I SA/Wa 1911/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2017 r. sprawy ze skargi E. K., W. D., M. W., M. L., G. W., Z. W., W. W., G. O. i M. W. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta miasta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 240/14 1. wymierza Prezydentowi m.st. Warszawy grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta miasta W. w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta miasta W. na rzecz E. K., W. D., M. W., M. L., G. W., Z. W., W. W., G. O. i M. W. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wyrokiem z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 240/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta miasta W. do rozpoznania wniosku z dnia 10 października 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., ozn. jako "[...]" stanowiącą obecnie działkę ewid. nr [...] z obrębu[...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W dniu 5 listopada 2014 r. akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 24 lipca 2014 r. wpłynęły do organu. Wyrokiem z dnia 14 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 449/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 1500 zł za niewykonanie wyroku Sądu z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 240/14. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Pismem z dnia 6 października 2016 r. E. K., W. D., M. W., M. L., G. W., Z. W., W. W., G. O. i M. W. wezwali Prezydenta miasta W. w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a., do wykonania wyroku Sądu z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 240/14. Pismem z 25 października 2016 r. (data wpływu do Sądu 13 grudnia 2016 r.) skarżący E. K., W. D., M. W., M. L., G. W., Z. W., W. W., G. O. i M. W., reprezentowani przez radcę prawnego E. S., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez organ ww. wyroku. W skardze skarżący wnieśli o wymierzenie organowi grzywny oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezydent miasta W. wniósł o jej oddalenie, wskazując, że w odniesieniu do ww. nieruchomości toczyło się postępowania administracyjne dotyczące prawa własności czasowej, a w związku z tym postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za ww. grunt było zawieszone. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Stosownie do art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W myśl art. 154 § 2 P.p.s.a Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z powołanego art. 154 § 1 wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W aktach sprawy znajduje się pismo skarżących z dnia 6 października 2016 r., którym wezwali Prezydenta miasta W. do wykonania wyroku z dnia 24 lipca 2014 r. Zgodnie z art. 286 § 2 P.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Odpis prawomocnego wyroku z dnia 24 lipca 2014 r. - zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w przedmiocie przyznania odszkodowania w terminie dwóch miesięcy - wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczony został organowi w dniu 5 listopada 2014 r. Termin załatwienia sprawy upłynął zatem w dniu styczniu 2015 r. Mimo to Prezydent miasta W. nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym orzeczeniem. Z powodu niewykonania powyższego wyroku Prezydentowi miasta W. wymierzono grzywnę wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 449/16. Pomimo powyższego wyroku wymierzającego grzywnę Prezydent nadal nie załatwił wniosku skarżących. Do dnia 10 lutego 2017 r., tj. do dnia rozpoznania przez Sąd kolejnej skargi w przedmiocie wymierzenia grzywny, sprawa odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość nie została rozstrzygnięta. Skoro zatem Prezydent miasta W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z dnia 24 lipca 2014 r. sprawy nie załatwił to wniosek o wymierzenie Prezydentowi miasta W. grzywny jest niewątpliwie w pełni uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej i to mimo, że z tego tytułu już organ był – jak w rozpoznawanej sprawie- ukarany przez Sąd grzywną. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Zważywszy zatem na zasadność skargi, jak też skalę przekroczenia terminu w wykonaniu wyroku (ponad dwa lata), skład orzekający ocenił, że dla realizacji represyjnej i dyscyplinującej funkcji adekwatna w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy będzie grzywna w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 P.p.s.a. Uwzględniono przy tym fakt, że wcześniejszym wyrokiem z dnia 14 lipca 2016 r. wymierzono już Prezydentowi grzywnę w wysokości 1500 zł w związku z niewykonaniem ww. wyroku. Jednocześnie, w ocenie Sądu, obecna bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 240/14, ma już charakter rażącego naruszenia prawa. Za stanowiskiem takim przemawia również fakt, że organ pomimo podjęcia zawieszonego postępowania postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r. - nadal nie rozpoznał wniosku skarżących. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania (punkt 3 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a.