jej wykonania należało uznać za zgodną z prawem. Powyższego stanowiska nie podważa argumentacja zażalenia, również nakierowana na przybliżenie trudnych do odwrócenia skutków i znacznej szkody, które mogłyby powstać w wyniku wykonania ewentualnej decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, bo nie takiej decyzji dotyczył wniosek. Ponadto podkreślenia wymaga, że z uzasadnienia postanowienia Sądu I instancji objętego zażaleniem nie wynika, żeby Sąd uzależnił ocenę wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji od udowodnienia okoliczności z art. 61 § 3 p.p.s.a., więc zarzut błędnej wykładni tego przepisu okazał się chybiony, zaś co do wniosku o przeprowadzenie dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy na okoliczności wskazane w treści zależenia (na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a.), stwierdzić z całą mocą należy, że Naczelny Sąd Administracyjny co do zasady nie prowadzi postępowania dowodowego, lecz kontroluje prawidłowość orzeczenia sądu I instancji, uwzględniając stan faktyczny jaki istniał w tej dacie. Innymi słowy, rolą NSA w tej sprawie, wyznaczoną granicami zażalenia, było dokonanie kontroli zgodności z prawem postanowienia Sądu I instancji, który ocenił wniosek Spółki o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a oceny tej dokonał na podstawie wziętych pod uwagę dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, kierując się przy tym treścią trafnie rozumianego art. 61 § 3 p.p.s.a. i brak jakichkolwiek podstaw dla skutecznego kwestionowania tego stanu rzeczy. Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.