I SA/Lu 957/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie: Przewodnicząca sędzia WSA Wiesława Achrymowicz po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2014r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr SKO. [...]w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji postanawia odmówić stronie skarżącej przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku w sprawie niniejszej z dnia 29 stycznia 2014r.

Wyrokiem z dnia 29 stycznia 2014r. skarga J. H. została oddalona. Skarżący został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy wyznaczonym na dzień 29 stycznia 2014r., na której nie był obecny. W dniu 4 lutego 2014r. (data stempla krajowego urzędu pocztowego nadania) skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 13 marca 2014 r. przyznane zostało skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. W dniu 16 maja 2014 r. adwokat ustanowiony z urzędu wniósł o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku na piśmie oraz jednocześnie wystąpił o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej. Uzasadniał, że w dniu 9 maja 2014 r. otrzymał informację o wyznaczeniu do reprezentowania skarżącego w nin. sprawie. Po analizie akt postępowania sądowego stwierdził, że skarżący nie złożył wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku oddalającego skargę. Powodem tego zaniechania było przekonanie skarżącego, że taki wniosek może złożyć tylko profesjonalny pełnomocnik, o czym został pouczony. Dlatego też wystąpił o przyznanie prawa pomocy. W tym stanie sprawy należy zważyć, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnych motywów wyroku oddalającego skargę nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.12.270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei z art.87 p.p.s.a. wynika, że pismo z wnioskiem o przywróceniem terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi (§ 1), w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminowi (§ 2), a równocześnie z wnioskiem należy dokonać czynności, której terminowi strona uchybiła (§ 4). Przechodząc na grunt okoliczności tej sprawy, stwierdzić należy, że nie został uprawdopodobniony brak winy skarżącego w niezachowaniu ustawowego terminu przewidzianego na skuteczne złożenie wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku. Otóż, po pierwsze, taki wniosek skarżący był uprawniony złożyć osobiście, a po drugie, nie był w żadnym razie pouczony o konieczności złożenia takiego wniosku wyłącznie przez profesjonalnego pełnomocnika. Należy zwrócić uwagę, że skarżący, który w dacie rozpatrywania sprawy (29 stycznia 2014 r.) działał osobiście, nie stawił się na rozprawie i nie był obecny na ogłoszeniu wyroku, stąd sam zrezygnował z uzyskania ustnego pouczenia o sposobie złożenia wniosku o pisemne uzasadnienie wyroku oddalającego skargę. Natomiast przekonanie skarżącego, że nie może złożyć wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, nie jest obiektywną przeszkodą uniemożliwiającą dokonanie takiej czynności w postępowaniu sądowym. Nie zaistniało żadne nagłe zdarzenie o charakterze nadzwyczajnym, będące dla skarżącego zewnętrzną i obiektywną przeszkodą, niemożliwą do przezwyciężenia nawet przy dołożeniu największego w danych warunkach wysiłku. Wystarczyło, żeby stawił się na wyznaczony termin rozprawy, a jeśli nie mógł z uzasadnionych powodów, by wystąpił o odroczenie rozprawy, tak by mógł w niej uczestniczyć i uzyskać stosowne pouczenie. Natomiast jeśli skarżący podjął decyzję, że nie będzie brał udziału w postępowaniu sądowym, to przyjęcie takiej postawy nie daje mu uprawnienia do domagania się przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, której zaniechał z powodu błędnego przekonania o swojej sytuacji proceduralnej. Jednocześnie, mając na uwadze, że skarżący wielokrotnie już inicjował sądową kontrolę legalności, trudno przyjąć za wiarygodny argument, że pozostawał w przekonaniu, iż jedynie profesjonalny pełnomocnik ma prawo złożyć wniosek o sporządzenie pisemnych motywów wyroku oddalającego skargę. Za ugruntowane należy ocenić stanowisko, zgodnie z którym o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy ocenie zawinienia w uchybieniu terminowi przyjąć należy obiektywny miernik staranności, jakiej można i trzeba wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. W celu skutecznego uprawdopodobnienia okoliczności, uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu, strona powinna wskazać, że podjęte przez nią działania były prowadzone z należytą starannością, jak również, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna. W okolicznościach analizowanej sprawy tak się nie stało. Mając na względzie powyższe, wobec braku przesłanek z art. 86 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.