I SA/Wr 1486/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu strony skarżącej od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 17 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Wr 1486/16 pozostawiającego wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi Z.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 16 września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dostępu do dokumentów wyłączonych z akt postępowania postanawia: utrzymać w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 17 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Wr 1486/16.

W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W związku z powyższym, w wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego z 12 grudnia 2017 r. przesłano stronie skarżącej urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) w celu jego wypełnienia, podpisania i przesłania do Sądu w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wezwanie obejmowało nadto obowiązek przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. Pismo z wezwaniem, awizowane po raz pierwszy 19 grudnia 2017 r., a następnie 28 grudnia 2017 r., niepodjęte w terminie, zostało zwrócone na adres Sądu i włączone do akt sprawy ze skutkiem doręczenia z dniem 2 stycznia 2018 r. Zarządzeniem z 17 stycznia 2018 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu zarządzenia wskazano, że stosownie do treści art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Wskazano również, że termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku upłynął bezskutecznie w dniu 9 stycznia 2018 r. wobec czego wniosek, na podstawie art. 257 oraz 258 § 2 pkt 6 p.p.s.a., pozostawiono bez rozpoznania. Od powyższego zarządzenia skarżący wniósł w terminie sprzeciw, zarzucając ww. orzeczeniu naruszenie zasad współżycia społecznego poprzez przerzucanie na skarżącego odpowiedzialności za brak realnego skutku doręczeń, co zamyka stronie prawo do obrony. Skarżący wskazał, że - wbrew stanowisku referendarza sądowego - nie otrzymał żadnej informacji od operatora pocztowego o przesyłce wzywającej do wypełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, co uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy albo ponowne wezwanie strony o wpis sądowy w niniejszej sprawie lub też umożliwienie mu złożenia nowego wniosku o zwolnienie z kosztów. Do sprzeciwu załączony został formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jednocześnie skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz.1369, dalej: p.p.s.a.) rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Stosownie do art. 260 § 2 p.p.s.a. w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. W myśl art. 244 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie natomiast do art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór ten określa rozporządzenie wydane na podstawie art. 256 pkt 1 p.p.s.a. Na dzień złożenia przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy obowiązywał wzór formularza określony przez rozporządzenie Rady Ministrów z 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (t. j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1257). Wskazać również należy, że zgodnie z art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W związku z wniesieniem przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy zachodziła konieczność wezwania go, na podstawie art. 257 p.p.s.a., do złożenia przedmiotowego wniosku na aktualnie obowiązującym formularzu. Z akt sprawy wynika, że skarżący w wyznaczonym przez Sąd terminie nie nadesłał wypełnionego formularza. Termin ten upływał bowiem w dniu 9 stycznia 2018 r. W tej sytuacji, referendarz sądowy prawidłowo pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania na podstawie art. 257 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Sąd postanowił na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. utrzymać w mocy zarządzenie referendarza sądowego. Na marginesie Sąd wskazuje, że złożonemu przez skarżącego w dniu 12 lutego 2018 r. (data stempla pocztowego) wnioskowi o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu zostanie nadany bieg.