II GZ 110/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 maja 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 3580/23 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej i zwrotu uiszczonego wpisu w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na lokalizację zjazdu postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 7 maja 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 3580/23, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako: "p.p.s.a.") odrzucił skargę kasacyjną R. K. (dalej jako: "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2023 r. w przedmiocie zezwolenia na lokalizację zjazdu. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zarządzeniami z 5 lutego 2024 r. wezwano pełnomocnika do strony skarżącej do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez złożenie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy oraz do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 100 (sto) złotych – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwań pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W zakreślonym przez Sąd terminie został uiszczony wpis od skargi kasacyjnej, nie został natomiast złożony wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy. Skoro brak formalny skargi kasacyjnej nie został uzupełniony w ustawowym terminie siedmiu dni, skargę kasacyjną należało odrzucić, na podstawie art. 178 p.p.s.a. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej postanowiono jak w pkt 2 sentencji w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie, a także wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia barków formalnych skargi kasacyjnej oświadczając jednocześnie o zrzeczeniu się rozprawy kasacyjnej. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że w kopercie, którą otrzymał znajdowały się pisma z dnia 19 lutego 2024 r., pt.: "Doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu" oraz "Zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi". W kopercie tej nie było zarządzenia ani wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez złożenie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozpraw. Na kopercie nie było również informacji, co ona zawiera. Pełnomocnik nie mogła więc zakładać, że w korespondencji mogłyby się znajdować jeszcze inne dokumenty. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 176 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, iż wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy jest obligatoryjnym elementem skargi kasacyjnej, bez którego ten środek odwoławczy nie może otrzymać prawidłowego biegu. Umożliwia on bowiem pozostałym stronom ustosunkowanie się do niego w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a. Winien zatem znaleźć się w skardze kasacyjnej albo w odrębnym piśmie uzupełniającym. Stosownie zaś do art. 177a p.p.s.a., w sytuacji, gdy skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. W rozpatrywanej sprawie zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie z dnia 5 lutego 2024 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł i do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych skargi poprzez nadesłanie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie lub oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz odpisem dla organu, a odpisy tych zarządzeń doręczono pełnomocnikowi strony w dniu 8 marca 2024 r. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, podpisanym przez pełnomocnika pocztowego, jako rodzaj przesyłki podano: "minst. wezwanie do usunięcia braków skargi kasacyjnej + wezwanie do wpisu". Należy zaznaczyć, że wypełnione prawidłowo potwierdzenie odbioru, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 244 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1360 ze zm.), potwierdzający fakt i datę doręczenia wskazanych pism. W tym zakresie dokument urzędowy korzysta z domniemania zgodności z prawdą (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1998 r., III CZ 51/98, OSNC 1998, nr 11, poz. 189). Adresat przesyłki, który stwierdzi, że nie doręczono mu wszystkich pism wymienionych na formularzu i których przyjęcie pokwitował, powinien ten fakt udowodnić (zob. np. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2010 r., I FSK 1929/09). Domniemanie zgodności z prawdą może być obalone, jednakże podejmując próbę dokonania tego, należy mieć na względzie, że dokumenty urzędowe są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi. Co za tym idzie, dowody przeciwne muszą być zdecydowanie przekonywające. Obalenie domniemania nie może nastąpić jedynie w oparciu o oświadczenie strony, że analiza korespondencji wykazała, iż w otrzymanej przesyłce w dniu 8 marca 2024 r. znajdowało się jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Należy również wskazać, że to w interesie odbierającego przesyłkę było sprawdzenie jej zawartości w chwili odbioru oraz zgłoszenie ewentualnych zastrzeżeń doręczycielowi. Natomiast w sytuacji, kiedy tego nie uczynił, nie ma uzasadnionych podstaw, aby kwestionować prawidłowość doręczenia przesyłki. Przyjęcie dopuszczalności kwestionowania po odbiorze przesyłki jej zawartości przeczyłoby sensowi potwierdzenia odbioru przesyłki. W każdym przypadku odbiorca przesyłki mógłby podnosić, że nie otrzymał żadnego dokumentu lub tylko niektóre z nich, innymi słowy, że odebrał kopertę pustą albo niepełną (zob. np. postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2014 r., II FSK 2265/12). Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie nie jest sporna dopuszczalność przesyłania w jednej przesyłce listowej kilku pism, pod warunkiem, że w momencie odbioru są one traktowane indywidualnie (por. postanowienia NSA: z dnia 21 maja 2010 r., II FSK 619/10; z dnia 15 stycznia 2019 r. II FZ 808/18). Dla prawidłowości dokonania w ten sposób doręczenia wymaga się, aby okoliczność ta wynikała z dołączonego do przesyłki potwierdzenia odbioru - powinno to nastąpić przez wymienienie na formularzu potwierdzenia odbioru w rubryce "rodzaj przesyłki" pism stanowiących zawartość przesyłki, co w sprawie miało miejsce. Odbierający przesyłkę potwierdza jej odbiór na formularzu potwierdzenia odbioru przez wpisanie daty otrzymania przesyłki i umieszczenie czytelnego podpisu zawierającego imię i nazwisko. Należy uznać, że potwierdzenie podpisem odbioru przesyłki oznacza nie tylko potwierdzenie, że przesyłka została doręczona osobie upoważnionej do jej odbioru w dacie na formularzu wskazanej, ale także, że zawartość przesyłki odpowiada tej, która została wskazana na formularzu potwierdzenia odbioru (por. postanowienia NSA: z dnia 31 marca 2010 r., I FSK 1929/09; z dnia 21 maja 2010 r., II FSK 619/10). Korzysta z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Podejmując próbę obalenia domniemania, należy mieć na względzie, że na stronie spoczywa obowiązek przedstawienia wiarygodnych środków dowodowych. Za taki wiarygodny środek dowodowy nie mogą być uznane twierdzenia przedstawione w uzasadnieniu zażalenia, gdyż informacji o ilości pism w jednej korespondenci nie umieszcza się na kopercie, lecz – jak to wskazano wyżej – na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Mając na uwadze wyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.