II FSK 2096/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Jerzy Rypina, , , po rozpoznaniu w dniu 22 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R. C. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 1 kwietnia 2014 r. sygn. akt III SA/Łd 1262/13 w sprawie ze skargi R. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 7 marca 2013 r. nr ... w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia postanawia oddalić skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (sygn. akt III SA/Łd 1262/12) w postanowieniu z dnia 1 kwietnia 2014 r. odrzucił skargę R.C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 7 marca 2013 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Sąd pierwszej instancji przestawiając stan sprawy wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 7 marca 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia 1 października 2012 r., odmówił przywrócenia terminu do złożenia zażalenia. Powyższe postanowienie zostało doręczone stronie w dniu 11 marca 2013 r. W dniu 13 kwietnia 2013 roku (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej) skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismo zatytułowane "zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 29 marca 2013 r." Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Łd 524/13. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że zamiarem skarżącego było również wniesienie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 7 marca 2013 r. Postanowieniem z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie III SA/Łd 524/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny wyłączył skargę strony na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 7 marca 2013 r. w przedmiocie odmowy przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia do odrębnego postępowania. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Łd 1262/13. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o jej oddalenie W ocenie Sądu pierwszej instancji skarga na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej: P.p.s.a. podlega odrzuceniu. Sąd wyjaśnił, że w rozpoznawanej sprawie zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 7 marca 2013 r. zostało doręczone stronie w dniu 11 marca 2013 r. Zaznaczył, że odbiór przesyłki pokwitowała T. S., która, jak wynika z pisma urzędu pocztowego, jest pełnomocnikiem skarżącego do odbioru przesyłek na podstawie pełnomocnictwa złożonego w urzędzie pocztowym (k. 70 akt administracyjnych). W związku z czym doręczenie w dniu 11 marca 2013 r. było skuteczne. Oznacza to, że trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg od dnia 12 marca 2013 r., a upłynął w dniu 10 kwietnia 2013 r. (środa). Natomiast skarżący wniósł skargę na powyższe rozstrzygnięcie w dniu 13 kwietnia 2013 r. (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej), a więc po upływie terminu do jej wniesienia. Sąd podniósł, że nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Stronna nie zgodził się z opisanym wyżej rozstrzygnięciem i wywiodła skargę kasacyjną zaskarżając postanowienie Sądu w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym koszów zastępstwa procesowego udzielonego skarżącemu z urzędu bowiem nie zostały one opłacona ani w całości ani w części. Autor skargi kasacyjnej postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.: a) art. 58 § 1 pkt 2 w związku z art. 58 § 3 P.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi pomimo zachowania terminu do jej wniesienia, b) art. 53 § 1 P.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że w przypadku gdy organ administracyjny po wydaniu postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w trybie art. 59 § 1 k.p.a. wydaje postanowienie o stwierdzeniu wniesienia zażalenia z uchybieniem terminowi ustawowemu w trybie art. 134 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. termin 30 dniowy do wniesienia skargi kwestionującej zasadność braku przywrócenia terminu zaczyna biec od momentu doręczenia pierwszego postanowienia wydanego przez organ; c) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), dalej: P.u.s.a. w związku z art. 9 k.p.a. poprzez zaniechanie merytorycznego rozpoznania skargi i tym samym prawidłowości odmowy przewrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia 1 października 2012 r. pomimo, że skarga została wniesiona w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w L. stwierdzającego uchybienie ustawowemu terminowi do wniesienia zażalenia, wydanego w trybie art. 134 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a., a także nieuwzględnienia przy ocenie zachowania terminu do wniesienia skargi nieudolnego postępowania organów administracji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest nieusprawiedliwiona i wobec tego podlega oddaleniu. Jak słusznie wyjaśnił Sąd pierwszej instancji w swym orzeczeniu stosownie do treści art. 53 § 1 P.p.s.a. skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Skargę do sądu wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 P.p.s.a.). Natomiast treść przepisu art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. jest jasna i niebudząca wątpliwości, a wynika z niej że sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone stronie w dniu 11 marca 2013 r. – odebrała je T.S.. W postanowieniu tym Dyrektor Izby Skarbowej pouczył stronę (pierwsza strona postanowienia, w jego osnowie), że postanowienie niniejsze jest ostateczne w administracyjnym toku instancji. Dalej wskazano, że w zakresie niezgodności z prawem postanowienie może być zaskarżone na podstawie art. 3 § 2 pkt 3, art. 13 § 1 i 2, art. 52 § 1 i 2 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, ul. Piotrowska 135, za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej, w terminie 30 dni od dania jego doręczenia. Powyższe powoduje, że trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg od dnia 12 marca 2013 r., a upłynął w dniu 10 kwietnia 2013 r. (środa). Natomiast, jak wynika z akt sprawy, skarżący wniósł skargę na powyższe rozstrzygnięcie w dniu 13 kwietnia 2013 r. (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej), a więc po upływie terminu do jej wniesienia. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny był obowiązany odrzucić skargę strony jako wniesioną po terminie. Należy zaznaczyć, że myśl art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Warunkiem przywrócenia terminu jest jednak (zgodnie z przepisami art. 87 § 1, 2 i 4 ustawy) złożenie pisma z wnioskiem o przywrócenie terminu w sądzie, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminowi oraz dokonanie przez stronę równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, której strona nie dokonała w terminie. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że w aktach sprawy brak jest takiego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 182 § 1 P.p.s.a., orzekł jak sentencji. O kosztach należnych pełnomocnikowi strony ustanowionemu z urzędu (art. 250 P.p.s.a.) orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 P.p.s.a. na wniosek pełnomocnika