II FSK 211/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska - Nowacka, po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku M. G. o uzupełnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt II FSK 211/14 w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 1152/13 w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 1 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia oddalić wniosek.

Wyrokiem z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 1152/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 1 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości. Postanowieniem z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt II FSK 211/14, Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na cofnięcie skargi kasacyjnej wniesionej uprzednio przez organ, na podstawie art. 60, art. 161 § 1 pkt 1 i § 2 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), umorzył postępowanie kasacyjne i zwrócił organowi – stosownie do treści art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a., uiszczony wpis od skargi kasacyjnej. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej w dniu 28 lipca 2014 r. W piśmie z dnia 28 lipca 2014 r. skarżąca wniosła o zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 157 § 1 p.p.s.a. strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Regulacja ta z mocy art. 166 p.p.s.a. znajduje zastosowanie także do postanowień. Wniosek strony z dnia 2 czerwca 2014 r. został potraktowany jako wniosek o uzupełnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2014 r., wniesiony w terminie zakreślonym dyspozycją art. 157 p.p.s.a. terminie. Zgodnie z podstawową zasadą dotyczącą kosztów postępowania, wynikającą z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z dyspozycją art. 209 p.p.s.a. rozstrzygnięcie wniosku strony o zwrot kosztów (art. 210 p.p.s.a.) należy zamieścić w sentencji każdego wyroku sądu pierwszej instancji uwzględniającego skargę (art. 200 w zw. z art. 145–150 p.p.s.a.) oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej (uwzględniającego tę skargę – art. 203, oraz ją oddalającego – art. 204 p.p.s.a.). Ponadto należy je zawrzeć w postanowieniach o umorzeniu postępowania wskutek zastosowania przez organ samokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), a także przeprowadzenia skutecznej mediacji (art. 118 § 2 p.p.s.a.), o których mowa w art. 201 p.p.s.a. Przepisy nie przewidują natomiast orzekania o zwrocie kosztów postępowania między stronami w innych orzeczeniach kończących postępowanie w danej instancji niż wymienione w art. 209 p.p.s.a. (por. M. Niezgódka - Medek, w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, wydanie 3, s. 618), w tym w przypadku postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego o umorzeniu postępowania kasacyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 21 września 2011 r., sygn. akt II GSK 899/10. dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jeśli zatem ustawodawca nie przewidział w art. 203 i art. 204 p.p.s.a. możliwości zasądzania na rzecz strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w przypadku jego umorzenia na skutek cofnięcia skargi kasacyjnej, to niedopuszczalne byłoby uzupełnianie w tym zakresie ustawy w drodze wykładni rozszerzającej lub analogii (por. postanowienie NSA z dnia 28 maja 2010 r., II FSK 1182/09, dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zastosowanie w tym przypadku znajdzie reguła ogólna wynikająca z art. 199 p.p.s.a. W konsekwencji to strona wnosząca odpowiedź na skargę kasacyjną samodzielnie musi ponieść koszty związane ze sporządzeniem takiej odpowiedzi. Skorzystanie przez stronę z ustawowo przewidzianych uprawnień do uruchomienia środków odwoławczych, jak również rezygnowanie z kontynuowania wszczętego postępowania przed sądem administracyjnym, nie może być także utożsamiane z niesumiennym lub oczywiście niewłaściwym postępowaniem, o którym mowa w art. 208 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 7 grudnia 2007 r., I FSK 1096/07, dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec braku podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w przypadku umorzenia postępowania przez Naczelny Sąd Administracyjny na skutek cofnięcia skargi kasacyjnej, wniosek skarżącej w tym zakresie – na podstawie art. 157 w zw. z art. 166 i art. 193 p.p.s.a. – nie mógł zostać uwzględniony.