I SA/Rz 250/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Piotr Popek /spr./, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Jarosław Szaro, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 września 2023 r. sprawy ze skargi T. spółka z o.o. z siedzibą w P. na czynność Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia 13 marca 2023 r., nr ED-SN.4431.1.4.2023.KK w postaci odmowy wypłaty części dotacji oświatowej za styczeń 2022 r. postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zarządzić zwrot od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz skarżącej T. spółka z o.o. z siedzibą w P. kwoty 200 (dwieście) złotych uiszczonej tytułem wpisu od skargi.

Przedmiotem skargi T. sp. z o.o. w P. (dalej: organ prowadzący/Spółka/skarżąca) z dnia 12 kwietnia 2022 r. (data wpływu do organu 17 kwietnia 2023 r.) jest czynność organu – Prezydenta Miasta R. z dnia 13 marca 2023 r. w postaci odmowy wypłaty części dotacji oświatowej dla T. w R. (dalej: Szkoła) za styczeń 2022 rok. Skarżąca wniosła o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności organu, stwierdzenie obowiązku organu wypłaty części dotacji oświatowej w kwocie 17 768 zł oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że decyzją z dnia 29 lipca 2022r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Rzeszowie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta R., określającą Spółce wysokość kwoty dotacji niewykorzystanej w 2021r. w wysokości 17 767,66 zł oraz zobowiązującą do jej zwrotu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 6 grudnia 2022r. sygn. akt I SA/Rz 645/22 utrzymał w mocy w/w decyzję SKO. Jak podkreśliła skarżąca, z uzasadnienia w/w wyroku Sądu wynika, że podzielił on stanowisko organów administracji jakoby dotacja oświatowa otrzymana na uczniów, którzy nie dopełnili obowiązku frekwencji na zajęciach edukacyjnych, zgodnie z art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2022 poz. 2082 ze zm.) była dotacją należną, a więc powinna zostać rozliczona w 2021r. przez organ prowadzący szkołę. Od tego wyroku Spółka wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sadu Administracyjnego, nie zgadzając się ze stanowiskiem, że dotacja otrzymana na uczniów, którzy nie spełnili kryteriów ustawowych do przyznania na nich dotacji, jest dotację należną. Zdaniem skarżącej ma to znaczenie w niniejszej sprawie ze względu na fakt, że organ dotujący, wypłacając Spółce dotację oświatową na rok 2022 w styczniu 2022r. dokonał samodzielnie obniżenia transzy dotacji o kwotę 17 767,66 zł działając na podstawie art. 34 ust. 3 u.f.z.o., który to przepis umożliwia pomniejszenie transzy dotacji na kolejny miesiąc, jeśli w poprzednim miesiącu część uczniów nie spełniła obowiązku frekwencji. Skoro więc organ sam pomniejszył dotację za rok 2022 w trybie art. 34 ust. 3 u.f.z.o. o tę samą kwotę 17 767,66 zł, to zdaniem skarżącej nie było podstaw prawnych do uznania, że kwota ta, która została wypłacona na uczniów, którzy ostatecznie nie spełnili obowiązku frekwencji w grudniu 2021r., była dotacją należną i powinna zostać rozliczona przez organ prowadzący. Skoro bowiem sam organ dotujący korzystając z art. 34 ust. 3 u.f.z.o., który dotyczy de facto sytuacji, w której dotacja w poprzednim miesiącu została wypłacona nienależnie (na uczniów, którzy ostatecznie nie spełnili frekwencji), obniżył transzę dotacji w kolejnym miesiącu, to tym samym sam uznał, że dotacja w tej kwocie w poprzednim miesiącu była nienależna. Skarżąca skonstatowała, że skoro WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 6 grudnia 2022r. (I SA/Rz 645/22) uznał, że dotacja na uczniów, którzy nie spełnili kryterium ustawowego, uprawniającego do otrzymania na nich dotacji, była mimo wszystko dotacją należną i nie została przez organ prowadzący wykorzystana, to skarżąca nie znajduje żadnego uzasadnienia do dokonania przez organ dotujący obniżenia transzy dotacji za styczeń 2022r. o tę samą kwotę 17 767,66 zł i zastosowanie trybu z art. 34 ust. 3 u.f.z.o.. Takie działanie organu dotującego uważa za wewnętrznie sprzeczne. Skarżąca stwierdziła, że zgodnie z art. 34 ust. 1 u.f.z.o. dotacja oświatowa jest dotacją roczną wypłacaną w 12 miesięcznych częściach, a więc ostatnia część dotacji za rok 2021 jest wypłacana w grudniu 2021r.. Poddała w wątpliwość czy możliwe jest w takiej sytuacji pomniejszenie w miesiącu styczniu części nowej dotacji za 2022r. o część dotacji za poprzedni rok, skoro z art. 34 ust. 3 u.f.z.o. wynika, że zmniejszeniu ulega cześć dotacji na następny miesiąc, a więc de facto cześć dotacji za dany rok budżetowy. Za niezasadne uznała więc zastosowanie przez organ dotujący art. 34 ust. 3 u.f.z.o. na przełomie lat budżetowych, w zakresie wypłaty pierwszej części nowej dotacji za 2022r. i pomniejszenie jej o ostatnią część dotacji za rok poprzedni, albowiem część dotacji wypłacana w styczniu nie jest częścią dotacji z roku 2021, lecz z roku 2022. W takiej sytuacji zdaniem skarżącej część dotacji za grudzień 2021 powinna zostać zwrócona przez organ prowadzący szkołę jako dotacja nienależna. Skarżąca skonkludowała, że gdyby jednak Sąd doszedł do wniosku, że organ dotujący miał prawo zastosować art. 34 ust. 3 u.f.z.o., a więc zmniejszyć część dotacji za styczeń 2022, o część dotacji nienależnej w miesiącu grudniu 2021 (pomimo, że są to odrębne dotacje za odrębne lata), to w takiej sytuacji organ dotujący niezasadnie wydał decyzję administracyjną objętą wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 6 grudnia 2022r I SA/Rz 645/22, zobowiązującą skarżącą do zwrotu tej samej części dotacji jako dotacji niewykorzystanej. W wyniku tej decyzji doszło bowiem do nadmiarowego pozbawienia skarżącej dotacji oświatowej - w miesiącu styczniu 2022r. otrzymała dotację pomniejszoną o kwotę 17 767,66 zł w trybie art. 34 ust. 3 u.f.z.o., a ponadto powtórnie dokonała zwrotu tożsamej kwoty 17 767,66zł na podstawie decyzji administracyjnej zobowiązującej do zwrotu dotacji jako niewykorzystanej. Odpowiadając na wniosek skarżącej, który wpłynął do organu dotującego w dniu 10 lutego 2023 r., organ poinformował skarżącą, pismem z dnia 13 marca 2023 r., potraktowanym przez Spółkę jako zaskarżona czynność organu dotującego, że wysokość dotacji za styczeń 2022 r. z uwzględnieniem korekty za grudzień 2021 r. została ustalona prawidłowo - na podstawie art. 26 ust. 2 oraz art. 34 ust. 3 u.f.z.o. oraz uchwały Nr [...] Rady Miasta R. z dnia z dnia 12 grudnia 2017 r. ze zm. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, szkół i placówek oświatowych prowadzonych na terenie Gminy Miasto R. przez podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych, trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania, w tym zakresu danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, terminu przekazania informacji o liczbie dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków lub uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych oraz terminu i sposobu rozliczenia wykorzystania dotacji, a także ustalenia wysokości dotacji dla niepublicznych szkolnych schronisk młodzieżowych. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta R. pismem sygnowanym datą 8 czerwca 2022 r. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącej kosztów sądowych i kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie mogła zostać rozpoznana, gdyż strona skarżąca uchybiła terminowi do jej wniesienia, względnie uznać należy, że przedmiotem zaskarżenia jest przejaw działania organu administracji, który nie podlega kontroli sądowej. Przypomnieć należy, że art. 47 u.f.z.o. stanowi, że czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 i 803, dalej: P.p.s.a.). Z brzmienia powyższego przepisu wynika, że nie każda czynność organu dotującego mająca za przedmiot wskazane w tym przepisie dotacje stanowi czynności administracyjne w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., lecz tylko taka, która wiąże się z ustaleniem lub przekazaniem dotacji. W tym katalogu czynności organu dotującego poddanych kontroli sądów administracyjnych, zdaniem Sądu, nie mieści się odmowa zwrotu części dotacji, ustalonych wcześniej w przewidzianej prawem formie i terminie. Zresztą skarżąca pomimo, że identyfikuje jako zaskarżoną czynność z zakresu administracji publicznej pismo organu dotującego z dnia 13 marca 2023 r., stanowiące odpowiedź czy też negatywne ustosunkowanie się organu do żądania zwrotu nienależnie pomniejszonej zdaniem skarżącej części miesięcznej transzy dotacji oświatowej dla prowadzonej przez skarżącą Szkołę za styczeń 2022 r., to w gruncie rzeczy podważa stanowisko organu dotującego wyrażone we wcześniejszych przejawach działania tego organu. Mianowicie skarżąca podważa przede wszystkim prawidłowość pomniejszenia dotacji oświatowej należnej jej z tytułu prowadzenia Szkoły za styczeń 2022 r. poprzez dokonanie w oparciu o art. 34 ust. 3 u.f.z.o. korekty o liczbę uczniów, którzy w miesiącu grudniu 2021 r. nie spełnili warunku frekwencyjności. Zdaniem skarżącej z uwagi na roczny charakter rozliczenia dotacji nie jest możliwe pomniejszenie w miesiącu styczniu części nowej dotacji za 2022r. o część dotacji przysługującej za poprzedni rok. Nie wdając się w ocenę zasadności takiego stanowiska, zauważyć należy, że wysokość części dotacji należnej skarżącej z tytułu prowadzenia Szkoły za styczeń 2022 r. została ustalona i przekazana na rachunek Szkoły, jak twierdzi organ, a czemu nie przeczy skarżąca, w terminie ustawowym, a więc do 20 stycznia 2022 r. (art. 42 ust. 1 u.f.z.o.). Uznać należy, że w dacie uznania rachunku Szkoły skarżąca dowiedziała się o podjęciu czynności z zakresu administracji publicznej i mogła ją zaskarżyć. Zgodnie z art. 53 § 2 P.p.s.a, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. W ocenie Sądu strona nie może kreować sobie dowolnie, w każdym czasie, prawa do wniesienia skargi na czynność ustalenia dotacji, do których nawiązuje treść art. 47 u.f.z.o., poprzez żądanie wypłaty dodatkowej części dotacji ustalonej już uprzednio zgodnie z przepisami ustawy i skarżyć do Sądu pisemną odmowę uwzględnienie takiego żądania. W świetle powyższych uwag przyjąć należy, że wniesienie skargi na czynność ustalenia i przekazania dotacji części dotacji oświatowej na Szkołę prowadzoną przez skarżącą za styczeń 2022 r. powinno nastąpić najpóźniej w dniu 20 lutego 2022 r. Tymczasem w niniejszej sprawie skarga została wniesiona w dniu 17 kwietnia 2023 r., a więc znacznie po terminie, a uwzględniając, że skarżąca profesjonalnie zajmuje się działalnością edukacyjną, Sąd nie mógł uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącej i rozpoznać skargę. Niezależnie więc od tego, czy przyjmie się, że skarżąca zaskarżyła do Sądu odmowę wypłaty pomniejszonej części dotacji, która została wcześniej ustalona w oparciu o przepisy art. 26 ust. 2 i art. 34 ust. 3 u.f.z.o. oraz uchwały Nr [...] Rady Miasta R. z dnia grudnia 2017 r., czy też jak wynika z treści uzasadnienia skargi czynność ustalenia i przekazania transzy dotacji za styczeń 2022 r., w każdym wypadku skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. W pierwszym wypadku dlatego, że droga sadowoadministracyjna nie przysługuje (art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.), a w drugim dlatego, że wniesiona została po terminie (art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Na marginesie zauważyć należy, ze w skardze podważa się także stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 6 grudnia 2022r. sygn. akt I SA/Rz 645/22, który utrzymał w mocy w/w decyzję SKO w Rzeszowie w przedmiocie rozliczenia dotacji rocznej na prowadzenie Szkoły za 2021 r. Wyrok ten jest nieprawomocny i skarżąca nadal, w trakcie toczącego się postępowania może przedstawiać swoje racje. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. należało orzec jak w punkcie 1 sentencji. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi (punkt 2 sentencji postanowienia) Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.