I SAB/Wa 1120/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: sędzia WSA Tomasz Szmydt sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 marca 2017 r. sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie prawa własności czasowej 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 1948 r. o przyznanie własności czasowej do nieruchomości położonej w [...] przy ulicy [...], ozn. hip. [...], dz. [...] – w terminie [...] miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz J. G. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pismem z dnia [...] lipca 2016 r. J. G. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 1948 r. o przyznanie własności czasowej do nieruchomości położonej w [...] przy ulicy [...], ozn. hip. [...], dz. [...]. W toku postępowania przed organem, Prezydent [...] w dniu [...] marca 2014 r. wydał decyzję nr [...] odmawiającą ustanowienia prawa własności czasowej do nieruchomości. W wyniku wniesionego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] uchyliło decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2014 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Decyzja ta została doręczona Prezydentowi w dniu [...] kwietnia 2015 r. Wobec bezczynności Prezydenta skarżący złożył zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na niezałatwienie sprawy w terminie. W opisanej powyżej skardze Skarżący wniósł o wyznaczenie Prezydentowi czternastodniowego terminu do wydania decyzji rozstrzygającej wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do terenu przedmiotowej nieruchomości, stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że akta własnościowe przedmiotowej nieruchomości zostały przekazane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] celem rozpoznania zażalenia. Organ II instancji nie wydał jednak rozstrzygnięcia w tej sprawie, dlatego zdaniem Prezydenta [...] skarga jest przedwczesna i niezasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) powoływana dalej jako: "P.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Sąd stwierdził, że spełnione zostały wymagania formalne wniesienia skargi bowiem Skarżący w dniu 3 czerwca 2016 r., złożył zażalenie na bezczynność Prezydenta. Stosownie do treści art. 149 § 1 i § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa" sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny, na podstawie przedstawionych mu akt sprawy, winien ocenić czy organ administracji załatwiając sprawę podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, co wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 12 § 1 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.". Obowiązkiem Sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem do załatwienia sprawy w terminie. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w danej sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, czy innego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu, ani stopień przekroczenia terminu załatwienia sprawy. Te okoliczności będą miały jedynie znaczenie przy ocenie charakteru stanu zwłoki, a więc czy przybrała ona postać rażącego naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że wniosek z dnia [...] czerwca 1948 r. o przyznanie własności czasowej do nieruchomości położonej w [...] przy ulicy [...], ozn. hip. [...], dz. [...] nie został do chwili obecnej rozpoznany. Organ nie zakończył sprawy i nadal pozostaje w zwłoce w rozpoznaniu powyższego wniosku. Jak wynika z akt sprawy, decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], o uchyleniu decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2014 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania została doręczona Prezydentowi [...] w dniu 7 kwietnia 2015 r. Zatem, od tej daty rozpoczął bieg termin do załatwienia sprawy określony w art. 35 § 3 Kpa. Tymczasem pomimo upływu prawie dwóch lat od wpływu do organu I instancji wspomnianej decyzji organu odwoławczego Prezydent [...] nie zakończył przedmiotowego postępowania i nie podjął rozstrzygnięcia w sprawie. Z tego względu, Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku po przyznanie prawa własności czasowej w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W ocenie Sądu, wyznaczony termin dwumiesięczny jest terminem wystarczającym, dającym realną możliwość ustalenia przez organ dokładnego stanu faktycznego oraz wydania orzeczenia w sprawie, oraz uwzględniającym złożoność materii w jakiej organ będzie orzekał. Jednocześnie Sąd stwierdził, że zaistniała w sprawie bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak wskazano powyżej, organ od prawie dwóch lat pozostaje w stanie bezczynności, ta zaś - w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy - przybiera postać kwalifikowaną, tj. rażąco narusza prawo. Z nadesłanych przez organ akt administracyjnych sprawy wynika, że od dnia otrzymania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], do dnia [...] sierpnia 2016 r. organ nie podjął żadnych czynności w sprawie. Zaś w dniu [...] sierpnia 2016 r., wobec wpływu zażalenia skarżącego na niezałatwienie sprawy w terminie, organ przekazał akta własnościowe przedmiotowej nieruchomości Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...]. W ocenie Sądu, niepodejmowanie przez organ przez tak znaczny okres czasu skutecznych działań zmierzających do załatwienia sprawy pozostaje w oczywistej sprzeczności z zasadą szybkości postępowania, co w dalszej kolejności prowadzić musi nieuchronnie do podważenia zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej, a tym samym w sposób rażący narusza normy zawarte w przepisach art. 8 i art. 12 K.p.a. Nie można pominąć również faktu, że prowadząc postępowanie od dnia złożenia wniosku o ustanowienie prawa własności czasowej organ nie informował strony o przyczynach niedotrzymania terminu, co stoi w rażącej sprzeczności z treścią art. 36 K.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a w zw. z art. 120 P.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a. i art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).