II GPP 5/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi P.C. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie wniosku P.C. o wymierzenie na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. grzywny Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego, sygn. akt VI SO/Wa 4/25 w sprawie ze skargi P.C., sygn. akt VI SA/Wa 220/23 na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia 4 listopada 2022 r. nr DZP-II.604.70.2022 w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego postanawia: umorzyć postępowanie ze skargi na przewlekłość postępowania sądowego.

I Pismem z 14 lutego 2025 r. P. C. (dalej jako: skarżący) złożył skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie wniosku o wymierzenie na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako: p.p.s.a.) grzywny Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego, sygn. akt VI SO/Wa 4/25 w sprawie ze skargi o sygn. akt VI SA/Wa 220/23 na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z 4 listopada 2022 r. w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego. Skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania w powyższej sprawie, przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącego kwoty 2 000 zł oraz zasądzenie od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz skarżącego kosztów tego postępowania. Zarządzeniami Przewodniczącej Wydziału VI WSA w Warszawie z 25 lutego 2025 r. odnotowano wpływ wniosku o wymierzenie grzywny (dołączonego do jednego z egzemplarzy skargi) z datą wszczęcia postępowania 13 kwietnia 2023 r. i następnie skierowano sprawę w przedmiocie wniosku o ukaranie organu grzywną na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. na posiedzenie niejawne. Postanowieniem z 25 lutego 2025 r., sygn. akt VI SO/Wa 4/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek skarżącego o wymierzenie Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. II Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1725; dalej: ustawa), skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie, a więc do momentu jego prawomocnego zakończenia. Należy podkreślić, że skarga na przewlekłość w toku postępowania ma charakter wstępny i stanowi doraźną interwencję przeciwdziałającą bieżącej (trwającej) przewlekłości postępowania. Jej funkcją jest przede wszystkim wymuszenie nadania sprawie odpowiedniego, sprawnego biegu procesowego (por. uchwała SN z 28 marca 2013 r., sygn. akt III SPZP 1/13 oraz postanowienie NSA z 17 października 2019 r., sygn. akt I GPP 22/19). Stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania toczącego się na skutek skargi, sąd stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy - Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w świetle stosowanego odpowiednio art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. po wniesieniu skargi na przewlekłość postępowania - zaistniały okoliczności, które skutkują umorzeniem tego postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na to, że w dniu rozpoznawania niniejszej skargi na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie VI SO/Wa 4/25 - postępowanie to już się nie toczy, ponieważ zostało zakończone postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 25 lutego 2025 r., którym oddalono wniosek skarżącego o wymierzenie Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. Konsekwencją zaistnienia w postępowaniu sądowym definitywnego braku przedmiotu sprawy, jest bezprzedmiotowość postępowania, stanowiąca przesłankę jego umorzenia. Zwrot normatywny "stało się bezprzedmiotowe" użyty w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oznacza przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi. Innymi słowy postępowanie przed sądem staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego trakcie wystąpiły przeszkody mające charakter trwały, uniemożliwiające prowadzenie dalszego postępowania w sprawie (por. postanowienie NSA z 26 września 2023 r., sygn. akt II GSK 662/20). W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 8 ust. 2 ustawy postanowił umorzyć postępowanie ze skargi na przewlekłość postępowania.