Sygnatura
I SA/Wr 515/25
Wyrok WSA we Wrocławiu z 19 lutego 2026 r., I SA/Wr 515/25
Wynik
*Oddalono skargę w całości
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
- Data orzeczenia
- 19 lutego 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Kieres Sędziowie: Sędzia WSA Jarosław Horobiowski Asesor WSA Łukasz Cieślak (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2026 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 27 maja 2025 r. nr 0201-IER.7010.51.2025.2 w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku od towarów i usług na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2017-2021 oraz w podatku od towarów i usług za luty i marzec 2017 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz na koszty upomnienia oddala skargę w całości.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 27.05.2025 r. nr 0201-IER.7010.51.2025.2 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej: DIAS, organ II instancji), wydanym na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a w związku z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.; dalej: Ordynacja podatkowa, o.p.), po rozpatrzeniu zażalenia B. K. (dalej: strona, podatnik, skarżący), uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Jeleniej Górze (dalej: NUS, organ I instancji) z 20.02.2025 r. nr 0207.SER.7010.20382158/2023.2025 o zaliczeniu nadpłaty w kwocie 33 801,90 zł, określonej decyzją NUS z 24.07.2023 r. nr 0207-SPV.4103.2023.28, na poczet zaległości podatkowych i orzekł co do istoty sprawy. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz akt sprawy wynika, że w zeznaniach strony o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w podatku dochodowym od osób fizycznych latach 2017-2021 (PIT-36) wykazany był podatek do zapłaty w wysokości: 2 048,00 zł, 2 896,00 zł, 3 250,00 zł, 2 244,00 zł i 830,00 zł. Na zaległe zobowiązania organ podatkowy wystawiał upomnienia, które były doręczane stronie. Decyzją z 19.02.2021 r. nr 0207-SPV.4103.26.2020/BA 0207-SPV.4103.2.2020/SZD NUS określił stronie zobowiązanie w podatku od towarów i usług m.in. za luty 2017 r. w wysokości 3 220,00 zł oraz marzec 2017 r. w wysokości 56,00 zł. Decyzję doręczono 8.03.2021 r. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie. W decyzji DIAS z 1.07.2021 r. nr 0201-l0v-13.4103.32.2021 organ odwoławczy utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji w części dotyczącej rozliczenia m.in. za marzec 2017 r., a uchylił decyzję w części dotyczącej rozliczenia w podatku od towarów i usług za luty 2017 r. i określił zobowiązanie w wysokości 2 300,00 zł, a także określił, na podstawie art. 108 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), kwotę podatku do zapłaty za luty 2017 r. w wysokości 920,00 zł. Od decyzji tej strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który postanowieniem z 17.12.2021 r. (I SA/Wr 966/21) odrzucił skargę (postanowienie jest prawomocne). Kolejno wskazano, że pismem z 23.01.2023 r. podatnik razem z E. K. (małżonką) złożył wniosek o zwrot podatku od towarów i usług w wysokości 67 603,80 zł wynikającego z faktury z 29.12.2022 r. nr [...] wystawionej przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w J. Kwotę 67 603,80 zł komornik sądowy - jako płatnik - wpłacił do NUS 2.01.2023 r. na poleceniu przelewu wpisując tytułem: "K. B. i E. [...]". Powyższy wniosek uzupełniono pismem z 23.02.2023 r., wnosząc o stwierdzanie nadpłaty w podatku od towarów i usług w wysokości 67 603,80 zł i zaliczenie jej części na poczet należności wskazanych w zawiadomieniu egzekucyjnym z 30.01.2023 r. (w kwocie 24 184,41 zł). Po rozpatrzeniu ww. wniosku organ I instancji decyzją z 24.07.2023 r. nr 0207-SPV.4103.16.2023.28 określił stronie nadpłatę w podatku od towarów i usług w kwocie 33 801,90 zł oraz określił E. K. nadpłatę w podatku od towarów i usług w kwocie 33 801,90 zł. Z tej decyzji wynika, że komornik sądowy w toku postępowania egzekucyjnego dokonał sprzedaży nieruchomości będącej własnością podatnika i jego małżonki, która to sprzedaż (dokonana 24.07.2019 r.) udokumentowana została fakturą VAT z 29.12.2022 r. na kwotę 293 929,53 zł netto, podatek VAT 67 603,80 zł. Środki te komornik sądowy przekazał na rachunek NUS 2.01.2023 r. Pismem z 30.03.2023 r. komornik sądowy poinformował, że środki ze sprzedaży wpłynęły 27.12.2022 r. na konto urzędowe kancelarii z rachunku sum depozytowych Ministra Finansów po uprawomocnieniu się planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji nieruchomości. Pismem z 21.07.2023 r. komornik sądowy przesłał do NUS wystawioną 1.06.2023 r. fakturę korygującą nr [...] do faktury nr [...] z 29.12.2022 r. Z faktury po korekcie wynika wartość netto 361 566,33 zł, wartość brutto 361 533,33 zł, podatek VAT został zmniejszony o kwotę 67 603,80 zł do kwoty 0,00 zł. Postanowieniem NUS z 7.08.2023 r. nr 0207-7010.20382158/2023 zaliczono część nadpłaty podatnika na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2017-2021 oraz w podatku od towarów i usług za luty i marzec 2017 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz na koszty upomnienia. W wyniku rozpoznania zażalenia podatnika DIAS 3.11.2023 r. wydał postanowienie nr 0204-IER.7010.84.2023.2 uchylające postanowienie organu I instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia. Na postanowienie DIAS podatnik złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, która została oddalona wyrokiem z 10.09.2024 r., I SA/Wr 16/24. Wyrok jest prawomocny. Ponownie rozpatrując sprawę, NUS ww. postanowieniem z 20.02.2025 r. orzekł o zaliczeniu nadpłaty podatnika w kwocie 33 801,90 zł na poczet zaległości w: - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2017 r. na należność główną kwotę 2 048,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 1 053,00 zł liczone od 30.04.2018 r. do 5.07.2023 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2018 r. na należność główną kwotę 2 896,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 1 257,00 zł liczone od 30.04.2019 r. do 5.07.2023 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. na należność główną kwotę 3 250,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 1 150,00 zł liczone od 30.04.2020 r. do 5.07.2023 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2020 r. na należność główną kwotę 2 244,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 615,00 zł liczone od 30.04.2021 r. do 5.07.2023 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2021 r. na należność główną kwotę 830,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 157,00 zł liczone od 2.05,2022 r. do 5.07.2023 r.; - podatku od towarów i usług za luty 2017 r. na należność główną kwotę 3 220,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 1 785,00 zł liczone od 27.03.2017 r. do 5.07.2023 r.; - podatku od towarów i usług za marzec 2017 r. na należność główną kwotę 56,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 31,00 zł liczone od 25.04.2017 r. do 5.07.2023 r.; - kosztów upomnienia w kwocie 62,40 zł. We wniesionym na to postanowienie zażaleniu strona wskazała, że z postanowienia wynika rozliczenie tylko kwoty 33 801,90 zł należnej podatnikowi, przy czym odnośnie do zwróconych kwot 13 022,50 zł i 125,00 zł organ podatkowy nie wskazał: "komu, czemu i dlaczego te kwoty zwrócił oraz kiedy i kto te kwoty zajął z czym czekał od dnia 02.01.2023 (data wpłaty środków) nie wszczynając żadnego postępowania z urzędu, trzymając sobie środki te w/w do dnia nie wiadomo jakiego". Wobec powyższego środki te, zdaniem strony, powinny być zwrócone podatnikowi i jego małżonce wraz z odsetkami. Nadto podatnik wskazał, że domaga się zwrotu drugiej części nadpłaty, tj. 33 801,90 zł, z oprocentowaniem liczonym od 3.01.2023 r., zarzucając, że w postanowieniu NUS nie podjęto tej kwestii. Podatnik zarzucił również, że NUS już w 2022 r. miał wiedzę o niezgodności z prawem wystawionych przez komornika sądowego fakturach i nic z tym nie zrobił od 2.01.2023 r. w odniesieniu do zwrotu środków 46 949,40 zł (tj. 33 801,90 zł + 13 022,50 zł + 125 zł = 46 949,40 zł) - jedynie dokonał rozliczeń opisanych w postanowieniu. Nadto podatnik stwierdził, że organ I instancji mylnie przyjął, że nadpłata w podatku od towarów i usług powstała w dacie 5.07.2023 r., skoro wg pisma z 18.05.2023 r. skierowanego do komornika sądowego sam organ oświadczył, że "361 533,33 zł nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług". Nadto wskazano, że NUS każde środki wstrzymane - takie jak nadpłata od 2.01.2023 r. - musi wpłacić na konto depozytowe. Tym bardziej nie może naliczać od 2.01.2023 r. odsetek za zwłokę od kwot wskazanych w tabeli na str. 1 postanowienia NUS. Wobec czego podatnik zażądał skorygowania naliczonych odsetek za zwłokę i przekazania uzyskanych w ten sposób środków z uwagi na brak ich zajęcia przez organ egzekucyjny. Nadto podatnik zarzucił, że NUS nieprawidłowo wydał decyzję z 24.07.2023 r., określając nadpłatę E. K. w podatku od towarów i usług, bo E. K. ani strona na dzień 24.07.2023 r. nie byli już od dłuższego czasu podatnikami podatku od towarów i usług. Organ podatkowy, mając powyższą wiedzę i wydając decyzję, nie wziął tych faktów pod uwagę. Podatnik odniósł się też do decyzji NUS z 19.02.2021 r., dotyczącej zobowiązania w podatku od towarów i usług, zarzucając, że NUS miał wiedzę, że strona od dawna nie jest podatnikiem VAT, więc nie mógł takiej decyzji wydać. To z kolei oznacza, że nie mógł też dokonać zaliczenia na te zobowiązania nadpłaty. Rozpoznając wniesione zażalenie, DIAS stwierdził, że podniesione w nim zarzuty zasługują na częściowe uwzględnienie. Stąd też organ II instancji uchylił w całości postanowienie NUS i orzekł o zaliczeniu z dniem 27.12.2022 r. kwoty 19 405,24 zł (z nadpłaty określonej decyzją NUS z 24.07.2023 r. w kwocie 33 801,90 zł) na poczet zaległości w: - podatku od towarów i usług za luty 2017 r. na należność główną kwotę 3 220,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 1 508,32 zł liczone od 28.03.2017 r. do 27.12.2022 r. z wyłączeniem okresów od 11.09.2020 r. do 8.03.2021 r. oraz od 13.06.2021 r. do 19.07.2021 r.; - podatku od towarów i usług za marzec 2017 r. na należność główną kwotę 56,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 25,87 zł liczone od 26.04.2017 r. do 27.12.2022 r. z wyłączeniem okresów od 11.09.2020 r. do 8.03.2021 r. oraz od 13.06.2021 r. do 19.07.2021 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2017 r. na należność główną kwotę 2 048,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 877,18 zł liczone od 1.05.2018 r. do 27.12.2022 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2018 r. na należność główną kwotę 2 896,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 1 008,72 zł liczone od 1.05.2019 r. do 27.12.2022 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. na należność główną kwotę 3 250,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 871,31 zł liczone od 1.05.2020 r. do 27.12.2022 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2020 r. na należność główną kwotę 2 244,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 422,08 zł liczone od 1.05.2021 r. do 27.12.2022 r.; - podatku dochodowym od osób fizycznych za 2021 r. na należność główną kwotę 830,00 zł oraz na odsetki za zwłokę 85,36 zł liczone od 3.05.2022 r. do 27.12.2022 r.; - kosztów upomnienia w kwocie 62,40 zł. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia DIAS podano, że postępowanie dotyczy zaliczenia części nadpłaty strony określonej decyzją NUS z 24.07.2023 r., czyli kwoty 19 405,24 zł z kwoty 33 801,90 zł, na zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2017-2021 i podatek od towarów i usług za luty i marzec 2017 r. Pozostała część nadpłaty strony, tj. kwota 14 396,66 zł z kwoty 33 801,90 zł i nadpłata E. K. (33 801,90 zł), określone ww. decyzją NUS z 24.07.2023 r., nie są przedmiotem zaliczenia tym postanowieniem. DIAS wskazał, że na kwotę 14 396,66 zł składają się: 1) kwota 13 022,50 zł przekazana 7.08.2023 r. przez NUS na konto komornika sądowego na zajęcie wierzytelności nr [...]; 2) kwota 125,00 zł przekazana 21.02.2025 r. (wraz z oprocentowaniem w wysokości 30,00 zł) również na konto komornika sądowego na zajecie wierzytelności nr [...]. DIAS wyjaśnił, że w przypadku otrzymania od komornika sądowego zajęcia wierzytelności organ podatkowy jest zobowiązany do realizacji tego zajęcia. Stąd NUS nie wyjaśniał, komu i dlaczego te kwoty zwrócił. Dalej DIAS wskazał, że kwota 1 249,16 zł (tj. różnica między zaliczeniem dokonanym przez NUS a DIAS) pozostaje do zwrotu, z uwzględnieniem przepisów prawa dotyczących postępowania z nadpłatą. Natomiast odnośnie do nadpłaty E. K. DIAS wyjaśnił, że małżonka podatnika nie jest stroną w sprawie zaliczenia części nadpłaty podatnika na poczet zaległości podatkowych. Dlatego wszelkie zarzuty dotyczące nadpłaty określonej decyzją NUS z 24.07.2023 r., w tym zarzut braku zwrotu nadpłaty E. K., nie mogą być przedmiotem postępowania w tej sprawie. Dalej DIAS wskazał, że organ I instancji przyjął, że nadpłata powstała z chwilą doręczenia nabywcy przez komornika sądowego faktury korygującej z 1.06.2023 r. nr [...], tj. 5.07.2023 r. Zdaniem DIAS ustalenie to jest nieprawidłowe, bowiem z art. 73 § 1 pkt 2 o.p. wynika, że nadpłata powstaje, z zastrzeżeniem § 2, z dniem pobrania przez płatnika podatku nienależnego lub w wysokości większej od należnej. Należało zatem uznać, że nadpłata powstała 27.12.2022 r., tj. z chwilą wpływu środków ze sprzedaży na konto urzędowe kancelarii komorniczej po uprawomocnieniu się planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji nieruchomości. Kolejno DIAS wyjaśnił, że pięcioletni okres przedawnienia (z art. 70 § 1 o.p.) dla wskazanych zobowiązań podatkowych upływał/upłynie najwcześniej odpowiednio: - dla podatku od towarów i usług za luty 2017 r. - 31.12.2022 r., - dla podatku od towarów i usług za marzec 2017 r. - 31.12.2022 r., - dla podatku dochodowego od osób fizycznych za 2017 r. - 31.12.2023 r., - dla podatku dochodowego od osób fizycznych za 2018 r. - 31.12.2024 r., - dla podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 r. - 31.12.2025 r., - dla podatku dochodowego od osób fizycznych za 2020 r. - 31.12.2026 r., - dla podatku dochodowego od osób fizycznych za 2021 r. - 31.12.2027 r., o ile nie został/nie zostanie zawieszony lub przerwany. Zatem na dzień zaliczenia (powstania) nadpłaty, tj. 27.12.2022 r., zaległości podatkowe strony z ww. tytułów nie były przedawnione. Następnie DIAS wyjaśnił, że zgodnie z art. 78 § 4 o.p. oprocentowanie z tytułu nadpłaty przysługuje do dnia zwrotu nadpłaty, zaliczenia jej na poczet zaległych lub bieżących zobowiązań podatkowych lub dnia złożenia wniosku o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Zaliczenie nadpłaty dokonane zostało z dniem jej powstania, tj. 27.12.2022 r., zatem oprocentowanie nie jest należne, ponieważ nie wystąpił okres jego naliczenia. Co do żądania naliczenia oprocentowania od pozostałej części nadpłaty, tj. przekazanej do komornika sądowego (tj. 13 022,50 zł i 125,00 zł) i pozostałej do zwrotu po rozliczeniu tym postanowieniem kwoty 1249,16 zł, nie są one przedmiotem tego postępowania. Jeśli chodzi o naliczenie odsetek, DIAS wyjaśnił, że odsetki za zwłokę zostały naliczone od terminów płatności poszczególnych zobowiązań w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2017-2021 i podatku od towarów i usług za luty i marzec 2017 r. do dnia powstania nadpłaty, tj. 27.12.2022 r., z uwzględnieniem przerw w naliczaniu odsetek, o których mowa w art. 54 § 3 i § 7 o.p., w odniesieniu do zaległości w podatku od towarów i usług za luty i marzec 2017 r. Odsetek za zwłokę nie nalicza się za okres od dnia wszczęcia postępowania podatkowego do dnia doręczenia decyzji organu I instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w terminie 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Postępowanie w sprawie podatku od towarów i usług m.in. za luty i marzec 2017 r. zostało wszczęte 11.09.2020 r. postanowieniem NUS z 26.08.2020 r. Decyzja NUS z 19.02.2021 r., określająca zobowiązanie w podatku od towarów i usług m.in. za luty i marzec 2017 r., została doręczona 8.03.2021 r. Wobec tego odsetek za zwłokę od zaległości za luty i marzec 2017 r, nie nalicza się od 11.09.2020 r. do 8.03.2021 r. Od decyzji NUS z 19.02.2021 r. strona wniosła odwołanie 20.03.2021 r., które wpłynęło do organu II instancji 12.04.2021 r. Zatem termin na jego załatwienie (zgodnie z art. 139 § 3 o.p.) upływał 12.06.2021 r. Decyzję DIAS z 1.07.2021 r. doręczono 19.07.2021 r. Wobec tego odsetek za zwłokę od zaległości za luty i marzec 2017 r, nie nalicza się od 13.06.2021 r. do 19.07.2021 r. Końcowo DIAS wskazał, że zarzuty strony dotyczące postępowań w sprawach określenia stronie i E. K. nadpłaty w podatku od towarów i usług z tytułu wystawionej faktury nr [...] z 29.12.2022 r. oraz określenia stronie zobowiązania w podatku od towarów i usług m.in. za luty i marzec 2017 r. zostały zakończone prawomocnymi decyzjami i nie mogą być rozpatrzone w postępowaniu dotyczącym zażalenia na postanowienie o zaliczeniu nadpłaty. Nie godząc się z przytoczonym rozstrzygnięciem DIAS, strona i E. K. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, uznanie E. K. za stronę postępowania, zwrot środków dla E. K., dokonanie naliczenia oprocentowania środków strony i E. K. Podkreślono, że E. K. była współwłaścicielką nieruchomości, ze sprzedażą której wiązało się powstanie nadpłaty w podatku od towarów i usług, a środki powinny być jej zwrócone. Organy podatkowe zaczęły działać dopiero w reakcji na inicjatywę skarżących, co uzasadnia naliczenie oprocentowania. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o oddalenie skargi podatnika oraz odrzucenie skargi E. K. W pismach procesowych z 8.08.2025 r. i 4.09.2025 r. E. K. zażądała udziału w postępowaniu, wskazując, że należny jej zwrot nadpłaty nie powinien być rozliczany na zaległości podatkowe męża. Postanowieniem z 8.10.2025 r., I SA/Wr 515/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę E. K. i odmówił dopuszczenia E. K. do udziału w sprawie. Środków zaskarżenia od tego postanowienia nie wniesiono. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przy tym w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., które nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Z powyższego wynika, że podstawowym zadaniem sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej. Sprawowanie kontroli oznacza pewnego rodzaju wtórność działań sądu wobec działań organów administracji. Rola sądu administracyjnego sprowadza się do badania (korygowania) działania lub zaniechania organów administracji publicznej, a nie zastępowania ich w załatwianiu spraw przez wydawanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd administracyjny ocenia zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, lecz nie zastępuje go w czynnościach. Sąd administracyjny nie rozstrzyga sprawy administracyjnej in merito, ale jego zadaniem jest ocena, czy zebrany w postępowaniu administracyjnym materiał procesowy jest pełny, został prawidłowo zebrany i jest wystarczający do ustalenia wymaganej przez prawo podstawy faktycznej zaskarżonego rozstrzygnięcia (zob. M. Masternak-Kubiak [w:] T. Kuczyński, M. Masternak-Kubiak, Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Komentarz, LEX 2009, art. 1, pkt 5 i powołane tam orzecznictwo). Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia DIAS w świetle przywołanych na wstępie przepisów p.p.s.a. i uwarunkowań, Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a tym samym skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 72 § 1 pkt 2 o.p. za nadpłatę uważa się kwotę podatku pobraną przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że zgodnie z decyzją NUS z 24.07.2023 r. określono skarżącemu i jego małżonce nadpłatę w podatku od towarów i usług w wysokości po 33 801,90 zł. Decyzja ta jest ostateczna i wiąże organy podatkowe, a okoliczność tę również Sąd zobligowany był uwzględnić. Pamiętać należy, że zgodnie z art. 128 o.p. decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w niniejszej ustawie oraz w ustawach podatkowych. Przepis powyższy normuje zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Omawiana zasada służy przede wszystkim realizacji pewnych wartości i ich ochronie. Chodzi tu o takie wartości jak: ochrona porządku prawnego, ochrona praw nabytych, pewność, stabilność i bezpieczeństwo obrotu prawnego, zaufanie do prawa i organów państwa. Jednocześnie należy podkreślić, że związanie decyzją ostateczną ma na celu związanie jej rozstrzygnięciem, czyli materią, która była przedmiotem władczej wypowiedzi organu administracji. Z tych względów należało zgodzić się z DIAS, że niesporne w sprawie jest, w świetle sentencji decyzji NUS z 24.07.2023 r., że wobec skarżącego stwierdzono nadpłatę w podatku od towarów i usług w wysokości 33 801,90 zł. Dalej należy wskazać, że zgodnie z art. 51 § 1 o.p. zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności. Nie budzą wątpliwości Sądu ustalenia organów podatkowych skonfrontowane ze zgromadzonym materiałem dowodowym co do tego, że na skarżącym na dzień wydania zaskarżonego postanowienia ciążyły zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za luty 2017 r. i marzec 2017 r., a także w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2017 r., 2018 r., 2019 r., 2020 r. i 2021 r. Zaległości te wynikają z zeznań podatkowych strony, jak również z ostatecznej decyzji administracyjnej, co do której również należało przyjąć, że miała ona wiążący charakter dla organów podatkowych i strony. W sytuacji jednoczesnego stwierdzenia istnienia zaległości podatkowych i nadpłaty organy podatkowe zobligowane są do zastosowania art. 76 § 1 o.p., który stanowi, że nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek, kosztów upomnienia oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Zdaniem Sądu w zaskarżonym postanowieniu przepis ten zastosowano prawidłowo. Prawidłowo również DIAS ustalił daty przedawnienia poszczególnych zaległości podatkowych. Co również istotne, organ II instancji prawidłowo ocenił, że opisana nadpłata powstała z dniem pobrania przez płatnika podatku nienależnego, a nie z dniem wystawienia faktury korygującej przez płatnika. Zgodnie bowiem z art. 73 § 1 pkt 2 o.p. nadpłata powstaje, z zastrzeżeniem § 2 [które nie ma zastosowania w sprawie – przyp. Sądu], z dniem pobrania przez płatnika podatku nienależnego lub w wysokości większej od należnej. Płatnikiem podatku od towarów i usług był komornik sądowy, a dniem pobrania podatku było uzyskanie przez niego zapłaty kwoty wynikającej z faktury VAT, w tym podatku od towarów i usług. Tym samym prawidłowo DIAS uznał, że zaliczenia nadpłaty na zaległości podatkowe należało dokonać z dniem 27.12.2022 r. Takie ustalenie DIAS uzasadniało uchylenie postanowienia organu I instancji w całości i orzeczenie odmiennie co do istoty sprawy na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a w związku z art. 239 o.p. Zdaniem Sądu poprawnie również DIAS wyliczył okresy przerw w naliczaniu odsetek. Jeśli chodzi o oprocentowanie nadpłaty, to wskazać należy, że zgodnie z art. 78 § 4 o.p. oprocentowanie z tytułu nadpłaty przysługuje do dnia zwrotu nadpłaty, zaliczenia jej na poczet zaległych lub bieżących zobowiązań podatkowych lub dnia złożenia wniosku o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Trafnie DIAS zauważył, że dokonał zaliczenia nadpłaty na zaległości podatkowe na dzień powstania nadpłaty, a tym samym brak było podstaw do naliczenia oprocentowania. Nadto Sąd stwierdził, że DIAS odniósł się również wyczerpująco do zarzutów podniesionych w zażaleniu, w szczególności co do zarzutów dotyczących decyzji wymiarowej w podatku od towarów i usług oraz decyzji stwierdzającej nadpłatę. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zostało sporządzone z zachowaniem wymogów wynikających z art. 217 o.p. Sąd ocenił zatem, nie będąc związany zarzutami skargi, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i tym samym brak było podstaw do jego uchylenia. Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych w skardze, należy podkreślić, że zaskarżone postanowienie wydano jedynie w stosunku do skarżącego, a stroną postępowania nie była małżonka skarżącego. Sąd nie kwestionuje, że z ww. decyzji NUS z 24.07.2023 r. wynika, że również w stosunku do E. K. stwierdzono nadpłatę, jednak w niniejszej sprawie Sąd nie ma możliwości oceny działania organów podatkowych po wydaniu decyzji NUS z 24.07.2023 r. w stosunku do E. K. W szczególności poza granicami niniejszej sprawy pozostaje żądanie zawarte w skardze o zwrot środków dla E. K. Również fakt, że E. K. była współwłaścicielką nieruchomości, ze sprzedażą której wiązało się powstanie nadpłaty w podatku od towarów i usług, nie oznacza, że zaskarżone postanowienie DIAS należy uznać za wydane niezgodnie z prawem. Skoro bowiem organy podatkowe procedowały w sprawie zaliczenia nadpłaty skarżącego na zaległości podatkowe skarżącego, to brak było podstaw do uznania małżonki skarżącego za stronę postępowania. Jeśli małżonka skarżącego uważa, że organ podatkowy pozostaje w zwłoce w zakresie zwrotu przysługującej jej nadpłaty, winna tę sprawę wyjaśnić z właściwym organem podatkowym, a nie w drodze skargi do sądu administracyjnego na postanowienie dotyczące zaliczenia nadpłaty na zaległości podatkowe skarżącego. Dalej Sąd ocenił, że poza granicami niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej pozostaje żądanie skarżącego co do naliczenia oprocentowania środków strony i E. K. Co do środków skarżącego, które zaliczono na zaległości podatkowe, Sąd wyjaśnił wyżej tę kwestię. Natomiast co do kwestii oprocentowania nadpłaty skarżącego w części nieobjętej zaskarżonym postanowieniem oraz nadpłaty małżonki skarżącego, to Sąd, oceniając legalność zaskarżonego postanowienia dotyczącego zaliczenia nadpłaty na zaległości podatkowe skarżącego, nie ma podstaw, aby wypowiadać się o kwestii oprocentowania nadpłat, których rzeczone postanowienie nie dotyczyło. Godzi się przy tym zauważyć, że pogląd skarżącego jakoby organy podatkowe zaczęły działać dopiero w reakcji na inicjatywę skarżących, co uzasadniać miałoby naliczenie oprocentowania, jest nietrafny po pierwsze dlatego, że Ordynacja podatkowa nie przewiduje mechanizmu naliczania oprocentowania uzależnionego od aktywności podatnika, a po drugie z akt sprawy wynika, że po wydaniu decyzji NUS z 24.07.2023 r. organ ten wydał pierwsze postanowienie w sprawie zaliczenia nadpłaty na zaległości podatkowe 7.08.2023 r., a więc – w ocenie Sądu – w możliwie szybkim terminie. Wziąwszy pod rozwagę wszystkie omówione okoliczności faktyczne i prawne oraz nie dopatrując się wskazanych w skardze nieprawidłowości, jak również innych naruszeń prawa, które Sąd jest zobligowany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd orzekł o oddaleniu skargi. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a., który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Sąd wziął pod uwagę, że nie zachodziła konieczność osobistego stawiennictwa stron, a także za przeprowadzeniem rozprawy nie przemawiał charakter sprawy. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nie prowadziło przy tym do pominięcia stanowisk stron, bowiem podnoszone argumenty zostały rozważone w oparciu o akta sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), a sprawa została rozpoznana przez sąd we właściwym składzie (art. 120 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 23 lipca 2025
- Symbol z opisem
- 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
- Hasła tematyczne
- Podatkowe postępowanie
- Skarżony organ
- Dyrektor Izby Skarbowej
- Sędziowie
- Jarosław Horobiowski Łukasz Cieślak /sprawozdawca/ Piotr Kieres /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
art. 72 par. 1 pkt 2, art. 51 par. 1, art. 76 par. 1, art. 73 par. 1 pkt 2, art. 233 par. 1 pkt 2 lit. a, art. 239 · Dz.U. 2025 poz. 111
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Gd 105/26 · 19 lutego 2026
Postanowienie WSA w Gdańsku z 19 lutego 2026 r., I SA/Gd 105/26
Sygnatura: III SA/Wa 128/26 · 19 lutego 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 19 lutego 2026 r., III SA/Wa 128/26
Sygnatura: III SA/Wa 2409/25 · 19 lutego 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 19 lutego 2026 r., III SA/Wa 2409/25
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny