I SA/Po 740/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku KG o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi KG na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2011 r. i I kwartał 2012 r. oraz w podatku dochodowym od osób fizycznych od dokonanych wypłat wynagrodzeń za m-ce od maja do grudnia 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: zwolnić skarżącą od wpisu sądowego od skargi.

Skarżąca KG pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. W skardze wniosła m.in. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie jej od uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu podniosła, że podjęła pracę zarobkową, ma na utrzymaniu syna i nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jednocześnie skarżąca złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku oświadczyła, że w dniu [...] podjęła pracę w A jako referent po długim okresie poszukiwania zajęcia zarobkowego. Miesięczny przychód brutto wynosi [...]. Po opłaceniu składki PZU Życie w wysokości [...], otrzymuje kwotę netto w wysokości [...]. Skarżąca podała, że jest po rozwodzie, syn studiuje, zatem na jego utrzymanie przeznacza [...] alimentów. Wnioskodawczyni podała, że pieniądze, które jej zostają, starczają jej na skromne życie. Dodatkowo z pieniędzy tych stara się pomóc matce emerytce oraz zakupić leki, matka skarżącej przewlekle choruje. Skarżąca podała, że ona również choruje. Wnioskodawczyni wyjaśniła na co choruje ona i jej matka. Skarżąca podała, że kiedy w [...] GP – Prezes Zarządu A Sp. z o.o. zabrał dokumenty spółki, nie przypuszczała, że będzie musiała płacić zaległości podatkowe oraz że będą prowadzone postępowania sądowe. Skarżąca podała, że nie uzyskiwała dochodów ze spółki, pracowała na etacie, teraz również pracuje na etacie i nie ma żadnych oszczędności na pokrycie kosztów sądowych. Wnioskodawczyni podała, że jej sytuacja materialna nie pozwala jej i uniemożliwia jej ponoszenie innych kosztów niż na bieżące, skromne życie. Skarżąca oświadczyła, że posiada dom o pow. [...] m2 o wartości ok. [...], który stanowi współwłasność z byłym mężem. Dom ten wchodzi w skład majątku objętego wspólnotą majątkową. Skarżąca nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, innych praw majątkowych, wierzytelności, przedmiotów o wartości powyżej 5.000,- zł. Skarżąca podała, że dom obciążony jest hipoteką, na chwilę obecną kredyt hipoteczny wynosi [...]. Skarżąca oświadczyła, że z tytułu umowy o pracę otrzymuje dochód netto w wysokości [...]. Skarżąca podała, że zobowiązania i stałe wydatki wynoszą: [...]. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca w odpowiedzi oświadczyła, że nie posiada karty kredytowej, nie posiada i nie użytkuje żadnego pojazdu mechanicznego podlegającego obowiązkowi rejestracji. Skarżąca podała, że posiada [...] udział o wartości nominalnej [...] w spółce B sp. z o.o. Nie pełni żadnej funkcji i nie uzyskuje żadnych dochodów z tytułu posiadania udziału. Skarżąca oświadczyła, że nie uzyskuje innych dochodów poza dochodem z tytułu wynagrodzenia za pracę. Skarżąca podała, że mieszkanie należy do pana DN. Wnioskodawczyni nie ponosi kosztów najmu, nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z DN, prowadzą oddzielne gospodarstwa domowe. Skarżąca podała, że nie wniosła sprawy o podział majątku, gdyż nie może dojść z byłym mężem do porozumienia. Jednocześnie, jak wskazała, nie była przygotowana aby pokryć koszt ewentualnego postępowania sądowego w tym zakresie. Po rozwodzie jej zarobki nie pozwalały na odłożenie pieniędzy. Później przeprowadziła się do W, szukając pracy była na zasiłku dla bezrobotnych, teraz pracuje, jednak wysokość wynagrodzenia starcza jej na bieżące wydatki. Skarżąca oświadczyła, że nie spłaca kredytu hipotecznego, nie mieszka w domu, który stanowi współwłasność. Obecnie mieszka i pracuje w W. Do wniosku załączyła zeznania roczne podatkowe za [...] oraz wyciągi z rachunku bankowego za ostatnie [...] miesięcy. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji skarżącej wynika, iż zasadnym jest zwolnienie jej od wpisu sądowego od skargi, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść wpisu sądowego od skargi, który wynosi [...], bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawczyni utrzymuje się z kwoty [...] netto miesięcznie z tytułu wynagrodzenia za pracę, którą w całości przeznacza na swoje utrzymanie, na utrzymanie studiującego syna – płaci alimenty w wysokości [...] miesięcznie oraz pomaga matce emerytce w zakupie lekarstw. Skarżąca poza domem, który posiada z byłym mężem i który obciążony jest hipoteką, nie posiada żadnych innych składników majątku, w tym oszczędności, które mogłyby stanowić źródło finansowania wpisu od skargi. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.