I SA/Sz 546/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA – Ewa Wojtysiak po rozpatrzeniu w dniu 8 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Z. Urzędu Skarbowego w S. w sprawie ze skargi M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji

M. P. (dalej: "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości. W skardze zawarła także wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Z. Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r. nr [...] do czasu rozpoznania skargi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż zaskarżone postępowanie w przedmiocie zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości posiada cechy rozstrzygnięcia procesowego i nie posiada przymiotu wykonalności, nie rodzi ono żadnych praw, jak i też obowiązków nadających się do wykonania. Jego skuteczność może być oceniana wyłącznie przez pryzmat skutku, jaki powoduje w sferze procesowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: "p.p.s.a."), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest więc instytucją wyjątkową i ma na celu przejściowe zabezpieczenie interesów skarżącego. Podkreślenia wymaga fakt, że możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dotyczy takiego rozstrzygnięcia, które podlega wykonaniu, to znaczy takiego, które nakłada na stronę skarżącą obowiązek podjęcia określonych czynności w celu doprowadzenia do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonym akcie. Sąd na podstawie ww. przepisu może wstrzymać wykonanie tylko takiego postanowienia, które podlega wykonaniu w sposób dobrowolny, lub też w razie braku pożądanego działania przez zobowiązanego – w sposób przymusowy. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu polega więc na wstrzymaniu skutków prawnych, które on wywołuje, związanych z ustaleniem praw i obowiązków strony postępowania. W przypadku, gdy zaskarżone postanowienie nie nakłada na stronę żadnych obowiązków, nie można wstrzymać jego wykonania. Dokonując oceny zasadności wniesionego wniosku o wtrzymanie, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji nie podlegają wykonaniu, dlatego żądanie nie zostało uwzględnione. Wskazać należy bowiem, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w toku postępowania egzekucyjnego, które zmierza do przeprowadzenia egzekucji z nieruchomości. W tym celu organ I instancji podjął czynności zmierzające do opisu i oszacowania nieruchomości. W ich wyniku skarżąca zgłosiła zarzuty do opisu i oszacowania wartości nieruchomości, które jednak zostały oddalone. Należy zauważyć, że przedmiotem sporu w tym postępowaniu jest w szczególności wartość nieruchomości określona w operacie szacunkowym przez biegłego rzeczoznawcę. Stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie nie nakłada na skarżącą nowych praw i obowiązków, które podlegałyby wykonaniu. Podkreślić należy, że wykonaniu podlegają rozstrzygnięcia, które stały się podstawą do wydania tytułów wykonawczych będących przedmiotem postępowania egzekucyjnego, w ramach którego wydano zaskarżone postanowienie, gdyż to z nich wynikał obowiązek uiszczenia konkretnej kwoty zobowiązania podatkowego. Jednocześnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że negatywne ustosunkowanie się właściwego organu do zarzutów w przedmiocie opisu i oszacowania wartości nieruchomości nie wykreowało natomiast nowego zobowiązania po stronie skarżącej, ani nie doprowadziło do zmiany wysokości powstałych wcześniej zobowiązań (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2017 r., sygn. akt II FZ 523/17, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FZ 105/18). Z tego względu postanowienie w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie opisu i oszacowania nieruchomości nie może być wykonane w trybie przymusowym poprzez wdrożenie administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Zaskarżone postanowienie, które zostało wydane w toku postępowania egzekucyjnego, otwiera możliwość wyegzekwowania od skarżącej zaległości podatkowych, jednakże samo nie nosi znamion wykonalności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 sierpnia 2015 r., sygn. akt II FZ 678/15). Z przedstawionych względów, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.