II FZ 1508/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, , , po rozpoznaniu w dniu 27 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lipca 2014 r. sygn. akt III SA/Wa 722/14 oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi M. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 11 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 28 lipca 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 722/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA") oddalił wniosek M. C. (dalej: "Skarżąca") o wstrzymanie wykonania postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie (dalej: "Dyrektor IS") z dnia 11 grudnia 2013 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Podstawą prawną powyższego orzeczenia był art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."). W uzasadnieniu postanowienia WSA wskazał, że Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Dyrektora IS z 11 grudnia 2013 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. W skardze Skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Dyrektora IS z dnia 11 grudnia 2013 r. stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] (dalej: "Naczelnik US") z dnia 29 października 2013 r. w przedmiocie odmowy uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. WSA uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wyjaśnił, że wstrzymanie wykonania orzeczeń organów administracji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie jest instytucją, którą można zastosować do wszystkich aktów wydawanych przez organy administracji. Zdaniem Sądu wstrzymanie wykonania może zatem dotyczyć wyłącznie aktu administracyjnego, który nadaje się do wykonania i wymaga wykonania. Mając to na uwadze WSA ocenił, że postanowienie stwierdzające uchybienie do wniesienia zażalenia, a z takim postanowieniem mamy do czynienia w sprawie, nie nadaje się do wykonania. Zaskarżone postanowienie nie nakłada bowiem na jej adresata żadnych obowiązków i nie podlega wykonaniu w drodze egzekucji administracyjnej. Na powyższe postanowienie Skarżąca złożyła zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj.: a) art. 63 § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepis ten nie daje możliwości orzekania o wstrzymaniu wykonania postanowienia Dyrektora IS, podczas, gdy postanowienie organu zostało wydane w granicach tej samej sprawy, w której postanowienie Naczelnika US odmawiające uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. b) art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na zaniechaniu przez WSA dokonania pełnej i prawidłowej oceny akt sprawy i wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia Dyrektora IS, a w konsekwencji bezpodstawne oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia Dyrektora IS. W uzasadnieniu zażalenia zostały uszczegółowione powyższe zarzuty. Mając na uwadze powyższą argumentację, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tegoż artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wykazanie przy tym okoliczności, które uprawdopodabniałyby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków spoczywa na stronie. W rozpatrywanej sprawie, zasadnicze znaczenie ma charakter prawny aktu, objętego wnioskiem Skarżącej. Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem Dyrektor IS stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika US odmawiające uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Zauważyć w tym miejscu należy, jak też słusznie skonstatował Sąd pierwszej instancji, że przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Z zaskarżonego postanowienia, którym stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika US odmawiające uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, nie wynika zatem wprost obowiązek uiszczenia konkretnej kwoty zobowiązania podatkowego. Nie kreuje ona zatem obowiązku podatkowego, nie obliguje adresata do określonego zachowania, nie może być również wykonana w trybie przymusowym poprzez wdrożenie administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Jest to zatem akt prawny nienoszący znamion wykonalności, niezależnie od tego, że jego wydanie otwiera możliwość wyegzekwowania od Skarżącej (ustalonej inną decyzją administracyjną) zaległości podatkowej. Z powyższego wynika zatem, że zaskarżone postanowienie należy do tej kategorii aktów administracyjnych, które nie posiadają przymiotu wykonalności, a tym samym nie można orzec o wstrzymaniu jego wykonania. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza również, że nie znajduje uzasadnienia wniosek Skarżącej o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Art. 209 p.p.s.a., który reguluje kwestię zwrotu kosztów postępowania, nie ma bowiem zastosowania do postępowania toczącego się na skutek zażalenia. Z uwagi na powyższe Sąd żądania tego nie uwzględnił. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.