II GZ 111/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 3580/23 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na lokalizację zjazdu postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 3580/23, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako: "p.p.s.a.") odmówił R. K. (dalej jako: "skarżący") przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej w sprawie ze skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 28 lutego 2023 r. w przedmiocie zezwolenia na lokalizację zjazdu z drogi wojewódzkiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 7 maja 2024 r. odrzucił skargę kasacyjną skarżącego R. K. od wyroku z 10 października 2023 r. z uwagi na nieusunięcie jej braków formalnych w terminie. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zażalił się na to postanowienie i jednocześnie wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu pisma z 25 czerwca 2024 r. wskazano, że na kopercie, w której znajdowało się jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, brak było nawet skrótowej informacji co zawiera. Uniemożliwiło to stronie skarżącej dokonanie weryfikacji zwartości znajdującej się w kopercie. Zaskarżonym postanowienie z dnia 28 sierpnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący, wnioskując o przywrócenie terminu, powołał się na okoliczność, że w odebranej przesyłce sądowej nie było wezwania do uzupełnienia braków formalnych, a jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego. W ocenie Sądu, okoliczności faktyczne niniejszej sprawy nie świadczą o braku winy skarżącego w uchybieniu terminu, bowiem zgodnie z adnotacją poczynioną na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, przesyłka zawierała "minst. wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej + wezwanie do wpisu". Nie ma zatem wątpliwości, że przedmiotowa przesyłka zawierała wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego wskazał, że na kopercie nie było żadnych informacji, co ona zawiera, a osoba, która jest upoważniona do odbioru korespondencji, nie zawsze jest umocowana do otwierania korespondencji i analizowania jej zawartości, od razu na poczcie. Nie otrzymuje też kopii potwierdzenia odbioru. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Instytucją procesową, której celem jest ochrona strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej jest instytucja przywrócenia terminu. W świetle art. 86 § 1 i art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu następuje na wniosek uprawnionego złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W składanym wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu oraz dokonać czynności, której termin został uchybiony. Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się rygorystyczne kryteria ocen postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie. Wiążą się one z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. W konsekwencji brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał brak podstaw do jego uwzględnienia. W przedmiotowej sprawie wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej, poprzez nadesłanie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie lub oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz z odpisem dla organu oraz wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej zostały 19 lutego 2024 r. przekazane do ekspedycji za pośrednictwem poczty. Zawartość przesyłki została opisana na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, z którego wynika, że wszystkie te dokumenty zostały przesłane do skarżącego przez Sąd pierwszej instancji i doręczone 8 marca 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma podstaw aby kwestionować zawartość tej przesyłki, skoro wynika ona zarówno z tego dokumentu pocztowego, jak również z adnotacji pracownika sądowego z 19 lutego 2024 r. o wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego. Prawidłowo wskazał Sąd pierwszej instancji, że zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym – korzystającym z domniemania prawdziwości. Samo twierdzenie strony, że przesyłka nie zawierała wszystkich pism wyraźnie wskazanych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, jest niewystarczające do obalenia tego domniemania. Także przedłożenie sądowi kserokopii koperty nie może dowodzić, że w korespondencji nie było jeszcze innego pisma – wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. Podkreślić należy, że informacji o ilości pism w jednej korespondencji nie umieszcza się na kopercie, lecz na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Mając na uwadze wyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.