II GZ 137/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: sędzia NSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2025 r. sygn. akt VI SA/Wa 2386/21 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2021 r. nr DZP-II.613.16.2021 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego o pozostawieniu wniosku o dopuszczenie do egzaminu radcowskiego bez rozpoznania postanawia: oddalić zażalenie.

Przewodniczący Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarządzeniem z 8 stycznia 2025 r. sygn. akt VI SA/Wa 2386/21 wezwał R. P. (dalej: "skarżący") do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z 13 listopada 2024 r. w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Skarżący zażaleniem z 5 lutego 2025 r. zaskarżył powyższe zarządzenie wnosząc o jego uchylenie w całości. Stwierdził, że żądany wpis jest nielegalny i wygórowany. Wniósł także o zwolnienie z opłat i kosztów sądowych w całości oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a.") od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania) pobiera się wpis stosunkowy lub stały. W myśl § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wynosi 100 zł. Złożone w sprawie zażalenie jest pismem procesowym podlegającym opłacie. Zgodnie z art. 214 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (art. 239 § 1 pkt 1-3, art. 239 § 2 i art. 240 p.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z powyższych okoliczności. Podkreślić należy, że choć skarżący w zażaleniu zawarł również wniosek o przyznanie mu prawa pomocy m.in. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jednak w tej sprawie WSA już rozpoznawał wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy i odmawiał mu przyznania tego prawa, m.in. w związku z niewykonaniem przez skarżącego wezwania do przedstawienia określonych dokumentów odnoszących się do jego sytuacji majątkowej. W takiej sytuacji złożenie kolejnego w tej sprawie, nadzwyczaj lakonicznego wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie wstrzymywało rozpoznania zażalenia na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, tego rodzaju działania strony - polegające na składaniu w tej samej sprawie kilku kolejnych wniosków o przyznanie prawa pomocy, zawierających taką samą lub bardzo zbliżoną argumentację - stanowią przykład nadużycia prawa do sądu i jako takie nie zasługują na ochronę (zob. postanowienie NSA z 21 października 2016 r. o sygn. akt I GZ 555/16; http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Wobec powyższego zarządzeniem z 8 stycznia 2025 r. prawidłowo wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z 13 listopada 2024 r. w kwocie 100 zł, który został określony zgodnie z obowiązującymi przepisami. Z przedstawionych wyżej przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł jak w sentencji.