I SAB/Gl 5/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Pyszny, , , po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. R. na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.

R. R. (dalej jako skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej jako organ) w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarga wniesiona została w formie dokumentu elektronicznego do elektronicznej skrzynki podawczej organu. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. W wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 31 marca 2025 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez wskazanie numeru PESEL oraz podpisanie skargi (podpisem własnoręcznym w siedzibie Sądu albo nadesłanie egzemplarza skargi z własnoręcznym podpisem skarżącego bądź opatrzonej podpisem elektronicznym) a nadto do wykazania, że przed wniesieniem skargi na bezczynność wniesione zostało ponaglenie do organu wyższego stopnia, a w przypadku wniesienia takiego ponaglenia, o nadesłanie jego egzemplarza. Wezwanie zawierało pouczenie, zgodnie z którym nieusunięcie powyższych braków skargi w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania będzie skutkowało odrzuceniem skargi. Jak wynika z urzędowego poświadczenia doręczenia wezwania, zostało ono odebrane przez skarżącego w dniu 3 kwietnia 2025 r. Braki skargi nie zostały uzupełnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W myśl art. 58 § 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu, wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Stosownie do treści art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2 cytowanego przepisu). Ponadto w myśl art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z powyższych regulacji wynika, że droga sądowa jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Przedmiotem skargi inicjującej niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne jest bezczynność organu w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Na podstawie art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 132, dalej jako u.p.e.a.) w postępowaniu egzekucyjnym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Na gruncie art. 35 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej jako k.p.a.), organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z treścią art. 37 § 1 k.p.a. strona ma prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie (bezczynność), bądź kiedy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Tym samym złożenie skargi na bezczynność, czy też przewlekłość organu jest możliwe dopiero po wniesieniu (odrębnego) ponaglenia na niezałatwienie sprawy w trybie art. 37 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał, że przed wniesieniem skargi na bezczynność organu wniesione zostało ponaglenie do organu wyższego stopnia. Wezwanie do wykazania tej czynności doręczono skarżącemu w dniu 3 kwietnia 2025 r., zatem termin na jego wykonanie upłynął w dniu 10 kwietnia 2025 r. W wezwaniu tym pouczono skarżącego o skutkach jego niewykonania. Powyższe stanowi przyczynę odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że podstawą odrzucenia skargi jest również nieuzupełnienie jej braków formalnych w postaci podpisu skarżącego oraz podania jego numeru PESEL. Stosownie bowiem do treści art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Z kolei jak stanowi art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku, gdy pismem tym jest skarga, niewykonanie w terminie wezwania do uzupełnienia jej braku formalnego obliguje sąd, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., do jej odrzucenia. W myśl art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w przypadku, gdy pismo strony jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną. Natomiast zgodnie z treścią art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. W myśl 46 § 2a p.p.s.a. w przypadku gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Skarżący nie odpowiedział również na wezwanie Sądu do uzupełnienia powyższych braków formalnych skargi, a termin na ich uzupełnienie (w związku ze skutecznym doręczeniem wezwania do dokonania tej czynności w dniu 3 kwietnia 2025 r.) również upłynął skarżącemu w dniu 10 kwietnia 2025 r. W konsekwencji, skarga obarczona jest również brakami formalnymi i jako taka, w myśl cytowanych wyżej przepisów nie może otrzymać prawidłowego biegu i podlega odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i pkt 3 oraz § 3 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.