II GSK 2836/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 maja 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 6353/23 w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 24 października 2023 r. nr KOC/5553/Gs/23 w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką oddala skargę kasacyjną.

I Wyrokiem z 7 maja 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 6353/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę T. W. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 24 października 2023 r. w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego. Sąd pierwszej instancji orzekał w następujących okolicznościach sprawy: Decyzją z 4 sierpnia 2023 r. Prezydent m.st. Warszawy cofnął licencję nr 20424 udzieloną skarżącemu. W uzasadnieniu decyzji Prezydent powołał się na wyrok Sądu Rejonowego dla [...] [...] w W., którym skarżący został skazany za przestępstwo przeciwko mieniu. Organ pierwszej instancji wskazał, że z uwagi na fakt, iż ww. przestępstwo zostało wymienione w art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 ze zm., dalej: u.t.d.) jako uniemożliwiające świadczenie usług taksówkowych, uznać należało, że przedsiębiorca nie spełnia jednego z podstawowych wymogów do udzielenia licencji. W związku z powyższym, organ pierwszej instancji na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.t.d. cofnął przedsiębiorcy licencję. Na skutek odwołania skarżącego, decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 24 października 2023 r. utrzymano decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego do WSA w Warszawie złożył skarżący. Sąd pierwszej instancji skargę oddalił. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] [...] z [...] mara 2019 r., sygn. akt [...](prawomocny od dnia 10 maja 2021 r.) skarżący został skazany na kary pozbawienia wolności z warunkowym jej zawieszenia na okres próby oraz na kary grzywny za czyn z art. 291 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 17 ze zm., dalej: k.k.) oraz za czyn z art. 286 § 1 k.k. Przestępstwa, za które został skazany skarżący, są przestępstwami wymienionymi w art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a u.t.d., a zatem – w ocenie Sądu – wykluczają posiadanie licencji na wykonywania transportu drogowego. II Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący, zaskarżając orzeczenie w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: a) art. 5c ust. 1 pkt. 1 lit. a) u.t.d. poprzez uznanie, że w przypadku skarżącego skazanego za przestępstwo przeciwko mieniu zachodzą przesłanki uzasadniające cofnięcie licencji w sytuacji gdy katalog określony ww. przepisem odnosi się do licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób a nie na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, którą to licencją dysponuje skarżący, b) art. 6 ust. 1 pkt. 2 lit. b) u.t.d. poprzez uznanie, że w przypadku skarżącego skazanego za przestępstwo przeciwko mieniu zachodzą przesłanki uzasadniające cofnięcie licencji w sytuacji gdy katalog określony ww. przepisem nie zawiera przestępstw przeciwko mieniu jako warunku uzyskania licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, c) art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.t.d. poprzez uznanie, że w przypadku skarżącego skazanego za przestępstwo przeciwko mieniu zachodzą przesłanki uzasadniające cofnięcie licencji w sytuacji gdy przesłanki te w rzeczywistości nie zostały spełnione. Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, rozpoznanie sprawy bez wyznaczania rozprawy oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a. który przewiduje, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przytoczenie podstaw kasacyjnych to wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w ocenie skarżącego zostały naruszone przez sąd pierwszej instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało niewłaściwe zastosowanie lub błędna wykładnia prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez sąd pierwszej instancji. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. W skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego. Brak wprawdzie w pełni prawidłowego zakwalifikowania podniesionych zarzutów jako materialnych oraz powiązania ich z odpowiednimi przepisami p.p.s.a., jednakże po dokonaniu zrekonstruowania i systematyzacji tych zarzutów przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie uzasadnienia skargi kasacyjnej, zgodnie z poglądem wyrażonym w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009r. (sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA nr 1/2010, poz. 1), NSA uznał, że przedmiot zarzutów i kierunek argumentacji pozostają w ścisłym związku, koncentrując się zasadniczo wokół wykładni przepisów u.t.d., która była zdaniem skarżącego kasacyjnie błędna, co doprowadziło do nieprawidłowej oceny przez Sąd pierwszej instancji dokonanych przez organy ustaleń faktycznych. W związku z tym zarzuty skargi kasacyjnej rozpoznane zostaną łącznie. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest weryfikacja zgodności z prawem poglądu Sądu pierwszej instancji o zgodności z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2 tej ustawy cofa się jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. Dotyczy to także – wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej - licencji wymaganej do podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, gdyż tej licencji dotyczy art. 5b ust. 1 u.t.d., który przewiduje wymóg uzyskania odpowiedniej licencji na podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką. W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. b u.t.d., licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udziela się przedsiębiorcy, jeżeli: spełnia wymagania określone w art. 5c ust. 1 pkt 1 i 5 (pkt 1), zatrudnieni przez niego kierowcy oraz sam przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy nie byli skazani za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, a ponadto nie wydano im prawomocnego orzeczenia zakazującego wykonywania zawodu kierowcy (pkt 2 lit. b). W art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a - do którego odsyła cytowany wyżej przepis – przewidziano zaś, że licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2, udziela się przedsiębiorcy, jeżeli członkowie organu zarządzającego osoby prawnej, osoby zarządzające spółką jawną lub komandytową, a w przypadku innego przedsiębiorcy - osoby prowadzące działalność gospodarczą nie zostały skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwa karne skarbowe lub przestępstwa umyślne: przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mieniu, obrotowi gospodarczemu, wiarygodności dokumentów, środowisku lub warunkom pracy i płacy albo inne mające związek z wykonywaniem zawodu. Stosownie do art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. licencję cofa się (obligatoryjnie), jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu. Zgodnie z art. 15 ust. 2 u.t.d. cofnięcie licencji w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2 lit. a, b, d oraz lit. e poprzedza się pisemnym ostrzeżeniem przedsiębiorcy, że w przypadku ponownego stwierdzenia naruszenia tych przepisów wszczyna się postępowanie w sprawie cofnięcia licencji. Przepisu nie stosuje się, gdy posiadacz licencji przestał spełniać wymagania, o których mowa w art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a (niekaralność za określone przestępstwa). Przy czym art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a) u.t.d., nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek uzasadniających cofnięcie licencji na wykonywanie transportu drogowego bez uprzedniego wystosowania do strony pisemnego ostrzeżenia. Z treści powyższych przepisów WSA w Warszawie wywiódł - trafnie i w sposób niepodważany skargą kasacyjną - że skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne przeciwko mieniu świadczy o tym, że przestał być spełniony jeden z wymogów uprawniających do wykonywania transportu drogowego - co oznacza konieczność cofnięcia licencji (przesłanka obligatoryjna). W rozpoznawanej sprawie, stosownie do przedstawionej wyżej wykładni przepisów stanowiących podstawę materialnoprawną zaskarżonej do WSA w Warszawie decyzji, ustaleń co do wskazanej wyżej przesłanki dokonano na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego dla [...] [...] z [...] mara 2019r., sygn. akt [...] (prawomocny od dnia 10 maja 2021 r.) skazującego skarżącego na kary pozbawienia wolności z warunkowym jej zawieszenia na okres próby oraz grzywny za czyn z art. 291 § 1 k.k. oraz za czyn z art. 286 § 1 k.k. W związku z tym, że przestępstwa, za które został skazany skarżący, są przestępstwami wymienionymi w art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a u.t.d., wykluczały posiadanie licencji na wykonywania transportu drogowego. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się zarzucanych mu skargą kasacyjną naruszeń prawa materialnego. Sąd ten prawidłowo zaakceptował stanowisko organów, że skazanie przedsiębiorcy za przestępstwo przeciwko mieniu stanowi podstawę do obligatoryjnego cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką. Wobec stwierdzenia, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie są uzasadnione, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 p.p.s.a podlega oddaleniu.