II FZ 611/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 21 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Po 343/14 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 7 lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie odroczenia zapłaty zaległości podatkowej postanawia oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z 14 stycznia 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił zażalenie P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 26 listopada 2014 r., , odrzucające skargę kasacyjną w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 7 lutego 2014 r. w przedmiocie odroczenia zapłaty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za sierpień 2013 r. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia sąd pierwszej instancji stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie pismo z 10 listopada 2014 r. określone jako zażalenie zostało sporządzone przez skarżącego własnoręcznie. Zatem obligatoryjny wymóg formalny z art. 194 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. – dalej: "P.p.s.a.") nie został dochowany, co skutkuje odrzuceniem zażalenia. 2. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie powołując się na trudną sytuację finansową, która uniemożliwia poniesienia kosztów sporządzenia pisma procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak słusznie zauważył sąd pierwszej instancji na wstępie zaskarżonego postanowienia, w myśl art. 194 § 4 P.p.s.a. zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinien sporządzić adwokat lub radca prawny. Powyższego wymogu nie stosuje się, jeżeli takie zażalenie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli zażalenie takie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 w zw. z art. 194 § 4 P.p.s.a.). Ponadto, w sprawach wskazanych w art. 175 § 3 P.p.s.a. zażalenie takie może sporządzić także doradca podatkowy i rzecznik patentowy. Wymóg ten ma na celu zapewnienie zażaleniu odpowiedniego poziomu merytorycznego i formalnego, gdyż temu środkowi odwoławczemu, jak i skardze kasacyjnej stawia się wysokie wymagania formalne, których niezachowanie grozi odrzuceniem pisma bez merytorycznego rozpoznania. Analogiczny stan faktyczny i prawny był już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, m. in. w postanowieniu z 14 maja 2015 r., II GZ 200/15. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę argumentację tam zawartą w całości podziela. Obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 P.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną (por. postanowienie NSA z 25 października 2011 r., II OZ 970/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, niesporządzenie zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną przez adwokata, radcę prawnego lub podmioty wskazane w art. 175 § 2 lub § 3 P.p.s.a. jest nieusuwalnym brakiem (por. postanowienie NSA z dnia 8 grudnia 2004 r., OZ 713/04). W rozpoznawanej sprawie jest bezspornym, że skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zażalenie na postanowienie tegoż sądu odrzucające skargę kasacyjną, które to zażalenie nie było podpisane przez żadnego profesjonalnego pełnomocnika wskazanego w art. 175 P.p.s.a. Tym samym wniesiony środek odwoławczy nie spełniał wymogu uregulowanego w art. 194 § 4 P.p.s.a. i tym samym podlegał odrzuceniu jako niedopuszczalny. Należy podkreślić, że obowiązek ustanowiony w ww. przepisie P.p.s.a. ma charakter bezwzględny i żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną. Okoliczności dotyczące sytuacji finansowej skarżącego były już natomiast przedmiotem badania w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy przed sądem pierwszej instancji, jak i przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, które nie uznały zasadności wniosku strony w tym zakresie (postanowienia NSA z 1 czerwca 2015 r. II FZ 327/15; z 5 sierpnia 2014 r., II FZ 1206/14). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.