I SA/Wa 874/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Małgorzata Boniecka – Płaczkowska po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. F. na postanowienie Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...], w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.

Pismem z [...] kwietnia 2018 r., M. F. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z [...] lutego 2018 r., nr [...], w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania. Skarżąca w skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia wydanego przez organ I instancji, ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że postępowanie w niniejszej sprawie pozostaje w bezpośrednim związku z postępowaniem prowadzonym z powództwa I. G., będącej jednym ze spadkobierców dawnych właścicieli Przedsiębiorstwa, w sprawie o uzgodnienie księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym w związku z istnieniem dwóch ksiąg wieczystych dla jednej nieruchomości. Zaznaczyła, że niezbędnym do merytorycznego rozpatrzenia tego powództwa jest uprzednia decyzja Ministra Przedsiębiorczości i Technologii w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych, nacjonalizujących Przedsiębiorstwo "F." H. koło P. Zdaniem skarżącej, dalsze wstrzymywanie prowadzenia postępowania przez organ, może doprowadzić do niekorzystnych i nieodwracalnych skutków prawnych, gdyż podmioty wpisane w dziale II jednej z dwóch ksiąg wieczystych twierdzą, że są uprawnione do nieruchomości na podstawie ujawnionych w księdze wpisów. W związku z tym mogą usiłować dokonywać czynności prawnych obejmujących nieruchomość, co faktycznie może uniemożliwić skarżącej i ew. pozostałym współwłaścicielom dochodzenia ich praw. Rozporządzenie nieruchomością przez te podmioty, w sytuacji nierozstrzygnięcia kwestii ważności decyzji przejmujących na własność Skarbu Państwa Przedsiębiorstwo może spowodować straty w ogromnej wysokości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej jako P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Celem przewidzianej w tym przepisie ochrony tymczasowej jest uchronienie skarżącego przed skutkami wykonania zakwestionowanego aktu, które mogą być trudne do odwrócenia, po ewentualnym jego uchyleniu przez Sąd. Z treści tego przepisu wynika więc, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest istniejące realne niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem w nim zawartym. Problem wykonania aktów administracyjnych dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których dany podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot staje się do czegoś zobowiązany, a drugi uprawniony (vide T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 295-296). Zaskarżone do Sądu postanowienie Ministra Przedsiębiorczości i Technologii nie nakłada obowiązków podlegających wykonaniu, a więc nie posiadając atrybutu wykonalności nie może też podlegać wstrzymaniu jego wykonanie. Przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Wstrzymanie wykonania dotyczy zatem sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Skutków takich nie wywołuje zaskarżone postanowienie, które dotyczy odmowy podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego, ze względu na nieustanie przyczyny zawieszenia. Zaskarżone postanowienie nie stanowi także tytułu egzekucyjnego, ma charakter formalny. Badając całokształt okoliczności sprawy uznać należało, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Przedstawione we wniosku argumenty nie wskazują na realne istnienie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie można uznać za niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków toczącego się przed sądem powszechnym postępowania o uzgodnienie księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Strona może bowiem bronić się w tamtym postępowaniu dostępnymi jej środkami procesowymi. Ze wszystkich wyżej omówionych przyczyn Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.