Sygnatura
I SAB/Po 208/26
Wyrok WSA w Poznaniu z 5 sierpnia 2026 r., I SAB/Po 208/26 – poszukiwanie
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
- Data orzeczenia
- 5 sierpnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Dnia 5 sierpnia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 05 sierpnia 2026 roku sprawy ze skargi F. O. we W. na bezczynność Marszałka Województwa w przedmiocie koncesji na wydobywanie kopalin oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
1. F. O. (dalej jako: "F. O. ", "strona" lub "skarżąca") pismem z dnia 27 marca 2026 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Marszałka Województwa (dalej jako: "Marszałek") w sprawie nierozpoznania żądania F. O. dotyczącego cofnięcia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "[...]". 1.1. Powyższa skarga została złożona na tle stanu faktycznego, w którym pismem z dnia 12 listopada 2025 r. F. O. wniosła o wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopalin ze złoża "[...]". Powodem żądania był m.in. wystawiony przez Marszałka w dniu 26 lutego 2024 r. tytuł wykonawczy zobowiązujący do usunięcia z powyższego obszaru górniczego odpadów oraz negatywnych skutków w środowisku spowodowanych ich zdeponowaniem. W przedmiotowym piśmie strona powołała się m.in. na treść art. 233 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691 ze zm. - dalej w skrócie: "k.p.a."). Po przeprowadzeniu analizy przedłożonego pisma, Marszałek zakwalifikował je jako skargę z art. 233 k.p.a. i w trybie art. 237 § 1 k.p.a. zawiadomił stronę pismem z dnia 12 stycznia 2026 r. o sposobie jej załatwienia. W treści pisma, odwołując się do art. 37 ust. 1, ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2026 r., poz. 69 - dalej w skrócie: "u.p.g.g.") wyjaśniono, że okoliczności podniesione w skardze nie mieszczą się w katalogu przesłanek określonych w tym przepisie. W związku z powyższym nie stwierdzono podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "[...]", z uwagi na zdeponowanie odpadów przez inny podmiot gospodarczy niż aktualnie posiadający koncesję. Jednocześnie poinformowano stronę, że zgodnie z przepisem art. 239 k.p.a. w przypadku gdy skarga, w wyniku jej rozpatrzenia, została uznana za bezzasadną i jej bezzasadność wykazano w odpowiedzi na skargę, a skarżący ponowił skargę bez wskazania nowych okoliczności - organ właściwy do jej rozpatrzenia może podtrzymać swoje poprzednie stanowisko z odpowiednią adnotacją w aktach sprawy - bez zawiadamiania skarżącego. 1.2. Pismem z dnia 2 lutego 2026 r., działając na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., strona wniosła ponaglenie z powodu bezczynności Marszałka w rozpoznaniu żądania organizacji społecznej z art. 31 k.p.a., złożonego w dniu 12 listopada 2025 r. W ocenie F. O. organ administracyjny miał obowiązek rozstrzygnąć żądanie organizacji społecznej w formie postanowienia. Zdaniem strony, Marszałek uznając pismo F. O. za skargę i załatwiając sprawę w trybie art. 237 k.p.a., dodatkowo pozbawił ją drogi kontroli instancyjnej swojego rozstrzygnięcia, przewidzianej w przypadku postanowień wydawanych, na podstawie art. 31 k.p.a. Wobec powyższego F. O. wniosła o wydanie postanowienia stwierdzającego bezczynność Marszałka z rażącym naruszeniem prawa i zobowiązanie do załatwienia sprawy poprzez wydanie postanowień procesowych, zgodnie z art. 31 § 2 k.p.a. 1.3. Minister Klimatu i Środowiska postanowieniem z dnia 20 marca 2026 r., na podstawie art. 37 § 6 k.p.a., po rozpatrzeniu powyższego ponaglenia z dnia 2 lutego 2026 r., uzupełnionego pismami z dnia: 5 i 17 marca 2026 r., na bezczynność uznał, że Marszałek nie dopuścił się bezczynności w załatwieniu niniejszej sprawy. W motywach rozstrzygnięcia, Minister Klimatu i Środowiska wyjaśnił, że pismem z dnia 5 marca 2026 r. F. O. uzupełniła swoje ponaglenie z dnia 2 lutego 2026 r. wskazując na decyzję Ministra Środowiska z 2019 r., o cofnięciu koncesji na wydobywanie kopalin ze złoża "[...]", w której Minister utrzymał w mocy rozstrzygnięcie o cofnięciu bez odszkodowania koncesji na wydobywanie kopalin w sytuacji ujawnienia odpadów w wyrobisku, traktując taki stan jako naruszenie o charakterze górniczo-środowiskowym, uzasadniające uruchomienie mechanizmu z art. 37 u.p.g.g. W przywołanej przez F. O. sprawie złoża "[...]" stan faktyczny jest, w jej przekonaniu, nawet mocniejszy dowodowo. Tym samym brak podjęcia merytorycznych czynności w sprawie cofnięcia koncesji nie znajduje racjonalnego uzasadnienia i jest niezgodny z art. 8 § 2 k.p.a. Skoro Minister w sprawie koncesji "[...]" przyjął określone stanowisko, to zdaniem strony, takie samo powinno być postępowanie organów w przypadku złoża "[...]", dlatego żądano stwierdzenia bezczynności albo przewlekłego prowadzenia postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku oraz zobowiązanie Marszałka do merytorycznego rozpoznania sprawy i jej zakończenia w formie przewidzianej prawem we wskazanym terminie, zarządzenie wyjaśnienia co do przyczyn braku załatwienia sprawy oraz braku poinformowania F. O. o losach ponaglenia z dnia 2 lutego 2026 r. i podjęcie przez organ wyższego stopnia stosownych środków przewidzianych w art. 37 k.p.a. Minister Klimatu i Środowiska opisał, że pismem z dnia 13 marca 2026 r., Marszałek przekazał ponaglenie F. O. do rozpatrzenia, zgodnie z art. 157 u.p.g.g., wyjaśniając, że w żądaniu z dnia 12 listopada 2025 r. F. O. wprost powołała się na przepis art. 233 k.p.a. i dlatego zakwalifikowano przedmiotowe pismo jako skargę z art. 233 k.p.a. oraz poinformował F. O. o sposobie załatwienia sprawy. Marszałek podał też, że skarga pochodząca od innej osoby niż strona postępowania może spowodować wszczęcie postępowania administracyjnego z urzędu, chyba że przepisy wymagają do wszczęcia postępowania żądania strony. Zasadność wszczęcia takiego postępowania pozostawiona jest jednakże ocenie organu administracyjnego. W takim zaś przypadku niepodjęcie działania przez organ nie może być uznane za bezczynność w załatwieniu sprawy. Marszałek podkreślił przy tym, że dokonał analizy skargi w zakresie zasadności wszczęcia postępowania w przedmiocie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopalin ze złoża "[...]" i nie stwierdził podstaw do podjęcia takiego działania. Pismem z dnia 17 marca 2026 r. F. O. po raz drugi uzupełniła pierwotne ponaglenie z dnia 2 lutego 2026 r., podnosząc, że przetwarzanie odpadów prowadzone na terenie wyrobiska poeksploatacyjnego złoża "[...]" nie jest samodzielną, odrębną działalnością, lecz jest powiązane z procesem rekultywacji wyrobiska poeksploatacyjnego. Wskazała również, że aktualny posiadacz koncesji zawarł umowę 6 września 2017 r., która dotyczy m.in. utylizacji odpadów znajdujących się w wyrobisku złoża "[...]". Tym samym, w przekonaniu F. O. , stanowisko Marszałka, który nie dostrzega podstaw do wszczęcia żądanego postępowania, jest błędne i niezgodne z przepisami u.p.g.g. Z tych powodów F. O. zażądała uwzględnienia ponaglenia i stwierdzenia, że Marszałek pozostaje w bezczynności albo prowadzi sprawę z naruszeniem prawa oraz zobowiązanie Marszałka do rozpoznania wniosku F. O. z dnia 12 listopada 2025 r. w prawidłowym trybie postępowania. Po analizie ponaglenia oraz zapoznaniu się z udostępnionymi materiałami Minister Klimatu i Środowiska potwierdził, że we wniosku z dnia 12 listopada 2025 r. F. O. wprost oparła swoje żądanie na przepisie art. 233 k.p.a., wnosząc o wszczęcie postępowania w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopalin ze złoża "[...]". Wniosek nie zawierał w ogóle żądania dopuszczenia F. O. do udziału w tym postępowaniu, a żądania organizacji społecznej, o których stanowi art. 31 k.p.a., muszą być uzasadnione celami statutowymi tej organizacji oraz interesem społecznym. Zwrócono uwagę, że F. O. w piśmie z dnia 12 listopada 2025 r. nie powołała się ani na swoje cele statutowe ani na jakikolwiek interes społeczny. Z kolei Marszałek pismem z dnia 12 stycznia 2026 r., na podstawie art. 237 § 1 k.p.a., zawiadomił F. O. o sposobie załatwienia skargi (z dnia 12 listopada 2025 r.) informując, że nie stwierdził podstaw do wszczęcia żądanego postępowania i uzasadnił swoje stanowisko. Zdaniem Ministra Klimatu i Środowiska, celem postępowania w sprawie rozpatrzenia ponaglenia jest tylko i wyłącznie ocena postępowania organu administracyjnego w świetle przesłanek określonych w art. 37 k.p.a., nie zaś kontrola prawidłowości całokształtu postępowania tego organu na podstawie przepisów k.p.a. czy też innych ustaw. Zaznaczono, że Marszałek uznał pismo F. O. z dnia 12 listopada 2025 r. za "skargę", o której stanowi przepis art. 233 k.p.a., powołany w tym piśmie i po jej rozpatrzeniu zawiadomił F. O. o sposobie załatwienia owej skargi, zgodnie z art 237 § 3 k.p.a. W ocenie Ministra, pismo Marszałka z dnia 12 stycznia 2026 r. zakończyło przedmiotowe postępowanie skargowe, w sposób właściwy dla przyjętego przez organ administracyjny trybu postępowania, a prawo wniesienia ponaglenia zostało w tym postępowaniu skutecznie wyłączone, co oznacza, że Marszałek nie dopuścił się bezczynności w załatwieniu niniejszej sprawy. Dodatkowo Minister Klimatu i Środowiska wskazał, że nie ma przeszkód formalnoprawnych, aby F. O. wystąpiła do Marszałka z kolejnym wnioskiem, tym razem opartym wprost o przepis art. 31 § 1 k.p.a. 2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu F. O. wniosła o: 1) stwierdzenie, że Marszałek dopuścił się bezczynności; 2) zobowiązanie Marszałka do rozpoznania pisma F. O. z dnia 12 listopada 2025 r., z uwzględnieniem jego doprecyzowania zawartego w piśmie z dnia 2 lutego 2026 r., w prawidłowym trybie i formie przewidzianej prawem; 3) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W motywach skargi strona wskazała na naruszenie prawa i stwierdziła, że bezczynność organu polega na nierozpoznaniu żądania w trybie odpowiadającym jego rzeczywistej treści, mimo jednoznacznego jej doprecyzowania przez F. O. . Organ poprzestał na kwalifikacji pisma jako skargi z działu VIII k.p.a. i nie wydał aktu ani nie podjął czynności w formie wymaganej prawem, co narusza art. 7, art. 8 § 1 i § 2, art. 9, art. 11, art. 12, art. 31 § 1 i § 2 oraz art. 37 k.p.a. W uzupełnieniu skargi z dnia 27 marca 2026 r. strona podniosła, że istota bezczynności w sprawie z art. 31 k.p.a. nie polega na samym "niezałatwieniu wniosku" organizacji społecznej rozumianego potocznie. Istota tej bezczynności polega na niezałatwieniu przez organ sprawy, która - po ocenie informacji przedstawionych przez organizację społeczną - wymagała rozważenia wszczęcia postępowania z urzędu oraz formalnego rozstrzygnięcia w trybie art. 31 § 2 k.p.a. Zdaniem skarżącej, w świetle art. 31 k.p.a. oraz orzecznictwa nie można sprowadzać niniejszej sprawy do samej oceny, czy organ "odpowiedział" na pismo F. O. . Przedmiotem oceny jest to, czy organ załatwił w prawidłowym trybie sprawę, która wymagała dokonania ustawowej oceny przesłanek z art. 31 § 1 k.p.a. oraz wydania aktu przewidzianego w art. 31 § 2 k.p.a. W ocenie strony bezczynność Marszałka polega na braku dokonania oceny, czy postępowanie w sprawie cofnięcia koncesji "[...]" powinno zostać wszczęte na podstawie informacji przekazanych przez F. O. oraz informacji pozostających w posiadaniu Marszałka z urzędu, albo czy zebrane w ten sposób informacje wykluczają wszczęcie takiego postępowania jako oczywiście nieuzasadnionego. Taka ocena powinna zostać dokonana przez Marszałka już na podstawie wniosku F. O. z dnia 12 listopada 2025 r., nawet jeśli organ przypisywał temu pismu wady interpretacyjne, a tym bardziej na podstawie pisma F. O. z dnia 2 lutego 2026 r., które usuwało już wątpliwości co do rzeczywistej treści żądania. Według skarżącej, pismo Marszałka nie odnosi się do istoty sprawy, tj. do tego, czy występują przesłanki materialnoprawne do wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia koncesji "[...]". Powyższe stanowi zarzut bezczynności Marszałka objęty niniejszą skargą do sądu administracyjnego, a kwestia dopuszczenia F. O. do udziału w tym postępowaniu ma w sprawie znaczenie wtórne wobec obowiązku oceny, czy zachodzą podstawy do wszczęcia postępowania z urzędu z powodu naruszania wymagań dotyczących ochrony środowiska, o których stanowi art. 37 ust. 1 u.p.g.g. 2.2. W odpowiedzi na skargę Marszałek wniósł o jej oddalenie, podkreślając, że na gruncie rozpatrywanej sprawy prawidłowo ocenił żądanie F. O. i załatwił sprawę w sposób przewidziany w k.p.a., co potwierdził organ wyższego stopnia. Wydano również rozstrzygnięcie (nieostateczne) co do wniosku skarżącej złożonego w trybie art. 31 § 1 k.p.a. Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2026 r. po rozpatrzeniu wniosku F. O. z dnia 17 marca 2026 r. Marszałek odmówił bowiem wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "[...]" oraz dopuszczenia F. O. do udziału w postępowaniu. Powyższe oznacza, że skarga F. O. nie znajduje uzasadnienia. 2.3. W kolejny piśmie procesowym z dnia 15 maja 2026 r. strona skarżąca podkreśliła, że odpowiedź Marszałka nie podważa zasadności skargi F. O. , ale potwierdza, że organ samodzielnie i definitywnie zakwalifikował pismo F. O. z dnia 12 listopada 2025 r. jako skargę z art. 233 k.p.a. i nie podjął czynności zmierzających do wyjaśnienia rzeczywistego charakteru żądania. Nie skorygował też kwalifikacji sprawy po jednoznacznym doprecyzowaniu przez F. O. w piśmie z dnia 2 lutego 2026 r. i nie wydał postanowienia wymaganego przez art. 31 § 2 k.p.a. Strona wyjaśniła, że nowy wniosek F. O. z dnia 17 marca 2026 r. został złożony niezależnie od ponaglenia z dnia 2 lutego 2026 r. i nie stanowił cofnięcia, ograniczenia ani modyfikacji wcześniejszego środka procesowego i miał zapobiec sytuacji, w której merytoryczne załatwienie sprawy cofnięcia koncesji "[...]" zostanie przesłonięte wyłącznie sporem co do prawidłowej kwalifikacji procesowej wcześniejszego pisma. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozważył, co następuje: 3. Skarga jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, nie zasługuje na uwzględnienie. Korzystając z uprawnienia, uregulowanego w przepisach art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. - dalej w skrócie: "p.p.s.a.") Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w postępowaniu uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, mając na uwadze, że jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1) oraz na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8). Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 3.1. Istota sądowej kontroli dotyczy postępowania przed Marszałkiem Województwa zainicjowanego wnioskiem F. O. z dnia 12 listopada 2025 r. w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "[...]", a szczególności oceny, czy w sprawie wystąpiła bezczynność organu, a następnie rozważenie, czy istnieją podstawy do wydania rozstrzygnięć na podstawie art. 149 p.p.s.a. Stosownie do przepisu art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Z kolei regulacja zawarta w art. 149 § 1a p.p.s.a. stanowi, że jednocześnie (z powyższym) sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd w przypadku bezczynności lub przewlekłości organu może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. 3.2. W pierwszej kolejności Sąd uznał, że skarżąca F. O. wypełniła ustawowy wymóg zawarty w art. 53 § 2b p.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność można wnieść w każdym czasie po uprzednim ponagleniu organu. Z akt sprawy wynika bowiem, że w dniu 12 listopada 2025 r. F. O. skierowała do Marszałka pismo w przedmiocie cofnięcia koncesji "[...]". Marszałek zakwalifikował owo pismo F. O. jako skargę w trybie działu VIII k.p.a. i zawiadomił stronę pismem z dnia 12 stycznia 2026 r. o sposobie jej załatwienia. W dniu 2 lutego 2026 r. strona wniosła ponaglenie do Ministra Klimatu i Środowiska, a następnie skargę na bezczynność Marszałka w powyższej sprawie w dniu 27 marca 2026 r. Postanowieniem z dnia 20 marca 2026 r. Minister Klimatu i Środowiska uznał, że Marszałek nie dopuścił się bezczynności. Niezależnie jednak od pozytywnego czy negatywnego stanowiska zajętego przez organ wyższego stopnia skarga jest dopuszczalna (por. wyroki NSA z dnia: 25 września 2018 r., o sygn. akt II OSK 1659/18; 30 stycznia 2020 r., o sygn. akt II OSK 3092/19 i 13 października 2020 r., o sygn. akt II OSK 71/20 - treść powołanych orzeczeń dostępna jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: publ. CBOSA). 3.3. Przystępując do merytorycznej kontroli sprawy wyjaśnić należy, że bezczynność w prowadzeniu postępowania przez organ administracji publicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. ma miejsce, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji nie podejmuje żadnych czynności w sprawie oraz występuje każdorazowo w momencie niewydania decyzji lub postanowienia przed upływem terminu do ich wydania. Chodzi w tym przypadku o przekroczenie terminu określonego na podstawie art. 35 k.p.a., względnie terminu przedłużonego zgodnie z art. 36 k.p.a. Pojęcie "bezczynności", w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 oraz art. 149 § 1 p.p.s.a. sprowadza się zatem do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych. Skarga na bezczynność stanowi natomiast środek prawny, mający na celu ochronę praw jednostki poprzez przymuszenie organu do podjęcia żądanego działania, a w następstwie tego likwidację stanu opieszałości występującą po stronie tego organu. W sprawach, w których przedmiotem badania sądu administracyjnego jest bezczynność czy przewlekłość organu, sąd kontroluje jedynie, czy organ administracji w terminie zakreślonym przepisami prawa procesowego rozpatrzył wniosek strony czy też nie. Sposób załatwienia danego wniosku, a zatem jego uwzględnienie, bądź odmowa uwzględnienia, nie jest natomiast przedmiotem oceny sądu administracyjnego w sprawie ze skargi na bezczynność. W tym przypadku chodzi bowiem o formalną kontrolę, czy w terminie określonym ustawą organ wydał akt lub podjął czynność, zasadniczo bez badania materialnoprawnych aspektów tych aktów lub/i czynności. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności oraz czy w zakreślonym przepisami procesowymi terminie, dokonał powyższych działań (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2017 r., o sygn. akt II OSK 255/16). 3.4. Analizując w powyższym aspekcie tok postępowania w przedmiocie wniosku F. O. z dnia 12 listopada 2025 r. w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża "[...]" przez pryzmat zarzutu bezczynności organu, należy mieć na uwadze ustawowe terminy załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym. Ogólne regulacje w tym zakresie wynikają z art. 35 § 1 k.p.a., który stanowi, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. I tak sprawy wymagające postępowania wyjaśniającego powinny być załatwione nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowane - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Stosownie do przepisu art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Przepis art. 36 § 1 k.p.a. stanowi, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2). Na gruncie niniejszej sprawy znalazły zastosowanie regulacje z art. 237 § 1 k.p.a., który stanowi, że organ właściwy do załatwienia skargi powinien załatwić skargę bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu miesiąca. Stosownie do przepisu art. 237 § 4 k.p.a. w razie niezałatwienia skargi w powyższym terminie, stosuje się powołane powyżej przepisy art. 36-38 k.p.a. Mając na uwadze powyższe Sąd zauważa, że w piśmie z dnia 12 listopada 2025 r. F. O. wniosła o wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia koncesji. Jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia 12 grudnia 2025 r., czyli w ciągu miesiąca, Marszałek poinformował stronę o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy, przywołując art. 237 § 4 k.p.a., w którym mowa jest o odpowiednim stosowaniu przepisów art. 36-38 k.p.a. w razie niezałatwienia skargi w ustawowym terminie. Powyższe oznacza, że organ zrealizował ciążący na nim obowiązek, wynikający z art. art. 237 § 4 w zw. z 36 k.p.a. zawiadomienia strony o nowym terminie załatwienia sprawy. Następnie pismem z dnia 12 stycznia 2025 r., czyli w ciągu dwóch miesięcy, Marszałek poinformował stronę, że zakwalifikował pismo F. O. jako skargę z art. 233 k.p.a. i w trybie art. 237 § 3 k.p.a. zawiadomił o sposobie jej załatwienia, w ten sposób, że nie stwierdzono podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "[...]". Uwzględniając zatem wyznaczone przez ustawodawcę terminy z art. 237 § 1 i § 4 w zw. z art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. Sąd stwierdza, że sprawa zainicjowana wnioskiem z dnia 12 listopada 2025 r. została załatwiona w ustawowo dopuszczalnym terminie, przewidzianym dla spraw szczególnie skomplikowanych, czyli nie później niż w ciągu dwóch miesięcy. Wobec powyższego w analizowanej sprawie nie sposób przyjąć, jak oczekuje skarżąca, że doszło do bezczynności, czyli do niepodjęcia jakichkolwiek działań w ustawowym terminie i bierności organu administracji, do którego strona wystąpiła ze stosownym żądaniem. 3.5. Odnosząc się do trybu działania organu Sąd zauważa, że w piśmie z dnia 12 listopada 2025 r. F. O. , wnosząc o wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia koncesji, wprost powołała treść art. 233 k.p.a., co uprawniało Marszałka do przyjęcia, że regulacja ta stanowiła podstawę prawną żądania strony. Wbrew twierdzeniom skarżącej lektura pisma z dnia 12 listopada 2025 r. nie daje podstaw do przyjęcia, że dotyczy ono trybu z art. 31 k.p.a., który to przepis powołano dopiero w ponagleniu z dnia 2 lutego 2026 r., czyli już po zawiadomieniu F. O. pismem z dnia 12 stycznia 2026 r. o sposobie załatwienia sprawy. W doktrynie wskazuje się, że ustawodawca w k.p.a. przyjął materialną koncepcję pisma, w związku z czym to jego treść, zakres żądania, osnowa, decyduje o kwalifikacji wniosku (pisma). Organ zobowiązany był więc do dokładnej analizy treści pisma i dokonania jego właściwej kwalifikacji, co w niniejszej sprawie zrealizował. Przepis art. 233 k.p.a. służy rozdzieleniu postępowania ogólnego i skargowego, zgodnie z istniejącą zasadą jednotorowości rozpatrywania skarg. Ta swoistego rodzaju reguła "kolizyjna" zapobiegać ma duplikowaniu środków procesowych w tej samej sprawie, powielaniu procedur, stosowaniu obstrukcji procesowej (por. Chróścielewski Wojciech (red.), Krawczyk Agnieszka (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz Opublikowano: WKP 2025). Zdaniem Sądu, wobec jednoznacznego wskazania w piśmie z dnia 12 listopada 2025 r. przepisu art. 233 k.p.a., Marszałek nie miał podstaw do powzięcia wątpliwości co do intencji strony i zasadnie przyjął rozpoznanie sprawy w trybie skargowym. F. O. wyraźnie sprecyzowała swoje żądanie, określając tym samym jasno, w sposób niewymagający żadnych zabiegów interpretacyjnych, przedmiot żądania. Tym samym trafnie organ zakwalifikował pismo strony z dnia 12 listopada 2025 r., jako skargę na podstawie art. 233 k.p.a. i odnosząc się do niego w trybie rozpoznania skargi przenalizował art. 37 u.p.g.g., a następnie stwierdził brak podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża "[...]". Wbrew twierdzeniom strony skarżącej organ zajął zatem stanowisko w piśmie z dnia 12 stycznia 2026 r. co do żądania i prawidłowo zawiadomił stronę o sposobie załatwienia sprawy, stosownie do przepisu art. 237 § 3 k.p.a., co istotne zachowując przy tym termin z art. 35 § 3 k.p.a. Jak wspomniano bowiem powyżej, w ciągu miesiąca od wpływu pisma F. O. do organu, pismem z dnia 12 grudnia 2025 r. Marszałek poinformował stronę o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy, powołując się na przepis art. 237 § 4 k.p.a., w którym mowa jest o odpowiednim stosowaniu przepisów art. 36-38 k.p.a. w razie niezałatwienia skargi w ustawowym terminie. W takich okolicznościach sprawy nie można zatem przyjąć, że organ uchybił ustawowym terminom i dopuścił się zarzucanej mu bezczynności, skoro powyższe przepisy k.p.a. dopuszczają rozpoznanie skargi w ciągu dwóch miesięcy. Zdaniem Sądu, wbrew oczekiwaniom skarżącej organ nie był zobowiązany do oceny przesłanek wymienionych w art. 31 § 1 k.p.a. oraz wydania aktu przewidzianego w art. 31 § 2 k.p.a., skoro w treści pisma z dnia 12 listopada 2025 r. strona nie wskazała powyższej regulacji, jak również nie wniosła o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu, podając swoje cele statutowe, czy interes społeczny. Fakt, że skarżąca oczekiwała wszczęcia postępowania na podstawie art. 31 § 1 k.p.a., co dopiero wyartykułowała wprost w ponagleniu, czyli po doręczeniu odpowiedzi organu z dnia 12 stycznia 2026 r., nie oznacza, że organ pozostawał w bezczynności. Ponadto jak słusznie wskazał Marszałek w odpowiedzi na skargę, ponaglenie stanowi swoisty środek prawny, do którego nie można stosować odpowiednio przepisów dotyczących autokontroli, jak ma to miejsce w przypadku złożenia odwołania od decyzji lub zażalenia na postanowienie. Przepis art. 37 § 4 k.p.a. jednoznacznie nakłada na organ prowadzący postępowanie obowiązek przekazania ponaglenia organowi wyższego stopnia wraz z niezbędnymi odpisami akt sprawy oraz przedstawienia stanowiska wobec zarzutów podniesionych przez stronę. W konsekwencji, nawet przy przyjęciu, że intencją F. O. było wystąpienie z wnioskiem w trybie art. 31 § 1 k.p.a., a nie wniesienie skargi na podstawie art. 233 k.p.a., Marszałek zobowiązany był przekazać przedmiotowe ponaglenie ministrowi właściwemu do spraw środowiska, jako organowi wyższego stopnia, w rozumieniu art. 157 u.p.g.g. Minister Klimatu i Środowiska w postanowieniu z dnia 20 marca 2026 r. uznał, że Marszałek nie dopuścił się bezczynności w załatwieniu niniejszej sprawy i zasadnie zwrócił uwagę, że przedmiotem postępowania wywołanego wniesieniem ponaglenia jest wyłącznie ocena działania organu z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 37 k.p.a. Postępowanie to nie służy kontroli prawidłowości całokształtu działań podejmowanych przez organ w świetle przepisów k.p.a. oraz innych ustaw. Jednocześnie celnie stwierdził, że nie zachodzą przeszkody formalnoprawne do wystąpienia przez stronę z kolejnym wnioskiem, tym razem wyraźnie opartym na art. 31 § 1 k.p.a., co strona uczyniła przed otrzymaniem opisanego powyższej rozstrzygnięcia w dniu 17 marca 2026 r. Okoliczność, że postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2026 r. Marszałek odmówił wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "[...]", nie oznacza, że pozostawał w bezczynności w badanej sprawie, załatwionej pismem z dnia 12 stycznia 2026 r. 3.6. Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że wbrew zarzutom skargi nie można przypisać organowi bezczynności w zakresie rozpoznania żądania F. O. z dnia 12 listopada 2025 r., skoro organ podjął czynności w sposób odpowiadający wymaganemu trybowi postępowania, z zachowaniem terminu z art. 35 § 3 w zw. z art. 237 § 4 k.p.a. W sytuacji sfomułowania przez skarżącą żądania opartego na treści art. 233 k.p.a., organ prawidłowo zakwalifikował pismo z dnia 12 listopada 2025 r. jako skargę, informując F. O. o sposobie jej załatwienia, na podstawie art. 237 k.p.a. W ocenie Sądu, Marszałek w niniejszej sprawie terminowo podjął zatem niezbędne kroki do załatwienia sprawy i udzielił F. O. odpowiedzi w trybie skargowym na pismo dnia 12 listopada 2025 r., które nie nasuwało wątpliwości co do rzeczywistej treści żądania. Fakt, że organ nie spełnił oczekiwania strony skarżącej i nie wszczął z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "[...]", nie oznacza, że pozostawał w bezczynności. Sądowi z urzędu znane są sprawy zainicjowane przez F. O. przed sądami administracyjnymi, co może świadczyć o biegłej znajomości procedur uregulowanych w k.p.a., dlatego powołanie w piśmie skarżącej konkretnego przepisu art. 233 k.p.a., nie sposób uznać za omyłkę czy nieporozumienie. Wbrew oczekiwaniom skarżącej uruchomienie wielu trybów postępowania przewidzianych w k.p.a., nie musi prowadzić do uzyskania satysfakcjonującego F. O. wyniku. W ocenie Sądu, organ sprawnie przeprowadził postępowanie, w ciągu dwóch miesięcy, posługując się przy tym możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, zachowując przy tym wymagany termin, po uprzednim poinformowaniu strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy. W związku z powyższym nie można skutecznie zarzucić organowi naruszenia przepisów postępowania. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę w całości jako bezzasadną, po uprzednim rozpoznaniu sprawy w trybie art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 27 kwietnia 2026
- Symbol z opisem
- 6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin 658
- Hasła tematyczne
- Administracyjne postępowanie
- Skarżony organ
- Marszałek Województwa
- Sędziowie
- Katarzyna Nikodem Małgorzata Bejgerowska /sprawozdawca/ Marek Sachajko /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 119 pkt 4 ,art. 120,art. 3 § 1,2 pkt 8 , art. 134 § 1 ,art. 149 ,art. 154 § 6,art. 53 § 2b,art. 151 · Dz.U. 2026 poz. 143
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
art. 35 , art. 36,art. 233 ,art. 237 ,art. 239 ,art. 37, ,art. 31,art. 8 § 2 ,art. 12 § 1, art. 36-38 · Dz.U. 2025 poz. 1691
- Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (t. j.)
art. 37,art. 157 · Dz.U. 2026 poz. 69
Powiązane dokumenty
Sygnatura: III SAB/Gd 392/26 · 12 czerwca 2026
Postanowienie WSA w Gdańsku z 12 czerwca 2026 r., III SAB/Gd 392/26 – poszukiwanie
Sygnatura: III SAB/Gd 80/26 · 21 maja 2026
Postanowienie WSA w Gdańsku z 21 maja 2026 r., III SAB/Gd 80/26 – poszukiwanie
Sygnatura: II GSK 2733/25 · 12 lutego 2026
Wyrok NSA z 12 lutego 2026 r., II GSK 2733/25 – poszukiwanie
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny