II GSK 156/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska Protokolant asystent sędziego Jan Pankiewicz po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] Transportu [...] "O." E. M. M. M. Sp. j. w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 marca 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 1545/21 w sprawie ze skargi [...] Transportu [...] "O." E. M. M. M. Sp. j. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów i obrotu paliwami płynnymi 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [...] Transportu [...] "O." E. M. M. M. Sp. j. w [...] na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wyrokiem z 15 marca 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 1545/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę [...] Transportu Drogowego i Spedycji "O." E. M. M. M. Sp. j. w N. (dalej: "skarżąca", "Spółka") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (dalej: "DIAS") z [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów i obrotu paliwami płynnymi. Ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku wystąpiła skarżąca Spółka, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w zw. z art. 122, art. 187, art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm., dalej: "O.p.") w zw. z art. 26 ust. 5 ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2020 r., poz. 859, dalej: "ustawa SENT") polegające na braku wszechstronnego rozpatrzenia zarówno przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, jak i organy administracyjne wydające decyzje w niniejszej sprawie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowej oceny materiału dowodowego, co doprowadziło do niesłusznego przyjęcia, że okoliczności przedstawione przez stronę skarżącą nie są wystarczające do uznania ich za spełniające przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary w związku z istnieniem ważnego interesu publicznego, 2. naruszenie prawa materialnego, a to art. 22 ust. 3 ustawy SENT, poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy było ono uzasadnione ważnym interesem publicznym. Odpowiadając na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania sądowoadministracyjnego, której przesłanki zostały enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a których istnienia w niniejszej sprawie nie stwierdzono. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny bada bowiem legalność wyroku Sądu pierwszej instancji jedynie w zakresie zakwestionowanym w skardze kasacyjnej, a nie rozpoznaje sprawy ponownie w jej całokształcie. Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni i zastosowania wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw. Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji DIAS w [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy SENT w zakresie odnoszącym się do naruszenia polegającego na niewykonaniu obowiązku, o którym jest mowa w art. 10a ust. 1 ustawy SENT, a mianowicie zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem SENT[...] w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, najogólniej rzecz ujmując, że przeprowadzone przez organ administracji ustalenia faktyczne, wobec ich prawidłowości, uzasadniały przyjęcie ich za podstawę wyrokowania w rozpatrywanej sprawie, zaakceptowanie dokonanej na ich podstawie oceny odnośnie do zaktualizowania się przesłanek przypisania stronie naruszenia obowiązku, o którym stanowi 10a ust. 1 ustawy SENT, a w konsekwencji nałożenia na stronę, na podstawie art. 22 ust. 2a tej ustawy, kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł. Zwłaszcza, że, zdaniem Sądu pierwszej instancji, organy administracji bez naruszenia prawa oceniły również, że w rozpatrywanej sprawie nie zaktualizowały się przesłanki stosowania art. 22 ust. 3 ustawy SENT. Zarzuty skargi kasacyjnej wyznaczające, zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie uzasadniają twierdzenia, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie tego wyroku, której konsekwencją powinno być jego uchylenie. Z konstrukcji oraz uzasadnienia zarzutów z pkt 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej, które zostały oparte na podstawie art. 174 pkt 1 oraz pkt 2 p.p.s.a., najogólniej rzecz ujmując wynika, że podważają one zgodność z prawem zaskarżonego wyroku z pozycji argumentu o wadliwym podejściu Sądu pierwszej instancji, a co za tym idzie organów administracji publicznej, do rozumienia art. 22 ust. 3 ustawy SENT w zakresie odnoszącym się do pojęcia "interesu publicznego", którym na jego gruncie operuje ustawodawca, a to poprzez przyjęcie, że eksponowane przez spółkę przyczyny naruszenia obowiązku nie stanowią podstawy odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, a w konsekwencji do niewłaściwego zastosowania tego przepisu prawa, jako wzorca kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do tych zarzutów, których komplementarny charakter uzasadnia, aby rozpoznać je łącznie, na wstępie przypomnieć należy, że przedmiot rozpatrywanej sprawy, a tym samym zakres prowadzonego w niej postępowania wyjaśniającego i koniecznych do ustalenia w nim faktów wyznaczał, jakkolwiek, nie wyłącznie, o czym mowa dalej, art. 22 ust. 2a ustawy SENT, z którego wynika, że w przypadku niewywiązywania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1 tej ustawy, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł, co wobec odesłania zawartego w tym przepisie prawa odnosi się do adresowanego do przewoźnika obowiązku zapewnienia, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem, i którego realizacja następuje w sposób, o którym jest mowa w art. 10a ust. 2 i ust. 3 ustawy SENT. W rozpatrywanej sprawie nie jest sporne, zwłaszcza, że znajduje to swoje potwierdzenie, między innymi, w protokole z kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu 10 września 2020 r. oraz w danych uzyskanych z systemu SENT-GEO, którego funkcjonalności nie były zakłócone żadną awarią, że lokalizator nr [...] nie był widoczny na mapie systemu monitorującego. W toku kontroli stwierdzono, że nie był on włączony od czasu załadunku (godz. 07:42 w [...]), aż do momentu przeprowadzenia kontroli środka transportu (godz. 09:20 w miejscowości C.). W toku postępowania administracyjnego skarżąca Spółka wyjaśniła, że powyższa nieprawidłowość wynikała z omyłkowego nieuzupełnienia zgłoszenia o dane właściwego lokalizatora. Podkreślając, że ustawa wiąże powstanie określonych skutków procesowych nie tylko z samym wniesieniem skargi kasacyjnej (jak w przypadku skargi czy też zażalenia), ale także z jego treścią, za uzasadnione należałoby bowiem uznać oczekiwanie odnośnie do czytelności zawartego w niej komunikatu (zob. wyrok NSA z 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/17, cytowane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ocena zasadności, a co za tym idzie skuteczności zarzutów zmierzających do podważenia zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie może zatem pomijać znaczenia konsekwencji wynikających z art. 174 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 176 p.p.s.a. oraz określonych tymi przepisami prawa koniecznych wymogów, którym w relacji do celu, któremu mają służyć, powinny odpowiadać stawiane na ich podstawie zarzuty oraz korespondujące z nimi ich uzasadnienie (zob. np. wyroki NSA z: 28 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 1925/21; 6 listopada 2020, sygn. akt II GSK 742/20; 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/15 oraz wyrok NSA z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15 oraz wyroki NSA z: 11 października 2022 r., sygn. akt II GSK 581/19; 4 sierpnia 2022 r., sygn. akt II FSK 187/20; 8 maja 2018 r., sygn. akt II GSK 289/18; 15 grudnia 2010 r., sygn. akt II FSK 1333/09), a w tym kontekście znaczenia konsekwencji wynikających zasady dyspozycyjności, o której mowa była na wstępie (zob. np. wyroki NSA z: 6 maja 2021 r., sygn. akt I GSK 1542/20; 29 października 2020 r. sygn. akt I GSK 285/18; 16 lipca 2020 r. sygn. akt I GSK 611/20; 4 grudnia 2019 r. sygn. II FSK 2031/18; akt 17 lutego 2015 r. sygn. akt II OSK 1695/13). Z perspektywy przedstawionych uwag wprowadzających, trzeba stwierdzić, że omawiane zarzuty kasacyjne, które zmierzają do podważenia prawidłowości podejścia Sądu pierwszej instancji do rozumienia art. 22 ust. 3 ustawy SENT, a w konsekwencji do prawidłowości jego zastosowania, jako wzorca kontroli legalności zaskarżonej decyzji w zakresie, w jakim wynika z niej, że w rozpatrywanej sprawie nie zaktualizowały się przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, nie są usprawiedliwione. Niezależnie od deficytów ich konstrukcji oraz uzasadnienia, i abstrahując już nawet od tego, że wbrew stanowisku oraz oczekiwaniom strony skarżącej, samoistnej podstawy odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nie stanowi, ani to, że podmiot prowadzi działalność zgodną z prawem, ani też, że nie doszło do uchybienia obowiązkowi zapłaty należnych podatków, w odpowiedzi na te zarzuty, wymaga przypomnienia, że zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy SENT w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2a, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Z przywołanego przepisu prawa wynika więc, że kształtowane nim kompetencje organu administracji zostały oparte na konstrukcji uznania administracyjnego, albowiem w warunkach nim określonych "organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej", zaś same dyrektywy korzystania z tak określonej kompetencji zostały opisane przy wykorzystaniu pojęć niedookreślonych i nieostrych "przypadek uzasadniony", "ważny interes przewoźnika", "interes publiczny", co prowadzi do wniosku, że na regulowanym tym przepisem prawa etapie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, organowi administracji publicznej pozostawiono "luz decyzyjny", jak określa się to w opisie wyboru konsekwencji prawnych normy prawa materialnego w decyzyjnym modelu stosowania prawa, a etap postępowania prowadzonego na podstawie wymienionego przepisu prawa w relacji do etapu poprzedzającego (o którym jest mowa w ust. 1-2a) służy sprawdzeniu, bo takie są jego cel oraz funkcje, czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki, które przemawiałyby za odstąpieniem od nałożenia kary pieniężnej, co jednocześnie nie uzasadnia wniosku, że działanie podejmowane na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy SENT, oznacza jego dowolność. Wyjaśnienia wymaga również, że akt stosowania prawa podejmowany w warunkach wyznaczonych przywołanym przepisem prawa, w którego rezultacie, co trzeba podkreślić, nie musi, ale może dojść do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, w relacji do niedookreślonych (nieostrych) pojęć "uzasadnionego przypadku", "ważnego interesu przewoźnika", "interesu publicznego", jako rezultatów działań (racjonalnego) prawodawcy, który świadomie posługując się określonymi środkami techniki prawodawczej zmierza w ten sposób do realizacji zamierzonych celów, wiąże się z potrzebą zajęcia jednoznacznego i zindywidualizowanego okolicznościami rozpatrywanego przypadku stanowiska wobec tychże pojęć. Mianowicie, stanowiska zawierającego uargumentowaną i wiążącą propozycję jego (ich) rozumienia na gruncie rozpatrywanego przypadku, co innymi słowy wiąże się z kwalifikowaniem lub oceną określonych faktów (zdarzeń, zachowań, zjawisk), jako podpadających albo niepodpadających pod daną normę prawną oraz, jako objętych albo nieobjętych zakresem normowania i zastosowania danej normy prawnej. Przy tym, jak należałoby przyjąć, przywołany przepis prawa nie daje, ani też nie tworzy podstaw, aby w odniesieniu do pojęć, którymi na jego gruncie operuje ustawodawca, na przykład ograniczać rozumienie pojęcie "ważnego interesu przewoźnika" do sytuacji nadzwyczajnych, czy też jego kondycji finansowej (ekonomicznej) podobnie, jak i nie uzasadnia, aby użyte na jego gruncie pojęcie "interesu publicznego" rekonstruować przez pryzmat podejścia orzecznictwa sądowego do instytucji ustanowionych w art. 67a i art. 67b O.p., albowiem w relacji do przedmiotu, celów i funkcji regulacji podatkowych, zdecydowanie inne są cele i funkcje regulacji wprowadzających sankcje administracyjne, które z całą pewnością, co trzeba podkreślić, nie mają charakteru fiskalnego. Operowanie przez ustawodawcę funktorem "lub" prowadzi również do wniosku, że odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej nie zostało oparte na konkurencyjnych, lecz równoważnych podstawach, a co więcej, że zarówno "ważny interes przewoźnika", jak i "interes publiczny" może stanowić samodzielną podstawę stosowania wymienionego przepisu prawa. Jeżeli z konwencji językowej stosowanej dla potrzeb redakcji wypowiedzi normatywnej zawartej w ust. 3 art. 22 ustawy SENT wynika, że ważny interes podmiotu, o którym w nim mowa lub interes publiczny ma być rozpatrywany w relacji do danego przypadku, który musi być przy tym uzasadniony, a więc innymi słowy, że odstąpienie od nałożenia sankcji administracyjnej jest motywowane przypadkiem uzasadnionym jego okolicznościami oraz relacją w jakiej pozostaje do ważnego interesu tego podmiotu lub interesu publicznego, to za uprawniony należy uznać wniosek, że ocena odnośnie do zaktualizowania się przesłanki "przypadku uzasadnionego" (ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym), nie może pomijać tego koniecznego aspektu oceny, który wiąże się z potrzebą rozpoznawania omawianej przesłanki po pierwsze w relacji do celów ustawy SENT, zaś po drugie w relacji do okoliczności stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, co w tym też kontekście wiąże się z potrzebą uwzględniania konsekwencji wynikających z zasady proporcjonalności zwłaszcza w tym jej aspekcie, który odnosi się do tzw. przesłanki niezbędności, której źródłem, w relacji do istoty oraz przedmiotu rozpatrywanej sprawy, jest art. 2 Konstytucji RP (zob. np. wyroki TK sygn. akt: K 8/07 oraz P 24/12). Wobec funkcji sankcji administracyjnej w postaci kary pieniężnej w wysokości bezwzględnie określonej, która nie podlega miarkowaniu oraz wobec zobiektywizowanego charakteru odpowiedzialności administracyjnej, ocena odnośnie do celowości nałożenia kary administracyjnej oraz odnośnie do braku interesu publicznego (ważnego interesu przewoźnika) w odstąpieniu od jej nałożenia powinna więc uwzględniać, co stanowi przedmiot kontroli sądu administracyjnego, potrzebę rozważenia, czy z punktu widzenia okoliczności stanu faktycznego danej sprawy oraz celów ustawy SENT, wymierzenie kary pieniężnej będzie przydatne i niezbędne dla zapewnienia realizacji celów tej ustawy. Uwzględniając powyższe trzeba stwierdzić, że przeprowadzona przez Sąd pierwszej instancji ocena spornego w sprawie zagadnienia nie jest nieprawidłowa. Proponowane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku podejście do rozumienia treści oraz funkcji przepisu art. 22 ust. 3 ustawy SENT oraz do jego zastosowania, jako wzorca kontroli legalności zaskarżonej decyzji, uwzględnia we właściwym stopniu oraz zakresie znaczenie konsekwencji wynikających z celów ustawy SENT w relacji do okoliczności stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. W punkcie wyjścia podkreślenia wymaga, że przedmiot regulacji ustawy SENT oraz jej cele, ukierunkowane na zapobiegania i przeciwdziałania ryzykom, a także niepożądanych zjawiskom, działaniom i zachowaniom, w tym również nadużyciom towarzyszącym przewozowi i obrotowi towarów wrażliwych, wobec oparcia zasad systemu monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi na założeniu o samokontroli i samodyscyplinie podmiotów gospodarczych prowadzących działalność podlegającą tej ustawie, wymagał stworzenia skutecznych mechanizmów i instrumentów zapewniających efektywność tego systemu, a mianowicie mechanizmu prewencji. Nie jest jednak tak, że instytucja sankcji administracyjnej w postaci kar pieniężnych została ustanowiona i zdeterminowana wyłącznie funkcją represyjną. Jakkolwiek faktem jest, że odpowiedzialność administracyjna za naruszenie obowiązków określonych w ustawie SENT ma charakter zobiektywizowany, zaś sankcja administracyjna ma postać kary pieniężnej bezwzględnie określonej, która nie podlega miarkowaniu, a kary te zostały ukształtowane na stosunkowo wysokim poziomie, to jednak nie można tracić z pola widzenia tego, że sam ustawodawca zróżnicował tę wysokości uwzględniając charakter naruszenia, a co za tym idzie, jeżeli nie przede wszystkim, rodzaj i charakter naruszonego obowiązku. Co więcej, a nie jest to również bez znaczenia, wobec treści i funkcji art. 22 ust. 3 ustawy SENT, nakładanie kar pieniężnych nie ma również charakteru automatycznego, albowiem, o czym była mowa wyżej, organ administracji publicznej nie jest pozbawiony uprawnienia odnośnie do oceny celowości jej nałożenia, co nie pozostaje bez wpływu na wniosek, że ustanowienie instytucji kar pieniężnych oraz, jeżeli nie zwłaszcza, ich nakładanie na podstawie wymienionej ustawy, nie było i nie jest determinowane wyłącznie funkcją represyjną. Jest bowiem poprzedzone oceną odnośnie do celowości jej nałożenia determinowaną przydatnością i niezbędnością dla zapewnienia realizacji celów tej ustawy. Ponownie podkreślić należy, że system monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi został oparty na założeniu o samokontroli i samodyscyplinie podmiotów gospodarczych prowadzących działalność podlegającą ustawie SENT, w korespondencji do dotychczas przedstawionych argumentów trzeba podnieść, że instytucja kary administracyjnej stanowi nieodłączny element przymusu państwowego, który polega na stosowaniu przymusu typu administracyjnego, zwłaszcza w sytuacjach dotyczących wykonywania nakazów bądź przestrzegania zakazów ustanowionych przez administrację albo wprost wynikających z przepisów powszechnie obowiązującego prawa. Kary pieniężne stanowią więc środki mające na celu mobilizowanie podmiotów do terminowego i prawidłowego wykonywania obowiązków, zaś przez zapowiedź negatywnych konsekwencji motywują do ich wykonywania (zob. wyrok TK z 25 marca 2010 r. sygn. akt P 9/08). Przez zapowiedź negatywnych konsekwencji sankcja administracyjna (kara pieniężna) zapewnia poszanowanie i efektywne urzeczywistnianie obowiązków wynikających z dyrektyw administracyjnych, zaś jej sens tkwi w przymuszeniu do respektowania nakazów i zakazów, dzięki czemu norma sankcjonująca motywuje adresatów norm sankcjonowanych do poszanowania prawa, zaś sama ustawowa groźba jej nałożenia ma charakter dyscyplinujący, przez co przyczynia się do realizacji celów, którym służy wykonywanie sankcjonowanych obowiązków, a także wzmacnia poczucie praworządności (zob. wyrok TK z 15 października 2013 r. sygn. akt P 26/11). Jeżeli więc, co ponownie wymaga podkreślenia, system monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi został oparty na założeniu o samokontroli i samodyscyplinie podmiotów gospodarczych prowadzących działalność podlegającą ustawie SENT, to za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że ustanowienie na gruncie tej ustawy sankcji administracyjnych w postaci kar pieniężnych oraz ich nakładanie przez uprawnione organy administracji zostało zdeterminowane ich funkcją motywacyjną pozostającą w związku z prewencyjnym oddziaływaniem w wymiarze indywidualnym, jak i generalnym, co odnosi się do wpływu na zachowanie podmiotu, wobec którego jest (może być) stosowana, i w odniesieniu do którego ma wywoływać motywację do zachowań zgodnych z prawem i przeciwdziałać zachowaniom niepożądanym. Ich wysokość zaś, stanowi konsekwencję uwzględnienia znaczenia funkcji ochronnej oraz funkcji pomiaru wagi chronionego dobra mierzoną stopniem dolegliwości w relacji do wagi dobra chronionego. W relacji do celów ustawy SENT należałoby stwierdzić, że okoliczności rozpatrywanej sprawy sprzeciwiały się jednak temu, aby rozważać je, jako uzasadniony interesem publicznym przypadek w rozumieniu art. 22 ust. 3 ustawy SENT. Ponownie podkreślić należy, że wbrew stanowisku strony skarżącej, samoistnej podstawy odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nie stanowi, ani też nie uzasadnia okoliczność, że podmiot prowadzi działalność zgodną z prawem oraz, że naruszenie prawa było wynikiem omyłki (s. 3-4 skargi kasacyjnej), trzeba stwierdzić, że w świetle przedstawionych argumentów nie sposób jest skutecznie podważać oceny Sądu pierwszej instancji odnośnie do wagi, rodzaju i charakteru obowiązku naruszonego przez stronę, ani też oceny odnośnie do braku zaktualizowania się podstaw do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej (s. 11-15 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Jakkolwiek bowiem, o czym była mowa powyżej, rekonstrukcja normatywnej treści oraz funkcji art. 22 ust. 3 ustawy SENT nie może prowadzić do ograniczenia jego stosowania wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, to jednak Sąd pierwszej instancji nie bez usprawiedliwionych podstaw stwierdził, że argumentacja strony skarżącej, eksponującej, że naruszenie obowiązku było wynikiem omyłkowego wpisania numeru lokalizatora innego pojazdu (s. 3 skargi kasacyjnej), nie jest wystarczająca dla podważenia zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Przewóz towarów poddanych reżimowi ustawy SENT wymaga bowiem podjęcia stosownych i koniecznych działań oraz rozwiązań organizacyjnych, których niepodjęcie lub zaniedbanie obciąża przedsiębiorcę. Za uprawniony trzeba więc uznać wniosek, że nie jest nieprawidłowa ocena, z której wynika, że ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny nie stanowi "przypadku uzasadnionego" (ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym) w rozumieniu art. 22 ust. 3 ustawy SENT, a co za tym idzie, że nie aktualizuje podstaw do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem, to wobec treści tak określonego obowiązku, który nie ogranicza się tym samym wyłącznie do wyposażenia środka transportu w lokalizator, za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że przewoźnik, wobec tego, że jest "[...] obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu", jest siłą rzeczy zobowiązany do monitorowania aktualności przekazywania danych i tym samym zapewnienia prawidłowej komunikacji oraz transmisji danych geolokalizacyjnych do systemu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przywołane okoliczności nie mogą nie pozostawać bez wpływu na wniosek, że nie jest nieprawidłowa ocena, z której wynika, że ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny nie stanowi "przypadku uzasadnionego" (interesem publicznym) w rozumieniu art. 22 ust. 3 ustawy SENT, a co za tym idzie, że nie aktualizuje podstaw odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Rozpoznając "interes publiczny", o którym mowa w przywołanym przepisie prawa w kontekście, który w relacji do okoliczności rozpatrywanej sprawy nakazuje komplementarne uwzględnienie przedmiotu regulacji ustawy SENT oraz jej celów należy stwierdzić, że nie jest w interesie publicznym akceptowanie działań, zachowań, zaniechań i zaniedbań, które realizacji tychże celów, a mianowicie pełnego monitorowania operacji przewozowej, nie służą. Objęty zgłoszeniem SENT20200909011704 przewóz oleju napędowego nie był bowiem monitorowany od czasu załadunku (godz. 07:42 [...]), aż do momentu przeprowadzenia kontroli środka transportu (godz. 09:20 w C.). Omawiane zarzuty skargi kasacyjnej nie podważają więc zasadności oceny Sądu pierwszej instancji odnośnie do braku zaktualizowania się podstaw odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na interes publiczny. Rozpoznając "interes publiczny", o którym mowa w art. 22 ust. 3 ustawy SENT w kontekście, który w relacji do okoliczności rozpatrywanej sprawy nakazuje uwzględniać przedmiot regulacji oraz cele tej ustawy, za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że nie jest w interesie publicznym akceptowanie działań, zachowań, zaniechań i zaniedbań, które realizacji tych celów, a mianowicie pełnego monitorowania operacji przewozowej, nie służą, a wręcz je w nieodwracalny sposób niweczą. Powyższe przekonuje o braku zasadności zarzutu naruszenia przepisów art. 22 ust. 3 ustawy SENT (w tym w powiązaniu z naruszeniem art. 122, art. 187, art. 191 O.p.). W rekapitulacji wszystkich przedstawionych argumentów należało więc stwierdzić, że zarzuty skargi kasacyjnej nie podważają zgodności z prawem zaskarżonego wyroku, albowiem nie zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935). ----------------------- 16