I SA/Wa 2086/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Asesor WSA Iwona Ścieszka po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. i L. D. na czynność Starosty [...] w przedmiocie zmiany wpisu użytku gruntowego w ewidencji gruntów i budynków postanawia odrzucić skargę.

Pismem z 31 sierpnia 2020 r. M. D. i L. D. (powoływani dalej również jako: "skarżący", "strony skarżące"), reprezentowani przez pełnomocnika wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na czynność materialno-techniczną Starosty [...] (powoływanego dalej jako: "Starosta", "organ") w przedmiocie zmiany wpisu użytku w ewidencji gruntów i budynków. W uzasadnieniu wskazali, że kwestionują materialno-techniczną czynność organu polegającą na dokonaniu opisu i oznaczenia użytku gruntowego, w zakresie obejmującym działkę nr ew. [...] z obrębu [...], położoną w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...]. Zarzucili przy tym naruszenie § 49 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019, poz. 393 – powoływane dalej również jako: "rozporządzenie"), poprzez pominięcie zawiadomienia ich o dokonaniu zmiany oznaczenia użytku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że opisywana przez skarżących zmiana w ewidencji gruntów i budynków jest zgodna z dokumentacją geodezyjną, przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego [...] lipca 2010 r. za nr [...]. Stanowi ona wynik prac związanych z kontrolą gleboznawczą klasyfikacji gruntów zmienionych użytków dla obrębu [...]. Jednocześnie podniósł, że wyniki kontroli uwidoczniono na mapach klasyfikacyjnych, które stosownie do zapisów § 6 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów (Dz.U. Nr 19 poz. 97 ze zm.), zostały udostępnione do wglądu zainteresowanych w siedzibie Urzędu Gminy [...]. Decyzją Geodety Powiatowego nr [...] z [...] września 2010 r., zatwierdzono wyniki przeprowadzonej kontroli. Akt ten podano do publicznej wiadomości poprzez: wywieszenie na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Gminy [...] (w okresie: 10-24 września 2010 r.), w Starostwie Powiatowym w O. (w okresie: 3-20 września 2010 r.). Dokonano również jej publikacji na stronie BIP Starostwa (w dniach: 3-20 września 2010 r.). Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] lutego 2011 r., nr [...] – która nie była kwestionowana i jest ostateczna. Dodatkowo wskazał na bezzasadność zarzutu naruszenia § 49 ust. 1 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, podnosząc, że zmiana użytku jest wynikiem zatwierdzonej decyzją kontroli klasyfikacji gruntów, a nie czynności materialno-technicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przystępując do rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Braku którejkolwiek z wyżej wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem działań lub zaniechań administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne ma ograniczony charakter, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. Stosownie do przepisu art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2329 ze zm., powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Stosownie do art. 4 p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Ponadto, zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Wynikający z powyższych przepisów zakres właściwości sądów administracyjnych powoduje, że sprawy inne, niż wymienione w art. 3 § 2, art. 4 oraz art. 154 § 1 p.p.s.a. są sprawami nie należącymi do właściwości sądów administracyjnych. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, sąd skargę odrzuca. Wskazać należy, że skarżący przedmiotem swojej skargi uczynili czynność materialno-techniczną organu, polegającą na wprowadzeniu zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków dotyczących działki [...] położonej miejscowości [...]. Zasady prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz zasady wymiany danych ewidencyjnych zostały uregulowane w przepisach rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, który przepisem § 44 pkt 2 nakłada na starostę obowiązek utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, to jest zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Wyjaśnić tu należy, że w odniesieniu do gruntów ewidencja obejmuje dane dotyczące: ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Ewidencja wskazuje także osobę właściciela lub podmiot władający gruntem. Zgodnie natomiast z art. 24 ust. 2a punkt 1 i 2 oraz ust. 2b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2020 r. poz. 2052, powoływana dalej jako: p.g.k.), aktualizacja operatu ewidencyjnego odbywa się z urzędu lub na wniosek właścicieli przedmiotu własności, którego zmiany mają dotyczyć oraz następuje w drodze czynności materialno-technicznej lub w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do § 45 ust. 1 rozporządzenia, aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi; ujawnienia nowych danych ewidencyjnych; wyeliminowania danych błędnych. Aktualizacja operatu ewidencyjnego polega zatem na zastąpieniu dotychczasowych zapisów ewidencyjnych nowymi lub na ich zmodyfikowaniu, przy czym konieczność dokonania zmiany lub modyfikacji (aktualizacji) powinna być udokumentowana. Zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia, wprowadzenie zmian ewidencyjnych może nastąpić w dwojakim trybie: albo w trybie czynności materialno-technicznej w postaci wprowadzenia do bazy danych zmiany na podstawie udokumentowanego zgłoszenia zmiany, o którym organ tylko zawiadamia, albo w drodze decyzji. Organ wydaje decyzję, zgodnie z przepisem § 47 ust. 3 rozporządzenia, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów. Wówczas starosta przeprowadza w sprawie tej aktualizacji postępowanie administracyjne, które kończy się decyzją wprowadzającą zmiany lub odmawiającą wprowadzenia żądanej zmiany. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wprowadzając zmianę w ewidencji gruntów, Starosta odzwierciedlił stan prawny nieruchomości wynikający z uzyskanych, w wyniku kontroli gleboznawczej gruntów, dokumentów. W związku z powyższym Geodeta Powiatowy, działając z upoważnienia Starosty [...] września 2010 r. wydał decyzję [...], uwzględniającą zmiany przebiegu granic w gminie [...], obręb [...]. Ww. decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] lutego 2011 r., Nr [...]. Zgodnie z regulacją § 47 ust. 1 rozporządzenia, aktualizacji operatu ewidencyjnego dokonuje się niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia otrzymania przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych. Zatem organ dokonał czynności materialno-technicznej ujawnienia decyzji nr [...] w operacie ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z mapą klasyfikacyjną i protokołem przeprowadzenia klasyfikacji gruntów, przyjętymi do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego Starostwa Powiatowego w O. pod nr [...]. Czynność materialno-techniczna wprowadzenia zmiany aktualizującej operat ewidencji gruntów i budynków jest czynnością podjętą w zakresie administracji publicznej. Jej dokonanie wynika z realizacji nałożonego na starostę, jako organu administracji geodezyjnej i kartograficznej, obowiązku prowadzenia operatu ewidencji gruntów i budynków oraz utrzymania tego operatu w stanie aktualności. Wynikający z przepisu § 49 ust. 1 rozporządzenia obowiązek zawiadomienia wskazanych w nim podmiotów o zmianach w danych ewidencyjnych dokonanych w drodze czynności materialno-technicznej, nie dotyczy i nie realizuje bezpośrednio uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a dotyczących osób, do których kierowane jest zawiadomienie o dokonanej już zmianie. W świetle powyższego wprowadzona przez starostę z urzędu w drodze czynności materialno-technicznej zmiana aktualizująca operat ewidencji gruntów i budynków, o której starosta zawiadamia w trybie § 49 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia, nie ma charakteru aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i nie podlega zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z 25 października 2019, I OSK 2599/19). W konsekwencji, wniesiona w niniejszej sprawie skarga na czynność polegającą na wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów i budynków jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.