II FZ 495/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Antoni Hanusz, po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia K. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 1410/13 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 20 sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych postanawia oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2013 r., I SA/Gd 1410/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił K. K. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 20 sierpnia 2013 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał na treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej: "p.p.s.a." i podkreślił, że rzeczą strony postępowania sądowoadministracyjnego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku poprzez wskazanie istnienia materialnoprawnych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Tymczasem skarżący nie wykazał, iż istotnie zaistniały okoliczności świadczące o dopuszczalności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wnioskodawca ograniczył się bowiem niemal wyłącznie do złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, bez przytaczania konkretnych okoliczności uzasadniających celowość wydania takiego rozstrzygnięcia. Za takie nie mogły być zdaniem Sądu uznane ogólnikowe, lakoniczne stwierdzenia sugerujące przekroczenie możliwości płatniczych strony. Do wniosku nie załączono żadnych dokumentów mogących uprawdopodobnić wystąpienie przewidywanych przez skarżącego skutków wykonania zaskarżonej decyzji, co pozwoliłoby Sądowi na dokonanie oceny faktycznego wpływu jej wykonania na dalszą egzystencję strony. Zdaniem Sądu okoliczności takich nie można było także stwierdzić na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy, albowiem do oceny zasadności wniosku konieczne jest dysponowanie aktualnymi danymi o stanie majątkowym wnioskodawcy. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku wnioskodawcy, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi odbywać się z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jego sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów, posiadanych aktywach, czy ponoszonych wydatkach. Dokumenty wskazane w uzasadnieniu wniosku, zebrane przez organy podatkowe w toku prowadzonych przez nie postępowań w sprawie, takich informacji o doraźnej sytuacji podatnika nie zawierały. Sąd wskazał również na pogląd prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z którym sama wartość należności publicznoprawnej nie przesądza o wystąpieniu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. 2. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący, reprezentowany przez doradcę podatkowego, zarzucił postanowieniu Sądu pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: - art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepis ten nie daje możliwości orzekania o wstrzymaniu wykonania decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy w ocenie strony jest to dopuszczalne, bowiem decyzja organu pierwszej instancji została wydana w granicach tej samej sprawy, co decyzja ostateczna, - art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnej odmowie wstrzymania wykonania decyzji, - art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na zaniechaniu przez Sąd pierwszej instancji dokonania pełnej i prawidłowej oceny akt sprawy i wniosku o wstrzymanie wykonania, - art. 163 § 1-2 w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu przez Sąd pierwszej instancji nieprawidłowego uzasadnienia skarżącego postanowienia. W związku z powyższymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. 3. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zażalenie jest bezzasadne. Pierwszy z wymienionych w zażaleniu zarzutów jest niezrozumiały, bowiem Sąd pierwszej instancji w ogóle nie rozważał kwestii dopuszczalności orzekania o wstrzymaniu wykonania decyzji organu pierwszej instancji. Nie sposób zatem przypisać Sądowi błędnej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. w tym właśnie aspekcie, ponieważ rozważania Sądu dotyczą w całości przesłanek wstrzymania wykonania decyzji oraz sposobu ich wykazania w uzasadnieniu wniosku. W ocenie Sądu kasacyjnego WSA w Gdańsku dokonał prawidłowej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. i zasadnie odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 61 § 3 zdanie pierwsze p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki, o których mowa w powołanym przepisie muszą więc zostać we właściwy sposób wykazane przez wnioskodawcę, aby możliwe było przyznanie tymczasowej ochrony będącej wyjątkiem od zasady wykonania decyzji. Skarżący natomiast, poza sformułowaniem wniosku w skardze do Sądu pierwszej instancji, nie wskazał na żadne konkretne, bezpośrednie i realne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sądowi nie jest znana sytuacja majątkowa wnioskodawcy, bowiem do akt sprawy nie zostały przedłożone jakiekolwiek dokumenty źródłowe, poza deklaracjami podatkowymi za 2012 r. oraz wnioskiem o rozłożenie na raty zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Z zeznań podatkowych wynika informacja o wysokości osiągniętego przez skarżącego dochodu za 2012 r., jednakże nie sposób przyjąć, że obrazuje ona całokształt jego sytuacji materialnej. Brak jest jakichkolwiek danych dotyczących posiadanego przez skarżącego majątku ruchomego czy też nieruchomości, w aktach sprawy nie ma też jakichkolwiek oświadczeń o wysokości ponoszonych przez skarżącego wydatków. Skarżący nie podał, na czym polega niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania nieodwracalnych skutków w związku z zapłatą określonego decyzją zobowiązania podatkowego. W tym stanie rzeczy słusznie przyjął Sąd pierwszej instancji, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem skarżący nie wykazał w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby doprowadzić do ziszczenia się przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Bezzasadne okazały się pozostałe zarzuty podniesione w zażaleniu. Wbrew twierdzeniom strony WSA w Gdańsku rozpoznając wniosek skarżącego dokonał pełnej i prawidłowej oceny akt sprawy stosownie do art. 133 § 1 p.p.s.a. Przepis ten, który na mocy art. 166 ustawy znajduje odpowiednie zastosowanie do postanowień stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy (...). Formułując zarzuty zażalenia skarżący nie powołał tego przepisu, jednakże zauważyć wypada, że Sąd pierwszej instancji wypełnił zawartą w nim dyrektywę. Sąd dokonał rozstrzygnięcia w oparciu o akta rozpatrywanej sprawy, co znalazło wyraz w uzasadnieniu postanowienia, wskazał na dokumenty źródłowe, które się w nich znajdują i uznał, że są one niewystarczające dla uwzględnienia wniosku. Wskazany w zażaleniu art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując wykładni tego uregulowania odpowiednio w postępowaniu incydentalnym dotyczącym wniosku skarżącego stwierdzić należy, że WSA w Gdańsku nie uchybił temu przepisowi, bowiem uczynił przedmiotem swych rozważań i ocen wszelkie istotne dla rozpatrzenia wniosku aspekty sprawy. Wbrew zarzutom sformułowanym w zażaleniu uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wszelkie wymogi, o jakich mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a., a w szczególności zawiera podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W rozpatrywanym zażaleniu skarżący nie sprecyzował zresztą, jakie konkretnie zastrzeżenia kieruje wobec uzasadnienia postanowienia Sądu pierwszej instancji. Zarzut ten został jedynie poparty twierdzeniem, iż "wniosek skarżącego zasługiwał na uwzględnienie ze względu na wysokość egzekwowanej zaległości podatkowej i odsetek oraz sytuację materialną skarżącego." Mając na uwadze powyższe rozważania Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.