I SAB/Po 17/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Izabela Kucznerowicz po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w K. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie wzajemnej kompensaty zobowiązań postanawia: 1. odrzucić skargę. 2. zwrócić skarżącej uiszczony wpis od skargi w kwocie [...]zł (słownie [...] złotych).

Pismem z dnia [...] sierpnia 2020 r. A Sp. z o.o. w K. (dalej: Spółka, strona, skarżąca) wniosła skargę na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie wzajemnej kompensaty zobowiązań. W odpowiedzi na skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325; dalej: p.p.s.a.), ewentualnie o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, organ wyjaśnił, że Spółka w piśmie z [...] maja 2018 r., "żądała na podstawie art. 498 § 1 K.C. i art. 77 ust. 1 Konstytucji skompensowania zobowiązania Skarbu Państwa wobec Spółki A w wysokości [...] zł z zobowiązaniem Spółki A wobec Skarbu Państwa z tytułu obowiązku w podatku VAT za miesiąc kwiecień 2018 r.". Do wniosku dołączyła "Oświadczenie o kompensacie" z dnia [...] maja 2018 r. Ponieważ powyższe żądanie zostało zgłoszone wobec Skarbu Państwa w trybie przepisów Kodeksu Cywilnego Naczelnik Urzędu Skarbowego przekazał wniosek do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...], który pismem z dnia [...] lipca 2018 r. poinformował Spółkę, że nie jest dłużnikiem, ani wierzycielem A Sp. z o.o. z siedzibą w K., ze stosunku zobowiązaniowego i w związku z powyższym zgłoszone żądanie należy uznać za nieuzasadnione. Powyższym pismem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] sprawa została zakończona. Dodatkowo Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] października 2018 r. poinformował stronę, że jej wniosek nie zainicjował przed Naczelnikiem jakiegokolwiek postępowania, które kończyłoby się wydaniem orzeczenia w oparciu o przepisy prawa podatkowego, gdyż podania (wezwania, oświadczenia) kierowane w trybie przepisów prawa cywilnego nie inicjują postępowań przed organami podatkowymi czy organami administracyjnymi w trybie przepisów Ordynacji podatkowej bądź Kodeksu Postępowania Administracyjnego. Jednocześnie wskazano stronie, że w myśl art. 260 ustawy Ordynacja podatkowa do odpowiedzialności odszkodowawczej stosuje się przepisy prawa cywilnego. Natomiast stosownie do treści art. 2 § 1 ustawy Kodeks postępowania cywilnego, do rozpoznawania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych, oraz Sąd Najwyższy. Podsumowując, organ stwierdził, że sprawa objęta skargą nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Żądanie strony miało swoje źródło w przepisach prawa cywilnego, dotyczyło podjęcia czynności o charakterze cywilnoprawnym i podlegało ocenie w oparciu o te przepisy. Skarga na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczy zatem działalności nie objętej właściwością sądu administracyjnego i jako niedopuszczalna powinna być odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. W myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu rozpatrującego skargę, sprawa w niej poruszona nie należy do spraw, które mogą być przedmiotem merytorycznego rozpoznania przez sąd administracyjny. Stosownie do przepisu art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2021, poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. skarga może dotyczyć bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego przepisu, a zatem przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawach: decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty oraz postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, a także pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach, opinii zabezpieczających i odmowy wydania takich opinii. W tym miejscu należy podkreślić, że Naczelnik Urzędu Skarbowego nie był i nie jest uprawniony do wydania żadnego z wymienionych aktów administracyjnych, ponieważ żądanie skarżącej nie należy do kategorii spraw załatwianych w drodze któregokolwiek z przywołanych aktów. Rozważenia wymagało jednak, czy bezczynność organów może być w niniejszej sprawie zakwalifikowana jako inne niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Należy jednak stwierdzić, że kwestia kompensaty wzajemnych zobowiązań na podstawie art. 498 § 1 K. C. i art. 77 ust. 1 Konstytucji nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ocenie Sądu, sprawa nie może być rozpoznana przez sąd administracyjny, bowiem nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I sentencji postanowienia. O kosztach Sąd orzekł zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jak punkcie II sentencji postanowienia.