II FZ 25/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Kolanowski po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 października 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 1106/22 w przedmiocie odrzucenia skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 14 września 2022 r., nr 1201-IOP1-1.4102.15.2022.16 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2018 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 12 października 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 1406/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę A.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 14 września 2022 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2018 r. Pismem z dnia 28 listopada 2022 r. pełnomocnik Strony złożył skargę z uchybieniem terminu, który zgodnie z informacjami zawartymi w aktach sprawy upłynął 29 października 2022 r. Do skargi pełnomocnik dołączył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, postanowieniem z dnia 18 stycznia 2023 r., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 4 września 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Strony na powyższe postanowienie WSA w Krakowie. Postanowieniem z dnia 12 października 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę strony. Pismem z dnia 30 października 2023 r. Strona złożyła osobiście zażalenie na powyższe postanowienie, w którym stwierdziła, że jest ono bezzasadne, ponieważ skarga została złożona niezwłocznie po uzyskaniu wiedzy o wydaniu decyzji w sprawie, tj. po zajęciu jej rachunku bankowego. Skarżąca wskazała, że według twierdzeń pełnomocnika przed tym zdarzeniem nie została doręczona żadna korespondencja w sprawie decyzji, a pełnomocnik niezwłocznie po uzyskaniu informacji o zajęciu rachunku bankowego podjął stosowne czynności i wniósł skargę do sądu. Tym samym, w ocenie Strony, skarga została wniesiona w terminie, tj. niezwłocznie po powzięciu wiedzy o wydaniu decyzji. Skarżąca nie wskazała w zażaleniu przepisów, jakie zaskarżone postanowienie miałoby naruszać. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie sprawie dalszego biegu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne, a zaskarżone postanowienie zostało wydane prawidłowo. Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia szczegółowo wyjaśniono, że decyzja organu została przesłana pełnomocnikowi Skarżącej za pomocą środków komunikacji elektronicznej i doręczona w trybie zastępczym. Decyzję wysłano na adres skrzynki elektronicznej pełnomocnika w dniu wydania decyzji (co potwierdza zapis dotyczący daty utworzenia poświadczenia: 2022-09-14T15:54:04.87, k. 240 akt administracyjnych). Pierwsze Urzędowe Poświadczenie Doręczenia (UPD) zostało utworzone w dniu 14 września 2022 r. – co odpowiada pierwszej awizacji korespondencji. Powtórne UPD (druga awizacja) utworzono w dniu 22 września 2022 r. Tym samym czternastym dniem od wygenerowania pierwszego UPD był dzień 28 września 2022 r. Był to jednocześnie ostatni dzień, w którym pełnomocnik Skarżącej mógł odebrać przesłaną do niego drogą elektroniczną decyzję. W związku z brakiem odbioru ww. korespondencji przez pełnomocnika, decyzja została uznana za doręczoną z dniem 29 września 2022 r., tj. w dniu następującym po upływie 14 dni od dnia wpłynięcia korespondencji na adres do doręczeń elektronicznych. W konsekwencji, trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi – liczony zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. - upłynął w dniu 29 października 2022 r. Skarga została natomiast wniesiona w dniu 28 listopada 2022 r. (data stempla pocztowego na kopercie, k. 9 akt sądowych), a więc po terminie. W związku z uchybieniem terminu, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 p.p.s.a. Odnosząc się do argumentacji Skarżącej zawartej w rozpatrywanym zażaleniu, powtórzyć należy, że zgodnie z przytoczonym już art. 53 § 1 p.p.s.a. termin do wniesienia skargi liczony jest od dnia doręczenia Stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia i wynosi trzydzieści dni. Nie jest prawdą, że "żadna korespondencja w sprawie decyzji nie została doręczona". Z akt sprawy bezspornie wynika, że decyzja została pełnomocnikowi prawidłowo doręczona w trybie zastępczym. We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi pełnomocnik argumentował w tym zakresie jedynie, że nie otrzymał powiadomienia drogą mailową o doręczonej decyzji – nie zaś samej decyzji. Obowiązkiem profesjonalnego pełnomocnika, jaki mieści się w ramach wymaganej od niego należytej staranności, jest jednak uważne sprawdzanie skrzynki ePUAP, nie zaś poleganie na powiadomieniach mailowych o nowej korespondencji. Jakkolwiek okoliczność ta pozostaje zatem irrelewantna dla samej prawidłowości doręczenia – ewentualnego braku powiadomienia o korespondencji w skrzynce ePUAP pełnomocnik nie jest w stanie wykazać. Dlatego też, biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności, należało uznać, że termin do wniesienia skargi nie został zachowany z winy pełnomocnika Skarżącej. Przypomnienia przy tym wymaga, że Strona ponosi konsekwencje działań i zaniechań swojego pełnomocnika, co znajduje potwierdzenie w jednolitej linii orzeczniczej, utrwalonej w sądownictwie administracyjnym. Na zakres pojęcia winy strony w uchybieniu terminu, która obejmuje działania i zaniechania osób trzecich, w tym w szczególności pełnomocnika, wskazał także Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 9 sierpnia 2023 r., sygn. akt I FZ 238/23, potwierdzającym zasadność odmowy Skarżącej przez WSA przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję dotyczącą podatku od towarów i usług. W tym stanie rzeczy stwierdzić należało, że zażalenie Strony nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze, stosownie do treści art. 184 w zw. z 197 § 1 i 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.