II GSK 856/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska Sędziowie NSA Stanisław Gronowski (spr.) Marzenna Zielińska Protokolant Marta Podoba po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 stycznia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 1604/12 w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 4 czerwca 2012 r. nr . w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. K. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W.wyrokiem z 11 stycznia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 1604/12 po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 4 czerwca 2012 r. nr . w przedmiocie kary pieniężnej, oddalił skargę. Za podstawę rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji przyjął następujące ustalenia faktyczne: W dniu 15 grudnia 2010 r. inspektorzy Wojewódzkiego Mazowieckiego Inspektoratu Drogowego przeprowadzili na terenie Portu Lotniczego Okęcie w W.kontrolę pojazdu marki T. o numerze rejestracyjnym WL ., którym kierował A. K. (dalej: "skarżący"). W trakcie kontroli stwierdzono: zamontowanie w pojeździe drogometru marki C. zespolonego z kasą fiskalną; zamocowanie na dachu samochodu plastikowego urządzenia z dwustronną reklamą o treści: "top, TAXI ."; umieszczenie na przodzie i na bokach pojazdu napisu ".". Z przeprowadzonych czynności kontrolnych sporządzono protokół, do którego załączono dokumentację fotograficzną oraz przesłuchano w charakterze świadka kierowcę pojazdu oraz pracowników przeprowadzających kontrolę. Według wyjaśnień skarżącego kontrolowany pojazd jest taksówką bagażową przeznaczoną do przewozu bagażu i pasażera. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 30 grudnia 2011 r., wydaną na podstawie art. 5, art. 8, art. 18 ust.5 lit. a, b i c w związku art. 93 ust.1 i lp.1.1, 2.9 pkt 1 oraz pkt 3 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm., dalej "u.t.d."), nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15.000 zł za stwierdzone w trakcie kontroli naruszenia warunków wykonywania transportu drogowego. Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 4 czerwca 2012 r. uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w pkt 1 i w pkt 2 i nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. Powodem uchylenia zaskarżonej decyzji była, jak wyjaśnił organ, zmiana przepisów ustawy o transporcie drogowym, która nastąpiła w trakcie trwania postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie i weszła w życie w dniu 1 stycznia 2012 r. (art. 11 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym). Zgodnie z art. 92a ust. 1 zmienionej ustawy o transporcie drogowym, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem warunków określonych w ustawie podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10.000 zł za każde naruszenie, z tymże suma nałożonych kar za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10.000 zł (art. 92a ust. 2 u.t.d). Zakwestionowana odwołaniem decyzja została wydana w oparciu o art. 92 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2012 r. i w związku z tym maksymalna kara pieniężna została określona w wysokości 15.000 zł Główny Inspektor Transportu Drogowego podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż podmiotem wykonującym transport okazjonalny był skarżący. Samochód, którym skarżący wykonywał te usługi naruszył przepisy art. 18 ust. 5 lit. a, b i c u.t.d. W myśl wspomnianego przepisu przy wykonywaniu transportu okazjonalnego w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się: a) umieszczania lub używania w pojeździe taksometru; b) umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy; c) umieszczania na dachu pojazdu lamp i innych urządzeń technicznych. W dniu kontroli skarżący wykonywał przewóz okazjonalny z naruszeniem przepisów art. 18 ust. 5 lit. a, b i c u.t.d. Napis umieszczony na banerze "top TAXI 19664" zainstalowanym na dachu pojazdu mógł, w ocenie organu, spowodować u potencjalnego pasażera przekonanie, że korzysta on z taksówki osobowej. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Starostwo Powiatowe w L. (pismo z 4 stycznia 2011 r.) oraz Urząd M. L. (pismo z 3 stycznia 2011 r.) skarżącemu nie udzielono licencji, zarówno na wykonywanie transportu drogowego osób, jak i na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Skarżący wniósł skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd pierwszej instancji, kontrolując zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, nie stwierdził naruszenia przepisów prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej p.p.s.a.), oddalił skargę. Sąd pierwszej instancji podzielił ustalenia organu, iż podmiotem wykonującym transport okazjonalny pojazdem niezgodnym z przepisami art. 18 ust. 5 lit. a, b i c u.t.d. był skarżący. Wbrew stanowisku skarżącego nie mógł on wykonywać przewozu taksówką bagażową, skoro w świetle zapisu widniejącego w dowodzie rejestracyjnym skarżący dysponował samochodem osobowym. Trafne było, zdaniem Sądu pierwszej instancji, nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 10.000 zł z powodu naruszenia art. 18 ust. 5 lit. a, b i c u.t.d., gdyż kontrolowany pojazd był wyposażony i oznaczony w sposób upodabniający go do taksówki, co w przypadku wykonywania przewozu okazjonalnego osób jest, w świetle ustawy, zabronione. Sąd pierwszej instancji przypomniał, że na dachu pojazdu zamontowano urządzenie techniczne, na którym umieszczono napis "t. TAXI.". Okoliczność, że określenie "t." i nr telefonu odnosiło się do firmy T., która zlecała skarżącemu usługi w systemie radio - taxi, potwierdza umowa o współpracy . Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że "w trakcie kontroli została sporządzona dodatkowa dokumentacja: zdjęcia fotograficzne pojazdu i dokumentów posiadanych i okazanych przez skarżącego. Dowody te, analizowane łącznie, pozwoliły na ustalenie stanu faktycznego, który stanowił podstawę odpowiedzialności kierowcy, a w konsekwencji nałożenia kary pieniężnej". Skarżący wywiódł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc na podstawie art. 188 p.p.s.a., o uchylenie wyroku i rozpoznanie skargi, a także stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 4 czerwca 2012 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarga kasacyjna, oparta na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zarzuca: I. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 145 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 28 k.p.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi na zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego pomimo, iż została skierowana do osoby nie będącej stroną postępowania – skarżącego, podczas, gdy ewentualna decyzja o nałożeniu kary pieniężnej powinna być skierowana do c, której oznaczenia zamieszono na samochodzie. Powinno to skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 30 grudnia 2011 r., II. naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj. art. 5 ust. 1,2 i 3, art. 8 oraz art. 4 pkt 1 i pkt 11 w związku z art. 18 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy o transporcie drogowym poprzez oddalenie skargi także w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej z tytułu wykonywania przez skarżącego transportu drogowego bez wymaganej licencji, podczas gdy organy administracyjne obu instancji ustaliły, iż skarżący wykonywał przewóz okazjonalny, o czym świadczy zastosowanie wobec skarżącego art. 18 ust. 5 u.t.d., III. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 5 pkt 1 u.t.d. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż do pociągnięcia do odpowiedzialności przewidzianej w wymienionym przepisie wystarczające jest ustalenie przez organ administracyjny, iż w samochodzie został umieszczony taksometr, podczas gdy zgodnie z treścią przepisu zabronione jest umieszczanie i używanie w pojeździe taksometru, tym czasem w toku postępowania administracyjnego nie udowodniono, że skarżący używał to urządzenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest oparta na usprawiedliwionych podstawach. Na wstępie niniejszych rozważań podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje sprawy w jej całokształcie, lecz związany jest podstawami skargi kasacyjnej. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd pierwszej instancji. Skarga kasacyjna w rozpoznawanej sprawie, jak to już wskazano, została oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego. Oparcie skargi kasacyjnej wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego wywiera ten skutek, że na etapie rozpoznawania tego środka zaskarżenia w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym miarodajne są, bo nie objęte podstawą kasacyjną, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., te ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd pierwszej instancji, które stanowiły podstawę subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego. Mając na uwadze podzielenie przez Sąd pierwszej instancji ustaleń organów obu instancji, iż podmiotem wykonującym transport okazjonalny pojazdem niezgodnym z przepisami art. 18 ust. 5 lit. a, b i c u.t.d. był skarżący, nie dysponujący ponadto licencją na wykonywanie transportu drogowego osób, jak również licencją na wykonywanie transportu drogowego taksówką, czego skarga kasacyjna skutecznie nie podważyła, gdyż nie podniosła zarzutów opartych na podstawie kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tym samym nie naruszał prawa wyrok Sądu pierwszej instancji, oddalający skargę od decyzji nakładającej na skarżącego karę pieniężną w kwocie 10.000 zł, zgodnie z przepisami art. 92a ust. 1, 2, 6 oraz lp. 1.1 oraz 2.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Zresztą, naruszenia tych przepisów skarga kasacyjna nawet nie zarzuciła. Zgodnie z orzecznictwem i piśmiennictwem (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. 2, str. 373), bez uprzedniego podniesienia w skardze kasacyjnej zarzutu opartego na podstawie kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., nieskuteczne jest wywodzenie zarzutu naruszenia prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) poprzez wykazywanie, iż rozstrzygnięcie wydano na podstawie błędnych ustaleń faktycznych, jak to wywodzi skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie. Skarga kasacyjna, uzasadniając zarzuty naruszenia prawa materialnego wywodzi, iż wbrew temu, co ustalił Sąd pierwszej instancji, akceptując ustalenia organu, sporny transport wykonywał nie skarżący, lecz J. K. P. – Prezes Zarządu T. Spółki z o.o., ewentualnie omawiana spółka T.. Jednakże zarzuty te, o czym była już mowa, na potrzeby ich uwzględnienia zostały nieskutecznie postawione w skardze kasacyjnej. Nietrafny jest zarzut skargi kasacyjnej podniesiony w pkt. II. Skoro bowiem, jak to ustalił Sąd pierwszej instancji, podzielając stwierdzenia organu, że skarżący nie dysponował ani licencją na wykonywanie transportu drogowego osób, ani licencją na wykonywanie transportu taksówką, a ponadto wykonywał przewóz okazjonalny pojazdem naruszającym przepisy art. 18 ust. 5 u.t.d., a tych ustaleń faktycznych skarga kasacyjna skutecznie nie podważyła, nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 10.000 zł znajduje oparcie we wskazanych przepisach prawa. Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się również zasadności naruszenia prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 5 pkt 1 u.t.d. przez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż do pociągnięcia do odpowiedzialności przewidzianej w wymienionym przepisie wystarczające jest ustalenie przez organ administracyjny, iż w samochodzie został umieszczony taksometr, podczas gdy zgodnie z treścią przepisu zabronione jest umieszczanie i używanie w pojeździe taksometru. Tak postawiony zarzut nie odnosi się do kwestii naruszenia prawa materialnego, lecz ustaleń faktycznych, że taksometr był używany. Takiego ustalenia Sądu, akceptującego stanowisko organów, skarga kasacyjna, o czym była już mowa, również skutecznie nie podważyła. W tym stanie sprawy skarga kasacyjna, jako nie oparta na usprawiedliwionych podstawach podlega oddaleniu (art. 184 p.p.s.a.). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.