II FZ 428/18

Dnia 28 sierpnia 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E. B. od postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 maja 2018 r. sygn. akt I SA/Wr 932/17 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi E. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 24 czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia uchylić zaskarżone postanowienie.

Postanowieniem z dnia 7 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Wr 932/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę kasacyjną E. B. (dalej: "skarżąca") od wyroku tego Sądu z dnia 13 grudnia 2017 r. w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 24 czerwca 2017 r. w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Z uzasadnienia postanowienia Sądu pierwszej instancji wynika, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I wezwano stronę reprezentowaną przez pełnomocnika do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej przez złożenie pisma z art. 176 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), w terminie siedmiu dni licząc od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wobec nieuzupełnienia wskazanego braku pomimo wezwania, na podstawie art. 178 p.p.s.a. odrzucono skargę kasacyjną. Na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca działająca przez pełnomocnika wniosła zażalenie, podnosząc, że sformułowanie wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie pisma z odpisem z art. 176 § 2 p.p.s.a., wprowadza w błąd co do zakresu braków formalnych skargi kasacyjnej, albowiem mając na uwadze wartość logiczną całego zdania, można było uznać, że skoro skarga kasacyjna jest pismem strony, to zobowiązanie do usunięcia jej braków formalnych poprzez złożenie pisma z odpisem, zostało potraktowane jako wezwanie do przedłożenia kolejnego egzemplarza skargi kasacyjnej wraz z odpisem. Skoro skarżąca składając w ustawowym terminie pismo, do którego usunięcia braków została wezwana, tj. skargę kasacyjną wraz z jej odpisem, wykonała zobowiązanie objęte wezwaniem, to nie było podstaw do odrzucenia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. W myśl art. 176 § 2 p.p.s.a skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy. Z kolei art. 177a p.p.s.a. stanowi, że jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna nie zawierała wniosku o jej rozpoznanie na rozprawie ani oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy zgodnie z art. 176 § 2 p.p.s.a., zatem zasadnie zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału wezwano skarżącą do uzupełnienia powyższego braku skargi kasacyjnej. Należy jednak zauważyć, na co wskazuje pełnomocnik skarżącej, że wezwanie do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej nie było wystarczająco precyzyjne. Sformułowanie wezwania może budzić wątpliwości, bowiem "złożenie pisma z odpisem z art. 176 § 2 p.p.s.a." można w istocie zrozumieć, jako wezwanie strony do złożenia skargi kasacyjnej wraz z odpisem Pierwszym pismem wymienionym w art. 176 § 2 p.p.s.a. jest właśnie skarga kasacyjna. Prawidłowo sformułowane wezwanie powinno wzywać do uzupełnienia braku skargi kasacyjnej poprzez zawarcie w niej wniosku o rozpoznanie jej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy. Samo podanie artykułu z wymogiem skargi kasacyjnej należy uznać za niewystarczające. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, negatywne skutki wadliwego, czy też niejasnego wezwania nie powinny obciążać skarżącej, która w tej sytuacji powinna zostać ponownie wezwana do uzupełnienia braku skargi kasacyjnej. W orzecznictwie podkreśla się, że zarządzenie przewodniczącego o wezwaniu strony (lub jej pełnomocnika) do usunięcia braków pisma procesowego powinno być sformułowane precyzyjnie, jasno i jednoznacznie, tak aby u strony, do której zostało skierowane, nie powstała wątpliwość odnośnie do przedmiotu wezwania i rygorów grożących w razie niezastosowania się do jego treści. Niezachowanie któregokolwiek z tych wymagań pozbawia wezwanie sankcji określonej w art. 178 p.p.s.a. (postanowienie z 23.01.2014 r., sygn. akt II GZ 638/13 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Za uchyleniem zaskarżonego postanowienia przemawia również okoliczność, że w przypadku jego pozostawienia w obrocie prawnym, skarżąca pozbawiona zostanie możliwości obrony swoich interesów w niniejszej sprawie. Dlatego tym bardziej odrzucenie skargi kasacyjnej, w sytuacji gdy zarządzenie do uzupełnienia jej braków formalnych nie było sformułowane w sposób precyzyjny, było nieprawidłowe. Z przedstawionych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.