II FSK 867/23

Dnia 12 lipca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku S. S. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej S. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 484/22 w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 30 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.

Wyrokiem z dnia 15 września 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 484/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. S. (dalej jako "Skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 30 grudnia 2021 r. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu. Skarżący wywiódł skargę kasacyjna od powyższego wyroku, w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania ww. decyzji. W uzasadnieniu wskazał, że jest osobą starszą (kończy 80 lat) schorowaną (cierpi na cukrzycę, reumatyzm choruje na dnę moczanową), ma również problemy z chodzeniem. Utrzymuje się jedynie z emerytury wynoszącej 2830. Po zajęciu komorniczym Skarżącemu pozostało na życie około 2150 zł. Skarżona zaś decyzja ma charakter podatkowy, której kapitał główny na skutek naliczania odsetek ulega systematycznemu zwiększaniu. Stan ten implikuje brakiem możliwości spłacenia przez Skarżącego zobowiązania w przypadku utrzymania wydanej decyzji oraz wyczerpania drogi postępowania odwoławczego. Taki stan rzeczy wywołałby u Skarżącego wystąpienie znacznej szkody. Wykonanie przedmiotowej decyzji skutkować będzie niebezpieczeństwem wyrządzenia Skarżącemu znacznej szkody oraz pozbawienia Skarżącego jedynego źródła dochodu. Dochód uzyskiwany z emerytury jest jego jedynym źródłem utrzymania. Skarżący cierpi na przewlekłe choroby (m.in. dna moczanowa, choroby niedokrwienne serca, cukrzyca). Obecnie stara się o orzeczenie o niepełnosprawności. Skarżący złożył stosowny wniosek w tym zakresie, który oczekuje na rozstrzygnięcie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek Skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Jak stanowi art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a", mający zastosowanie w tej sprawie na podstawie art. 193 P.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Wstrzymanie wykonania decyzji następuje więc wyłącznie na wniosek strony i to do strony należy obowiązek wykazania, że okoliczności z art. 61 P.p.s.a. zachodzą. Pod pojęciem "wyrządzenie znacznej szkody" należy rozumieć taką szkodę - majątkową lub niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków jest przesłanką pozytywną, a celem strony jest uprawdopodobnienie jej zaistnienia. Zadaniem Skarżącego było wykazanie, że taka przesłankę spełnia. W interesie Skarżącego leży takie sformułowanie wniosku, by był on precyzyjny i dotyczył konkretnych zagrożeń. Chodzi o powiązanie przyczyny i skutku, tego we wniosku zabrakło. Zobowiązania podatkowe mają charakter pieniężny, przesunięcia kwot pieniężnych mają charakter odwracalny, można je przesyłać między kontami wraz z odsetkami i samo przesunięcie nie jest definitywne. Nie jest zatem argumentem przemawiającym za wstrzymaniem wykonania decyzji twierdzenie, że kwota zobowiązania podatkowego powiększa się o odsetki, a Skarżący ma zajęcie komornicze. Również argumenty dotyczące ubiegania się o orzeczenie o niepełnosprawności i wskazywanie na szereg chorób nie zostały powiązane z możliwością wystąpienia ww. skutków. Podsumowując, wstrzymanie przez Sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Co więcej, wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, uzależnione jest wyłącznie od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Analizując akta sprawy i zawarte w nich dokumenty wskazać należy, że Skarżący nie uzasadnił wniosku w sposób, który by przemawiał za wstrzymaniem wykonania decyzji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 193 w związku z art. 61 § 3 P.p.s.a.[pic]