II FZ 1159/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Antoni Hanusz po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 81/14 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 25 listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych postanawia oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 81/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił J. S. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zauważył, że skarżąca została na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") wezwana do przedłożenia szeregu dokumentów, w tym m.in. oświadczenia w przedmiocie dochodów osiągniętych przez małżonków w 2013 r., wskazania ich źródeł i wysokości wraz z dokumentami okoliczności te potwierdzającymi bądź też zeznań podatkowych za ten rok, wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, zaświadczenia od pracodawcy o wysokości miesięcznego wynagrodzenia. Z wymaganych dokumentów źródłowych skarżąca przedłożyła dokumenty potwierdzające poniesienie wydatków na bieżące opłaty w kwocie 773,47 zł, leczenie 750 zł i 574,96 zł na zakup paliwa oraz zaświadczenie o zarobkach męża za luty 2014 r. w kwocie 3190,79 zł. Nie przedłożyła natomiast wszystkich wymaganych dokumentów, które potwierdziłyby zasadność złożonego wniosku oraz pozwoliłyby na dokonanie pełnej i rzetelnej oceny jej możliwości płatniczych. W konsekwencji Sąd przyjął, że postępowanie skarżącej, polegające na uchyleniu się od obowiązków nałożonych w trybie art. 255 p.p.s.a. skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jej rzeczywistych możliwości płatniczych, a tym samym stanowi przeszkodę wykluczającą przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie 2. W zażaleniu skarżąca wniosła o ponowną analizę przesłanej dokumentacji i wskazania jakich dokumentów brakuje do pełnej oceny stanu majątkowego i finansowego jej oraz męża. Ponadto skarżąca podniosła, że od 3 kwietnia 2014 r. podjęła pracę zarobkową, za która będzie otrzymywała wynagrodzenie w wysokości 1680 zł brutto. 3. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, a rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odpowiada prawu, w związku z tym zażalenie podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba taka wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny miał obowiązek wszechstronnie i wyczerpująco odnieść się do przytoczonych we wniosku okoliczności i do materiału dowodowego zebranego w sprawie, co też uczynił. Należy zauważyć, iż regulacja zawarta w treści art. 246 § 1 cytowanej ustawy stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 tej ustawy, stosownie do którego strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Przy tym, to do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy, należy ocena czy takie okoliczności zachodzą. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy zaakceptować stanowisko zawarte w rozstrzygnięciu wydanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Sąd pierwszej instancji trafnie wskazał, że skarżąca przedstawił swoją sytuację majątkową i finansową nierzetelnie. Ponadto całokształt ustalonych i wskazanych okoliczności nie pozwala na dokonanie pełnej oceny możliwości płatniczych, a w konsekwencji stwierdzenia, czy w ogóle, a jeśli tak to, w jakiej części jest ona w stanie uiścić koszty sądowe. W rozpoznawanej sprawie skarżąca została zobowiązana, na podstawie art. 255 p.p.s.a. do przedstawienia wskazanych w wezwaniu informacji. Mimo wyraźnie określonego zakresu żądania, skarżąca nie wypełniła nałożonego obowiązku, ponieważ przedłożone dokumenty i oświadczenia są niekompletne. Rzeczą skarżącej było rzetelne wykazanie wszystkich istotnych danych, co do sytuacji majątkowej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena faktów była prawidłowa. Niekompletność danych zawartych we wniosku, istnienie wątpliwości co do ich wysokości, a także brak potwierdzenia informacji o stanie majątkowym całej rodziny stosownymi dokumentami, pomimo wezwań, uzasadnia twierdzenie, że skarżąca nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W takiej sytuacji należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji zbadał złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy w sposób prawidłowy dokonując oceny sytuacji materialnej skarżącej. Mając powyższe na uwadze, wobec niestwierdzenia aby Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył prawo zaskarżonym postanowieniem, należało zażalenie oddalić, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.