I SA/Wa 1598/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. S. na Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w Kopenhadze w przedmiocie działania organu postanawia: odrzucić skargę.

R. S. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w Kopenhadze w przedmiocie działania organu w postępowaniu dotyczącym zaświadczenia o prawie do głosowania. W obszernym uzasadnieniu i motywach skargi wskazał, że liczne działania i zaniechania Konsulatu RP w Kopenhadze i jego pracowników oraz brak właściwego nadzoru ze strony organu nadrzędnego uniemożliwiły mu udział w wyborach na Prezydenta RP w 2025 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie jako bezzasadnej. Wskazał, że w niniejszej sprawie konsulat dopełnił obowiązków ustawowych, czyli przyjął wniosek, wystawił dwa zaświadczenia (na pierwszą i drugą turę) oraz na prośbę i ryzyko skarżącego wysłał je przesyłką poleconą na wskazany przez niego adres. Podkreślił, że naruszenie prawa do głosowania można zarzucić konsulowi tylko wówczas, gdyby nie wydał zaświadczenia lub nie wysłał go mimo pozytywnego wniosku. W tym przypadku przesyłka została nadana, a status operatora pocztowego wskazywał na jej doręczenie, zaś ewentualne uchybienia po stronie poczty obcego państwa nie leżą w gestii urzędu konsularnego. Wskazał również, że przedmiotowa sprawa została zgłoszona przez skarżącego w dniu 16 maja 2025 r. do Rzecznika Praw Obywatelskich, który w piśmie z 27 czerwca 2025 r. VII.602.270.2025.KNK, poinformował, że nie stwierdził naruszenia praw i wolności człowieka i obywatela przez urzędników Referatu Konsularnego i Polonii Ambasady RP w Kopenhadze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Na wstępie wskazać należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zakres kognicji sądów administracyjnych określony został w art. 3 § 2, 2a i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) dalej: "p.p.s.a.". Zgodnie z treścią art. 3 § 2 p.p.s.a. - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi uczyniono działanie Konsula RP w Kopenhadze i pracowników Konsulatu w sprawie dotyczącej wydania zaświadczenia o prawie do głosowania. Tego rodzaju skargę kwalifikować należy, jako tzw. skargę obywatelską, o której mowa w art. 227 i n. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572). Przedmiotem tej skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Wnosi się ją zaś do właściwych organów wymienionych w art. 229 powołanej ustawy, a nie sądów administracyjnych, których kognicja nie obejmuje orzekania zarówno w sprawach tych skarg jak i sposobu ich rozpoznania. To zaś oznacza, że skarga R. S. wniesiona do tut. sądu jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Na marginesie wskazać należy, jak słusznie podał organ, że sprawa skarżącego przedstawiona została również Rzecznikowi Praw Obywatelskich, który w piśmie z 27 czerwca 2025 r. wyjaśnił skarżącemu, że nie stwierdził naruszenia praw i wolności człowieka i obywatela przez urzędników Referatu Konsularnego i Polonii Ambasady RP w Kopenhadze. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.