II FZ 13/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2025 r. sygn. akt III SA/Wa 2786/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi J. G. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 października 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z 15 stycznia 2025 r., sygn.. akt III SA/Wa 2786/24, w sprawie ze skargi J. G.(dalej: Skarżąca) na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 października 2024 r. w przedmiocie odmowy wydania interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") odrzucił skargę. W uzasadnieniu wskazał, że Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, pismem z 23 października 2024 r., złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 października 2024 r. w przedmiocie odmowy wydania interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Do skargi zostało dołączone pełnomocnictwo dla adw. Anny Kolesińskiej, które nie zawierało umocowania do występowania w imieniu Skarżącej przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym, na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 grudnia 2024 r., pismem z 16 grudnia 2024 r., wezwano pełnomocnika Skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Pełnomocnik Skarżącej, przy piśmie z 23 grudnia 2024 r., nadesłał pełnomocnictwo procesowe, z którego treści wynika, że jest on upoważniony do reprezentowania Skarżącej w sprawie "postanowienia o utrzymaniu w mocy postanowienia o odmowie wydania interpretacji indywidualnej wydanego w dniu 28 marca 2024 r." Sąd meriti ocenił, że pełnomocnik Skarżącej w zakreślonym terminie nie uczynił zadość wezwaniu Sądu i nie nadesłał pełnomocnictwa procesowego do występowania w imieniu Skarżącej przed sądami administracyjnymi w przedmiotowej sprawie. Z dołączonego do pisma z 23 grudnia 2024 r., stanowiącego odpowiedź na wezwanie Sądu, pełnomocnictwa z 17 kwietnia 2024 r., wynika, że było to pełnomocnictwo szczególne do prowadzenia konkretnej sprawy, tj. sprawy, której przedmiotem jest postanowienie z 28 marca 2024 r. o utrzymaniu w mocy postanowienia o odmowie wydania interpretacji. Wskazana w pełnomocnictwie przedłożonym do sprawy niniejszej data zaskarżonego postanowienia (28 marca 2024 r.) nie była omyłkowo wskazana przez Skarżącą, tylko wyraźnie wyznaczała zakres udzielonego pełnomocnictwa do reprezentowania Skarżącej jedynie w sprawie postanowienia z 28 marca 2024 r. Tym samym pełnomocnictwo to nie upoważniało pełnomocnika do reprezentowania Skarżącej w innej sprawie niż ta, która dotyczy postanowienia z 28 marca 2024 r. Z powyższych względów Sąd a quo uznał, że adwokat reprezentujący Skarżącą nie był należycie umocowany do wniesienia w jej imieniu skargi do sądu administracyjnego na zaskarżone postanowienie. Pełnomocnik Skarżącej wniósł zażalenie na powyższe postanowienie i zaskarżając je w całości zarzucił mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 37 § 1 w zw. z art. 36 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że pełnomocnictwo z dnia 17 kwietnia 2024 r. nie obejmowało umocowania do reprezentowania Skarżącej w sprawie dotyczącej postanowienia z dnia 3 października 2024 r., podczas gdy prawidłowa wykładnia oświadczenia o ustanowieniu pełnomocnictwa prowadzi do wniosku, że obejmowało ono umocowanie do reprezentowania Skarżącej w całości postępowania dotyczącego odmowy wydania interpretacji indywidualnej; b) art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez przedwczesne odrzucenie skargi w sytuacji, gdy przedłożone pełnomocnictwo mogło i powinno być interpretowane jako obejmujące całość sprawy dotyczącej odmowy wydania interpretacji indywidualnej; c) art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. poprzez naruszenie prawa do sądu wskutek nadmiernie formalistycznej wykładni przepisów o pełnomocnictwie prowadzącej do odrzucenia skargi. Wskazując powyższe naruszenia pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a., pełnomocnik zobowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa. Stosownie zaś do treści art. 46 § 3 p.p.s.a., do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zasadnie Sąd a quo ocenił, że pełnomocnik Skarżącej w zakreślonym terminie nie uczynił zadość wezwaniu Sądu i nie nadesłał pełnomocnictwa procesowego do występowania w imieniu Skarżącej przed sądami administracyjnymi w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z art. 36 p.p.s.a. pełnomocnictwo może być: ogólne - do prowadzenia spraw przed sądami administracyjnymi, do prowadzenia poszczególnych spraw, do niektórych tylko czynności w postępowaniu. Z pełnomocnictwa wynika, że wolą mocodawcy było upoważnienie pełnomocnika do występowania w jego imieniu w konkretnej sprawie sądowoadministracyjnej, a wskazane sformułowanie miało na celu jej oznaczenie. Zakres pełnomocnictwa jest czytelny i nie nasuwa wątpliwości interpretacyjnych. Jest to pełnomocnictwo szczególne w rozumieniu art. 36 pkt 2 p.p.s.a., do występowania w sprawie i nie sposób z załączonego dokumentu wywieść, że dotyczy ono postanowienia DKIS z dnia 3 października skoro wyraźnie wskazano w nim inną datę aktu, którego ono dotyczy. Co więcej, zaskarżone postanowienie DKIS nosi datę 3 października 2024 r. i utrzymuje ono w mocy wcześniejsze postanowienie DKIS z 12 sierpnia 2024 r. w tej samej sprawie. Nie jest zatem tak, jak twierdzi w zażaleniu pełnomocnik, że data wskazana w pełnomocnictwie "(...) stanowi kolejne rozstrzygnięcie w tej samej sprawie." (k. 55 akt sądowych). Ponadto w opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie ma także ocena miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności procesowych. Podkreślenia wymaga, że Skarżąca reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika. Adwokat, czy radca prawny podlega bardziej rygorystycznym kryteriom oceny co do staranności przy dokonywaniu czynności procesowych jako pełnomocnik strony. W związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej zobligowany jest do zachowania dużo dalej posuniętej staranności niż wymagana jest od osób niebędących profesjonalnymi pełnomocnikami. Skutki działań i ewentualnych zaniechań pełnomocnika obciążają mocodawcę. Nie sposób zatem podzielić argumentacji pełnomocnika strony, że nadmierny formalizm pozbawił Skarżąca prawa do sądu. Wobec tego rozstrzygnięcie Sądu meriti jest prawidłowe, zawiera właściwą wykładnię zakresu udzielonego pełnomocnictwa. Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika została prawidłowo wezwana do usunięcia braków formalnych skargi, a odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., było skutkiem niewykonania wezwania w sposób prawidłowy. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Odnosząc się do wniosku zawartego w zażaleniu w zakresie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, należy stwierdzić, że zgodnie z art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201 p.p.s.a., art. 203 p.p.s.a. i art. 204 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, co do zasady nie jest uprawniony do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w orzeczeniu, które nie jest jednym z orzeczeń, o których mowa w art. 209 p.p.s.a. Brak jest w tym przepisie podstaw do zamieszczania orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania w innych orzeczeniach, kończących postępowanie w danej instancji, niż wymienione w tym przepisie (por. uchwała NSA z 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07, publ. CBOSA).