II FSK 1604/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca) Sędzia NSA Bogusław Dauter Sędzia WSA (del.) Agnieszka Olesińska po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej N. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 kwietnia 2019 r. sygn. akt I SA/Bk 102/19 w sprawie ze skargi N. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 2 stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od N. K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

1. Wyrokiem z 17 kwietnia 2019 r., I SA/Bk 102/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę N. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z 2 stycznia 2019 r. w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). 2. Od powyższego orzeczenia pełnomocnik skarżącej wywiódł skargę kasacyjną, w której wniesiono o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie postanowienia organu odwoławczego i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Autor skargi kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi i wydanie wyroku z pominięciem zarzutów wskazanych w pkt 1 i 2 skargi na postanowienie organu odwoławczego, podczas gdy Sąd zobowiązany jest do wyjaśnienia w treści wyroku wszystkich okoliczności sprawy oraz odniesienia się do wszystkich podniesionych zarzutów, co wpłynęło w istotny sposób na wynik niniejszego postępowania poprzez uniemożliwienie należytej obrony swoich praw, 2. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 77 §1, art. 138 § 1 pkt 1, art. 107 § 3, art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017, poz. 1257, dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez oddalenie skargi, a w konsekwencji brak stwierdzenia naruszenia w związku z przyjęciem, iż organ odwoławczy wydał prawidłowe rozstrzygnięcie, mimo naruszenia organu I instancji, który nie rozpatrzył wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącą, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w przypadku prawidłowego rozpatrzenia skargi Sąd powinien uznać, iż organ odwoławczy dopuścił się wskazanego naruszenia i uchylić postanowienia wydane w toku postępowania, 3. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 15 w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi, a w konsekwencji brak stwierdzenia naruszenia zasady dwuinstancyjności oraz przekroczenia kompetencji przez organ odwoławczy poprzez utrzymanie w mocy postanowienia z 14 listopada 2018 r. w ramach, którego organ I instancji zaniechał rozpatrzenia wszystkich podniesionych zarzutów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ dopiero po rozstrzygnięciu wszystkich zarzutów przez organ I instancji, organ odwoławczy mógłby zweryfikować zasadność i poprawność wydanego rozstrzygnięcia i przesłanek, na jakich zostało oparte, 4. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 89 § 1 oraz §3 pkt 1 lit. a) i art. 89a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U. z 2018 r. poz. 1314 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") poprzez oddalenie skargi pomimo, iż organ I instancji, jak i organ odwoławczy utrzymali w mocy zajęcie, które nie określało wierzytelności będącej jego przedmiotem. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. 3. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., a zatem w zakresie wyznaczonym w podstawach kasacyjnych przez stronę wnoszącą ten środek odwoławczy, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny wymienione zostały w art. 183 § 2 p.p.s.a., a które w niniejszej sprawie nie występują. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Konieczne jest, zatem prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych przez powołanie konkretnego przepisu prawa, formy jego naruszenia, wyjaśnienie, na czym to naruszenie miałoby polegać - w sposób pozwalający na poznanie toku rozumowania strony wnoszącej skargę kasacyjną i umożliwiający odniesienie się do stanowiska prezentowanego w zaskarżonym wyroku. Mając powyższe na uwadze należy uznać za całkowicie niezasadne zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Przechodząc do oceny sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów przede wszystkim wskazać należy, że trudno jest zrozumieć, na czym polegało w ocenie skarżącej kasacyjnie naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 151 p.p.s.a., gdyż zgodnie z treścią tego przepisu w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie i jej odzwierciedleniem był wyrok wydany w dniu 17 kwietnia 2019 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku. Strona skarżąca w żaden sposób nie wykazała również, na czym w istocie miało polegać naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 3 § 1 p.p.s.a. Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. W ślad za uchwałą NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 wskazać należy, że przepis ten określa wymogi formalne, jakie winno spełniać uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Naruszenie tego przepisu występuje w sytuacji, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się sąd podejmując rozstrzygnięcie, co skutkuje niemożnością dokonania kontroli instancyjnej wyroku, a także, gdy przedstawiając stan sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie wyroku sporządzone przez Sąd administracyjny pierwszej instancji odpowiada wszystkim wymogom przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a, jest zrozumiałe, spójne i logiczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał, że organ odwoławczy dokonał wszechstronnej i szczegółowej oceny wszystkich wywiedzionych w zażaleniu zarzutów, ściśle ją uargumentowując w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Samo w sobie odwołanie się do ustaleń i argumentacji organów podatkowych nie jest wadą uzasadnienia wyroku, skutkującą naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. Działanie takie można uznać za zrozumiałe i uzasadnione w sytuacji, gdy sąd, jako prawidłowe ocenia stanowisko zajęte w zaskarżonym akcie oraz argumentację przedstawioną na jego uzasadnienie. Akceptacja przez Sąd pierwszej instancji stanowiska organów jest, bowiem wynikiem dokonanej przez ten Sąd oceny legalności rozstrzygnięcia podjętego przez dany organ oraz postępowania, w którym rozstrzygnięcie to zapadło. Okoliczność, że ocena ta jest odmienna od prezentowanej przez skarżącą nie świadczy o wadliwości tej oceny. Na marginesie należy zauważyć, że Sąd administracyjny pierwszej instancji nie mógł naruszyć przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem unormowań tych w ogóle nie stosował. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art.184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (j. t. Dz. U. z 2018 r., poz.265).