II GSK 244/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz Sędzia del. WSA Jacek Czaja (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2021 r. na posiedzenie niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. G. spółki z o. o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 października 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 745/17 w sprawie ze skargi M. G. spółki z o. o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 8 maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M. G. spółki z o. o. w K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Wyrokiem z 19 października 2017 r. o sygn. akt II SA/Sz 745/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325; dalej jako: p.p.s.a.), oddalił skargę spółki z o.o. "M. G." z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z 8 maja 2017 r. w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie odmowy przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA złożyła M. G. sp. z o.o. w Krakowie i zaskarżając to orzeczenie w całości, wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: - naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 § 2 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) oraz § 2 i 3 w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137; dalej: p.u.s.a.) w zw. z art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 128 w zw. z art. 208 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1, 2 lit a) i b), pkt 3 w zw. z art. 240 § 1 pkt 11 w zw. z art. 241 § 2 pkt 2 w zw. z art. 243 § 1, 2 i 3 w zw. z art. 245 § 1 pkt 1, 2 i 3 lit. a) i b) oraz § 2 w zw. z art. 253a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., Nr 749 ze zm., dalej: o.p.) w zw. z art. 8 w zw. z art. 135 ust. 1 i 2 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2009 r., Nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej: u.g.h.): a) wskutek błędnego stwierdzenia, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest zmiana zezwolenia (który to przedmiot w ocenie WSA nie istnieje), w sytuacji, gdy jego przedmiotem jest w istocie weryfikacja przesłanek wznowienia postępowania (który to przedmiot obiektywnie istnieje) oraz ocena jaki wpływ mają ewentualnie te przesłanki na treść rozstrzygnięcia wydanego w sprawie (decyzji w przedmiocie odmowy zmiany zezwolenia), b) wskutek błędnego przyjęcia, że decyzją będąca przedmiotem postępowania (decyzja w przedmiocie odmowy zmiany zezwolenia) wygasła, w sytuacji, gdy okoliczność ta w żaden sposób nie wynika m.in. z treści obowiązujących przepisów ani z treści analizy prawnej przeprowadzonej przez WSA w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie wniósł o jej oddalenie oraz orzeczenie o kosztach postępowania. Skarga kasacyjna została rozstrzygnięta na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842), wobec zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II Izby Gospodarczej NSA o skierowaniu sprawy do rozpoznania w tym trybie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna podlega oddaleniu, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek nieważności postępowania sądowego określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak też nie zachodzą przesłanki wymagające uchylenia wydanego w sprawie orzeczenie oraz odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania – art. 189 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając niniejszą sprawę, związany był granicami skargi kasacyjnej – wyznaczonymi przez stronę w podstawach tego środka odwoławczego. Zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.); naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Przypomnieć na wstępie należy, że postępowanie administracyjne w rozpoznawanej sprawie tyczyło się wobec wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z 20 czerwca 2011 r., którą to decyzją organ odmówił zmiany – w zakresie przedłużenie zezwolenia na okres kolejnych 6 lat – decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z 14 marca 2005 r., udzielającej spółce M. G. w K. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa zachodniopomorskiego. Nie ulega wątpliwości, że byt prawny wskazanej decyzji z 20 czerwca 2011 r., był ściśle związany z okresem obowiązywania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z 14 marca 2005 r., która to decyzja wydana była na okres 6 lat i wygasła z upływem 14 marca 2011 r. Tak więc już w dacie wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania - zakończonego ostateczną decyzją odmawiającą zmiany decyzji udzielającej spółce zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych - decyzja w przedmiocie zezwolenia na prowadzenie tej działalności utraciła byt prawny. Tym samym w tej właśnie dacie nie istniał przedmiot postępowania, za który należało uznać zezwolenie (jako akt wywołujący określone skutki prawne) na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, objęte żądaniem strony co do jego zmiany, rozstrzygniętym przez organ w postępowaniu zakończonym decyzją z 20 czerwca 2011 r. W tym stanie prawnym, wobec wygaśnięcia samego zezwolenia, jak i wynikających z niego uprawnień, a więc wobec nieistnienia przedmiotu postępowania, brak było przesłanek dopuszczalności wznowienie postępowania, co oznaczało, że postepowania wznowieniowe było bezprzedmiotowe, i jako takie musiało podlegać umorzeniu. Zgodnie z art. 208 § 1 o.p., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Jakkolwiek przepis art. 245 o.p. zawiera katalog rozstrzygnięć, które kończą wznowione postępowanie, co mogłoby sugerować konieczność innego zakończenia omawianego postępowania, jednakże rozstrzygnięcia te mogą zapaść dopiero po przeprowadzeniu przez organ postępowania określonego w art. 243 § 2 o.p., a więc po przeprowadzeniu postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. W rozpatrywanym przypadku wystąpienie przesłanki określonej art. 240 § 1 pkt 11 o.p. nie jest kwestionowane. Postępowanie co do rozstrzygnięcia istoty sprawy nie mogło zaś być prowadzone - właśnie z uwagi na jego bezprzedmiotowość, związaną z utratą mocy obowiązującej decyzji udzielającej spółce zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz decyzji wydanej w postepowaniu o zmianę tejże decyzji. Tym samym umorzenie wznowionego postępowania na podstawie art. 208 § 1 o.p. uznać należało za prawidłowe. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.).