Sygnatura
II GSK 1577/22
Wyrok NSA z 28 listopada 2025 r., II GSK 1577/22 – transport drogowy i przewozy
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 28 listopada 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia NSA Anna Ostrowska Sędzia del. WSA Izabella Janson (spr.) Protokolant asystent sędziego Małgorzata Krawiec po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Wr 177/21 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 11 stycznia 2021 r. nr BP.501.1564.2020.0993.DL1.11712 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. S. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1350 (tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 19 maja 2022r., sygn. akt III SA/Wr 177/21 na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022r., poz. 329 ze zm., obecnie Dz.U. z 2024r., poz. 935 t.j., dalej: "p.p.s.a.") oddalił skargę A. S. (dalej też: "strona", "skarżąca") na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej też: "GITD") z 11 stycznia 2021r.,nr BP.501.1564.2020. 0993.DL1.11712 w wysokości 10.000 zł za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa (art. 92a ust. 1, 7, 11 u.t.d. zał. nr 3 lp. 6.1.2.). W skardze kasacyjnej skarżąca zaskarżyła powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu, zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: I. Naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tzn.: 1) art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. a także art. 81a § 1 k.p.a., poprzez niewłaściwą kontrolę legalności decyzji organu administracji publicznej skutkującą oddaleniem skargi sądowoadministracyjnej, wyrażającą się w bezrefleksyjnym zaaprobowaniu przez Sąd I instancji dowolnych, niewszechstronnych ustaleń faktycznych poczynionych przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, co doprowadziło organ do błędnych ustaleń faktycznych, a w konsekwencji do nieuzasadnionego przypisania stronie naruszenia opisanego pod l.p, 6.1.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, wyrażające się w tym, że organ administracji drugiej instancji nie dysponując jakimkolwiek materiałem dowodowym, domniemywa zmanipulowanie (przerobienie) oprogramowania do urządzenia rejestrującego (tachografu) przez kierowcę J. L. - pomimo, że: - kontrolujący podczas kontroli nie znaleźli jakichkolwiek urządzeń niedozwolonych ani nie zidentyfikowali jakiegokolwiek zmanipulowanego oprogramowania mogących wpływać na działanie urządzenia rejestrującego (tachografu cyfrowego), jak również nie utrwalono w zebranym materiale dowodowym jakiejkolwiek przeróbki tachografu, - Główny Inspektor Transportu Drogowego w decyzji z 7 czerwca 2021r., nr BP.3.2021.0165.DL1, uchylając decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego we Wrocławiu z 25 listopada 2020r., nr WI.8140.12288. 2019.I0053 o nałożeniu na A. S. - będącą stroną skarżącą w nin. postępowaniu - kary pieniężnej sam stwierdził, iż w przypadku naruszenia określonego pod Ip. 6.1.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, bezwzględnie należy ujawnić przeróbkę tachografu i jej działanie ujawnić w materiale dowodowym oraz zakazane są hipotezy interpretacyjne na podstawie przejazdów przez bramownice Viatoll, a każdy przypadek powinien znaleźć odzwierciedlenie w stosownym materiale dowodowym np. fotograficznym. - w toku postępowania przed organami I i II instancji nie ustalono, czy w okolicznościach sprawy doszło do jakiejkolwiek manipulacji w tachografie bądź impulsatorze zamontowanym w w/w pojeździć, czy możliwy jest montaż i demontaż urządzenia zakłócającego pracę tachografu lub impulsatora w trakcie poruszania się pojazdu, względnie zainstalowanie (zmiana) oprogramowania pozwalającego na zatrzymanie tachografu oraz drogomierza podczas jazdy i w jaki sposób miałoby ono technicznie działać, - bezpodstawnie oparto ustalenia faktyczne na danych z systemu Viatoll (nieprzeznaczonego do kontroli czasu pracy kierowców) z dni niebędących przedmiotem kontroli (15, 22, 24 i 27 października 2019r.), nie ustalając, kto w tych dniach kierował pojazdem i w jakich okolicznościach się on poruszał (czy wykonywał przewóz drogowy), a także na dokumencie prywatnym, niemającym żadnego znaczenia dowodowego, tj. piśmie firmy S., które stanowi jedynie dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie (art. 245 k.p.c.), co oznacza, że Sąd I instancji bezzasadnie zaaprobował fakt zaniechania przez organy administracji I i II instancji zweryfikowania, czy do nierejestrowania na urządzeniu rejestrującym wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi na karcie kierowcy doszło wskutek awarii tachografu, co aktualizowałoby przesłankę zwalniającą stronę z odpowiedzialności administracyjnej, o której mowa w art. 92 c ust. 1 pkt 1 u.t.d. 2) art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a., art 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., art. 78 §1 i 2 k.p.a., a także art. 84 § 1 k.p.a., polegające na zaniechaniu wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, wyrażające się w bezzasadnym zaaprobowaniu faktu nie uwzględnieniu przez organy administracji publicznej I i II instancji żądania dowodowego strony zawartego w piśmie z 29 grudnia 2019r., a następnie w odwołaniu od decyzji organu I instancji, co doprowadziło organ do błędnych ustaleń faktycznych, a w konsekwencji nietrafnego przyjęcia, iż w sprawie strona ponosi odpowiedzialność administracyjną z tytułu naruszenia przepisu l.p. 6.1.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym tzn.: zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z zakresu tachografów na okoliczność: - czy tachograf cyfrowy w pojeździć marki Scania, nr rejestracyjny [...] w okresie, którego dotyczy zarzut naruszenia przepisu Ip. 6.1.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym działał prawidłowo, - a jeżeli nie - to z jakich przyczyn, w szczególności, czy mogło dojść do awarii tachografu lub impulsatora na skrzyni biegów w w/w pojeździć, - czy w okolicznościach sprawy doszło do jakiejkolwiek manipulacji w tachografie bądź impulsatorze zamontowanym w w/w pojeździć, czy możliwy jest montaż i demontaż urządzenia zakłócającego pracę tachografu lub impulsatora w trakcie poruszania się pojazdu, względnie zainstalowanie (zmiana) oprogramowania pozwalającego na zatrzymanie tachografu oraz drogomierza podczas jazdy, a w konsekwencji zaaprobowanie dowolnego ustalenia organów, że w tachografie zostało zmienione oprogramowanie pozwalające na zatrzymywanie tachografu oraz drogomierza podczas jazdy, przy jednoczesnym zaniechaniu identyfikacji, o jakie oprogramowanie miałoby chodzić i na czym miałoby polegać jego działanie, pomimo że ustalenie powyższego bezwzględnie wymagało posiadania wiadomości specjalnych i dopuszczenia dowodu z opinii biegłego. Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżąca kasacyjnie przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie, zasądzenie kosztów postępowania oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że jak wynika z art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną powinno zawierać ocenę przedstawionych w tej skardze zarzutów. Przepis ten określa tym samym zakres, w jakim NSA realizuje obowiązek uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną - modyfikując treść normy prawnej zawartej w art. 141 § 4 p.p.s.a. Norma zawarta w art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie) umożliwia zatem ograniczenie uzasadnienia wyroku NSA wyłącznie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny, mając powyższe na uwadze, ograniczył rozważania w niniejszej sprawie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej i wyjaśnienia istoty rozstrzygnięcia. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. W skardze kasacyjnej podniesiono wyłącznie zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Dodać zatem trzeba, że autor skargi kasacyjnej, konstruując zarzuty w oparciu o przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a., zobowiązany był na podstawie art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. do wskazania, jaki był związek naruszenia przepisów określonych w skardze kasacyjnej z rozstrzygnięciem. Nie wszystkie bowiem naruszenia przepisów postępowania mogą być skutecznym zarzutem kasacyjnym, ale tylko takie, które miały istotny wpływ na wyrok. Skutecznym zarzutem naruszenia prawa procesowego może być tylko ten, który wskazuje na istnienie istotnego wpływu naruszenia na rozstrzygnięcie sprawy. Wpływ ten w sposób jednoznaczny musi wykazać strona, zaniechanie zaś tego obowiązku powoduje, że niemożliwa staje się merytoryczna ocena zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Celem tego przepisu jest bowiem wykluczenie sytuacji, w której przeprowadzana kontrola instancyjna miałaby w istocie pozorny charakter w tym sensie, że wprawdzie prowadziłaby do usunięcia z obrotu prawnego kwestionowanego aktu, jednak po to tylko, aby powtórzyć określone działania z tym samym co poprzednio wynikiem. Dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. konieczne jest zatem jednoczesne stwierdzenie, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc wykazanie, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia. Wpływ ten należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania (wyroki m.in. NSA z: 23 listopada 2018r., sygn. akt I OSK 41/17, 14 marca 2018r., sygn. akt II FSK 2480/17). Tych wymogów skarga kasacyjna nie spełnia. Należy przypomnieć, że art. 141 § 4 p.p.s.a. określa niezbędne elementy, jakie powinno zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku. Powinno ono mianowicie zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a ponadto, jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie Sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić skuteczną samodzielną podstawę kasacyjną, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, w tym gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy nie zawiera stanowiska Sądu odnośnie do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwałę NSA z 15 lutego 2010r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 39; a także wyroki NSA z: 19 lutego 2019r., sygn. akt II GSK 5379/16; 20 sierpnia 2009r., sygn. akt II FSK 568/08). Zdaniem NSA w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Dla uznania skuteczności zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. niezbędne jest sprecyzowanie zarzucanego uchybienia oraz wykazanie wpływu, i to istotnego, na wynik sprawy, co wynika z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Tego zaś skarżąca kasacyjnie w tej sprawie nie wykazała. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu WSA przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując z jakich przyczyn skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, co umożliwiło przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń WSA w kwestionowanym zakresie. Uzasadnienie to spełnia zatem wymogi przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a., a sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia tego przepisu jest niezasadny. Odnosząc się do pozostałych zarzutów podniesionych w punkcie I. ppkt 1) i ppkt 2) petitum skargi kasacyjnej tj. naruszenia art. art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., należy wskazać, że dotyczy on nieprzeprowadzenia przez organ I i II instancji dowodu z opinii biegłego z zakresu tachografów w celu ustalenia czy przyczyną nierejestrowania danych przez tachograf mogła być awaria wiązki elektrycznej, co ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W związku z powyższym należy wskazać, że zgodnie z bezspornymi elementami stanu faktycznego w dniu 12 listopada 2019r. w miejscowości Jaroszowice została przeprowadzona kontrola drogowa zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki Scania o nr rej. [...] oraz naczepy marki Schmitz Cargobull o nr rej. [...]. Dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 3,5 tony. Kontrolowanym zespołem pojazdów kierowca J. L. wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu skarżącej. Przebieg kontroli został opisany w protokole nr WITD.DI.P.I0039/477/19 z 12 listopada 2019r. Kierowca nie wniósł zastrzeżeń do protokołu. Z protokołu kontroli wynika, że w czasie kontroli sporządzono kserokopie dokumentów okazanych do kontroli i dokumentację fotograficzną. W związku z uzasadnionym podejrzeniem popełnienia przestępstwa na miejsce kontroli wezwano funkcjonariuszy Policji, którzy zabezpieczyli za pokwitowaniem, jako dowód w sprawie tachograf z kontrolowanego pojazdu. Ponadto przesłuchano kierowcę w charakterze świadka i osoby, co do której zachodzi podejrzenie, że jest sprawcą wykroczenia w związku z odmową przyjęcia mandatu. Kierowca J. L. zaprzeczył by zakłócał pracę tachografu oraz nie potrafił wyjaśnić co było przyczyną braku rejestrowania przez tachograf faktycznej jazdy pojazdu. Z uwagi na brak tachografu zakazano dalszej jazdy. Decyzją z 4 sierpnia 2020r., nr WITD.DI.0152.I0039/24/20 Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "organ I instancji") nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z 11 stycznia 2021r., nr BP.501.1564.2020.0993.DL11712 na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2020r., poz. 256, dalej: "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. h, art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7, art. 92c ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. z 2019r., poz. 2140, dalej: "u.t.d."), lp. 6.1.2, lp. 6.1.3 załącznika nr 3 do u.t.d., art. 32 ust. 3, art. 33 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (tj. Dz.Urz. UE L 60 2014 60.1 ze zm., dalej: "rozporządzenie nr 165/2014") uchylił decyzję organu I instancji i nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. W ocenie GITD organ I instancji nieprawidłowo zakwalifikował stan faktyczny polegający na wykonywaniu przewozu pojazdem wyposażonym w tachograf, który został przerobiony. Podkreślił, że skoro kierowca J. L. podczas kontroli nie przyznał się do ingerencji w pracę tachografu, jak również kontrolujący nie znaleźli urządzenia za pomocą którego kierowca mógł ingerować w pracę tachografu, a jednocześnie producent urządzenia stwierdził nieuprawnioną ingerencję w oprogramowanie tachografu, tym samym nie było podstaw do stwierdzenia naruszenia określonego w lp. 6.1.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Naruszenie polegające na podłączeniu do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu może być stwierdzone w przypadku ujawnienia w trakcie kontroli narzędzia lub przedmiotu, którym kierowca zakłócał prawidłową pracę tachografu. W przedmiotowej sprawie kontrolujący nie stwierdzili nieuprawnionego urządzenia służącego do zakłócania pracy tachografu. Jednocześnie w trakcie prowadzonego postępowania producent tachografu potwierdził manipulację oprogramowania tachografu (czyli jego przerobienie) zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe. Jazda pojazdem wyposażonym w tachograf który został przerobiony stanowi w ocenie organu odwoławczego naruszenie określone w lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Organ odwoławczy zauważył, że powiadomił stronę, że możliwa jest zmiana kwalifikacji prawnej ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd prezentowany przez Sąd I instancji akceptujący stanowisko organu, że w istniejącym stanie faktycznym sprawy, gdyby skarżąca rzeczywiście uznała po kontroli, że tachograf działał wadliwie, powinna była zlecić jego naprawę. Skoro zaś skarżąca nie przedłożyła żadnych dowodów, że taka naprawa miała w rzeczywistości miejsce, to jej twierdzenia w tym zakresie należy uznać za gołosłowne i niewiarygodne. Zgodnie bowiem z art. 37 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, w razie awarii lub wadliwego działania tachografu przedsiębiorstwo transportowe zobowiązane jest do jego naprawy przez zatwierdzonego instalatora lub zatwierdzony warsztat, tak szybko jak pozwalają na to okoliczności. Jeżeli sprowadzenie pojazdu do bazy przedsiębiorstwa transportowego nie jest możliwe w ciągu tygodnia, licząc od dnia uszkodzenia lub wykrycia wadliwego działania, wówczas naprawy dokonuje się w drodze. Środki przyjęte przez państwa członkowskie zgodnie z art. 41 upoważniają właściwe organy do wydania zakazu używania pojazdu w przypadku, gdy awaria lub wadliwe działanie nie zostało naprawione zgodnie z akapitami pierwszym i drugim niniejszego ustępu, w zakresie, w jakim jest to zgodne z przepisami krajowymi w danym państwie członkowskim. Zatem każde wadliwe działanie tachografu, wymagające zresetowania urządzenia, powinno zostać zbadane przez uprawnionego specjalistę. W związku z powyższym zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w ustalonym stanie faktycznym brak było podstaw aby uznać, że przedmiotowy tachograf nie był sprawny technicznie w czasie, w którym stwierdzony został delikt administracyjny. Co więcej, jak trafnie wskazano w zaskarżonym wyroku, okoliczności wcześniejszego wadliwego działania tachografu nie zastrzegł również kierowca w protokole sporządzonym przez funkcjonariuszy w dniu kontroli. W tej sytuacji trafnie Sąd I instancji uznał, że przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego nie było konieczne dla ustalenia istotnych faktów i rozstrzygnięcia sprawy, bowiem bezsporne były okoliczności faktyczne, w oparciu o które wszczęte zostało z urzędu postępowanie przez organ I instancji. Okoliczność nierejestrowania danych przez tachograf w przedmiotowej sprawie jest sprawą bezsporną, a ogólne twierdzenia skarżącego zmierzające do zakwestionowania jego odpowiedzialności z tego tytułu nie są wiarygodne. Z tego powodu zarzut podniesiony w punkcie I. ppkt 1) ppkt 2) petitum skargi kasacyjnej nie zasługiwał na uwzględnienie. W niniejszej sprawie nie doszło do ustalenia okoliczności faktycznej, na którą wskazuje skarżąca że wykonywanie przewozu odbywało się z użyciem niedozwolonego urządzenia ingerującego w działanie tachografu. Ani organ ani Sąd takiej okoliczności nie stwierdziły. Okolicznością stanu faktycznego ustaloną i niesporną był jedynie fakt nierejestrowania przez tachograf danych. Nie można zatem czynić w tej sprawie Sądowi skutecznego zarzutu, że naruszył prawo akceptując ustalenie organu, którego w tej sprawie organ nie ustalił. Wskazać też należy, że przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. jest przepisem ogólnym o charakterze tylko kompetencyjnym, stanowiącym, że Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Norma ta określa zakres właściwości rzeczowej Sądu administracyjnego, tj. zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez Sądy administracyjne. Art. 3 Prawa o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi wskazuje cele działania Sądów administracyjnych oraz zakres ich kognicji i żadna z jednostek redakcyjnych art. 3 p.p.s.a nie odnosi się, przynajmniej wprost, do obowiązku Sądu administracyjnego w zakresie sposobu procedowania przed tym Sądem (por. wyrok NSA z 23 listopada 2018r., I OSK 188/17 i cytowane tam orzecznictwo; CBOSA). Jak trafnie wskazano w przywołanym wyroku, naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. ma miejsce w sytuacji, gdy Sąd rozpoznający skargę uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie, a okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, nie oznacza naruszenia tego przepisu. Skład orzekający podziela i ten argument, że pomimo ustrojowo-procesowego charakteru art. 3 § 1 p.p.s.a. to jednak z uwagi na fakt, że w wyniku działania danego organu w oparciu o przepisy prawa ustrojowego mogą powstać, ustać lub przekształcić się stosunki prawne, uprawnione jest przyjęcie, że zarzuty naruszenia przepisów ustrojowych mogą być powołane w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 30 maja 2012r., I GSK 748/11, LEX nr 12439680), o ile zarzut naruszenia art. 3 p.p.s.a. powiązany jest z innymi przepisami procesowymi (por. postanowienie NSA z 9 grudnia 2009r., II OSK 1375/09, LEX nr 582850, wyrok NSA z 8 kwietnia 2008r., I FSK 277/07, LEX nr 481336; wyrok NSA z 11 maja 2012r., I OSK 70/12, LEX nr 1166069). Stwierdzić należy, że kasator wskazał na powiązanie tego przepisu z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 75 § 1 k.p.a., art 78 § 1 i 2 k.p.a., a także art. 84 § 1 k.p.a., polegające na zaniechaniu wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, przy czym, co należy wskazać, dotyczy on nieprzeprowadzenia przez organ I i II instancji dowodu z opinii biegłego z zakresu tachografów w celu ustalenia czy przyczyną nierejestrowania danych przez tachograf mogła być awaria wiązki elektrycznej. W tym zakresie podkreślić należy, że wynikająca z art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej zobowiązuje organy administracji publicznej do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie wymaga od organu stosownie do art. 77 § 1 k.p.a. wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz jego ocenę zgodnie z art. 80 k.p.a. Ponadto w myśl art. 84 § 1 k.p.a., gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Powołanie biegłego na podstawie art. 84 § 1 k.p.a. ma zatem charakter fakultatywny i zależy wyłącznie od uznania organu prowadzącego postępowanie. Sąd Wojewódzki nie stwierdził jednak potrzeby wyjaśnienia wątpliwości co do tego. Inspekcja transportu drogowego jest powołana do kontroli przestrzegania przepisów w zakresie przewozu drogowego, a inspektorzy transportu drogowego posiadają niezbędny zakres wiedzy specjalistycznej także w zakresie działania tachografów. Uwzględniając powyższe, według Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma podstaw, aby twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia wskazanych przez stronę przepisów postępowania w sposób, w jaki przedstawiono to w skardze kasacyjnej, zwłaszcza zaś, aby skutkiem zarzucanego ich naruszenia był istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej w tym zakresie, że organ w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie administracyjne, a WSA trafnie uznał, że w aspekcie procesowym działania te były prawidłowe i zgodne z naczelnymi zasadami tego postępowania. W konsekwencji niezasadne są również zarzuty dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. Są to tzw. "przepisy wynikowe", które wskazują na to jaki powinien być wynik sądowej kontroli, tj. uchylenie zaskarżonego aktu w razie stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.), bądź też oddalenie skargi (art. 151 p.p.s.a.). Zastosowanie przez Sąd I instancji któregoś z tych przepisów jest rezultatem uznania, że organ, który wydał zaskarżoną decyzję, naruszył bądź nie naruszył przepisy prawa materialnego lub prawa procesowego. W tej sprawie, wobec niestwierdzenia naruszenia prawa, Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 151 p.p.s.a. Wobec powyższego, skoro żaden z zarzutów kasacyjnych nie mógł być uznany za usprawiedliwiony, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. (pkt 1 sentencji wyroku). O kosztach postępowania kasacyjnego (pkt 2 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023r., poz. 1935 ze zm.).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 5 września 2022
- Symbol z opisem
- 6037 Transport drogowy i przewozy
- Hasła tematyczne
- Transport
- Skarżony organ
- Inspektor Transportu Drogowego
- Sędziowie
- Anna Ostrowska Dorota Dąbek /przewodniczący/ Izabella Janson /sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
art. 92a ust. 1, ust. 7 i ust. 11, lp. 6.1.2. zał. nr 3 do utd · Dz.U. 2019 poz. 2140
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II GSK 1010/23 · 28 listopada 2025
Wyrok NSA z 28 listopada 2025 r., II GSK 1010/23 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: II GSK 621/22 · 28 listopada 2025
Wyrok NSA z 28 listopada 2025 r., II GSK 621/22 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: II GSK 1593/22 · 28 listopada 2025
Wyrok NSA z 28 listopada 2025 r., II GSK 1593/22 – transport drogowy i przewozy
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny