II FZ 6/24

Dnia 13 marca 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 14 grudnia 2023 r. sygn. akt I SA/Rz 599/23 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi E. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 12 września 2023 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w ramach pomocy niestanowiącej pomocy publicznej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 grudnia 2023 r. sygn. akt I SA/Rz 599/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę E. O. (dalej jako "Skarżąca") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 12 września 2023 r. przedmiocie umorzenia postępowania w ramach pomocy niestanowiącej pomocy publicznej. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w związku z brakami formalnymi i fiskalnymi skargi, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 listopada 2023 r. Skarżąca została wezwana do uzupełnienia braku formalnego skargi, poprzez podanie numeru PESEL, a także zarządzeniem z dnia 14 listopada 2023 r. Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od złożonej skargi w kwocie 500 zł. Wezwania zawierały pouczenie, że powyższych czynności należy dokonać w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Z akt sprawy wynika, że wezwania do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi zostały skierowane na adres wskazany przez Skarżącą i doręczone w dniu 16 listopada 2023 r. Siedmiodniowy termin do wykonania wezwań upłynął z dniem 23 listopada 2023 r. Skarżąca uzupełniła ww. braki skargi w dniu 28 listopada 2023 r. (data złożenia pisma w sądzie oraz data wpłaty). Braki formalne i fiskalne skargi zostały zatem uzupełnione po terminie. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i nadanie biegu sprawie, zarzuciła naruszenie: 1) art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", poprzez przyjęcie, że Skarżąca nie uzupełniła braków formalnych, podczas gdy nie zostało jej prawidłowo doręczone wezwanie o uzupełnienie braków formalnych; 2) art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 P.p.s.a., poprzez przyjęcie, że Skarżąca nie opłaciła wpisu od skargi, w sytuacji w której wezwanie o uzupełnienie tego braku nie zostało jej prawidłowo doręczone. W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, że wezwania, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia znalazła w swojej skrzynce pocztowej w dniu 23 listopada 2023 r. Sprawdziła w aktach sprawy, że zwrotka jest podpisana przez nieznaną osobę – K. S. Taka osoba nigdy nie przebywała w mieszukaniu Skarżącej w R. przy ul. K. [...]/[...]. Skarżąca nie wie, gdzie taka osoba mieszka, nie zna jej. Może się jedynie domyślać, że jest to osoba obywatelstwa ukraińskiego, rosyjskiego albo białoruskiego, nie znająca języka polskiego. Może się też domyślać, że listonosz pomylił mieszkania lub bloki. Wezwania nie zostały więc Skarżącej prawidłowo doręczone, zatem nie rozpoczął się bieg terminu do ich uzupełnienia. Skarżąca uzupełniła braki formalne skargi w 7-dniowym terminie od dnia, w którym znalazła list z Sądu w swojej skrzynce pocztowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Stosownie do art. 220 § 1 P.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. W myśl art. 220 § 3 P.p.s.a., skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Należy nadmienić, że zasady dokonywania doręczeń reguluje Rozdział 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 65 § 1 i 2 P.p.s.a., Sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 1640), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione przez sąd osoby lub organy albo za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zaś do doręczania pism w postępowaniu sądowym przez operatora pocztowego, stosuje się tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym. Na podstawie art. 131 § 2 ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 1550), zastosowanie znajdują przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 maja 2020 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz. U. poz. 819, z późn. zm.). Rozporządzenie to określa szczegółowy tryb i sposób doręczania pism sądowych. Stosownie do § 3 ust. 1 rozporządzenia, co do zasady, przesyłkę doręcza się wskazanemu na niej adresatowi (..), który potwierdza jej odbiór na formularzu potwierdzenia odbioru przez wpisanie daty otrzymania przesyłki i umieszczenie czytelnego podpisu zawierającego imię i nazwisko (§ 4 ust. 1). Wzór formularza potwierdzenia odbioru przesyłki został określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Zgodnie z utrwalonymi poglądami judykatury, zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym potwierdzającym zarówno sam fakt, jak i datę doręczenia, zgodnie z danymi umieszczonymi na tym dokumencie. Na podstawie danych ze zwrotnego potwierdzenia odbioru ustala się, czy doszło do zgodnego z przepisami prawa doręczenia przesyłki jej adresatowi. Określone w tym dokumencie dane korzystają z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą, co czyni wiarygodnymi poczynione na ich podstawie ustalenia elementów stanu faktycznego sprawy. Z akt sprawy wynika, że ww. zarządzenia do uzupełnienia braków formalnych skargi zostały w dniu 16 listopada 2023 r. odebrane przez K. S. (k. 19 akt sądowych). Oprócz podpisu tejże osoby, brak jest jakiejkolwiek informacji kim ta osoba jest dla Skarżącej (np. dorosły domownik). Nie można więc uznać, że zarządzenia zostały prawidłowo doręczone Skarżącej. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. [pic]