I SA/Łd 871/16

Dnia 17 maja 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Koziński Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędzia WSA Tomasz Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D. A. o wyłączenie sędziów orzekających w Wydziale I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi od orzekania w sprawie ze skargi D. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 rok p o s t a n a w i a: oddalić wniosek.

D. A. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] r. w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 rok Pismem złożonym 27 kwietnia 2017 r. skarżąca wniosła o wyłączenie sędziów orzekających w Wydziale I WSA w Łodzi, tj.: sędziego NSA Teresy Porczyńskiej oraz sędziów WSA: Joanny Grzegorczyk-Drozdy i Bożeny Kasprzak od orzekania w przedmiotowej sprawie. Kolejno: 5 maja 2017 r. sędzia NSA Teresa Porczyńska i 8 maja 2017 r. sędziowie WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda i Bożena Kasprzak złożyli oświadczenia, iż nie są im znane żadne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie. Oświadczyli również, że nie zachodzą podstawy do ich wyłączenia z mocy ustawy określone w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Odnośnie sędziego Teresy Porczyńskiej wnioskodawczyni wyjaśniła, że orzekała w składzie sędziowskim, który oddalił i jej skargi na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2006 2007. Oba te wyroki zostały uchylone przez NSA. Nadto sędzia orzekała w składzie, który oddalił skargę wnioskodawczyni na decyzję Kolegium w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 rok. Natomiast sędzia Joanna Grzegorzczyk-Drozda, jak wskazała wnioskodawczyni orzekała w składzie, który oddalił skargę strony w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2011 rok. Zdaniem wnioskodawczyni wątpliwości, co do bezstronności sędziego wynikają też z okoliczności, że jest córką biegłego sądowego, który bezpodstawnie wydał zaświadczenie o możliwości stawienia się skarżącej przed sądem powszechnym z gorączką i anginą, czego konsekwencją były bardzo poważne powikłania stanu zdrowia skarżącej. Zdaniem skarżącej sędzia Joanna Grzegorczyk-Drozda mając wiedzę, że skarżąca podważała wiarygodność wystawianych zaświadczeń jak i wskazywała na naganne zachowanie biegłego, nie będzie w stanie na skutek istnienia powiązań rodzinnych w sposób obiektywny, bez uprzedzeń rozpoznać jej sprawy. Natomiast odnośnie okoliczności uzasadniających wyłączenie sędziego Bożeny Kasprzak, wnioskodawczyni wyjaśniła, iż brała pośredni udział w rozpoznawaniu spraw, dotyczących podatku od nieruchomości, umorzenia zaległości podatkowych, gdzie sanowała nieprawidłowości w przedmiocie nieprawidłowego doręczenia skarżącej decyzji SKO w sprawie podatku do nieruchomości za trzy lata podatkowe, co skutkowało m.in. bezprawną egzekucją na nieruchomości skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. W rozumieniu art. 18 p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (§ 1). Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli (§ 2). Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3). Stosownie zaś do brzmienia art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Skład orzekający w tej sprawie analizując przedmiotowy wniosek w kontekście przywołanych wyżej przesłanek z art. 18 i 19 p.p.s.a. nie dopatrzył się żadnych okoliczności, które uzasadniałyby jego uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Mając na uwadze podstawowy zarzut rozpatrywanego wniosku, a mianowicie fakt, iż wskazani sędziowie orzekali we wcześniejszych sprawach wymienionych we wniosku należy podkreślić, że okoliczność orzekania wcześniej w sprawach, w których skarżąca (lub jej siostra) jest stroną, nie jest wystarczającą przesłanką wyłączenia. Wskazani przez skarżącą sędziowie orzekali w innych sprawach, których przedmiotem kontroli były inne decyzje, ponadto skarżąca nie przedstawiła okoliczności, które podważałyby wiarygodność złożonych przez nich oświadczeń co do okoliczności mogących wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności. Nie jest też podstawą wyłączenia sędziego WSA Joanny Grzegorczyk-Drozdy wskazana przez wnioskodawczynię okoliczność posiadania bliskich powiązań rodzinnych z biegłym lekarzem sądowym, który wystawił niekorzystne - zdaniem D. A. - zaświadczenie lekarskie o jej zdolności do stawienia się na rozprawie, co skutkowało powikłaniami zdrowotnymi. Subiektywna ocena skarżącej względem pracy biegłego sądowego w innych sądach jest poza zakresem zainteresowania tutejszego sądu. Podsumowując sąd stwierdził, że podniesione przez skarżącą okoliczności nie świadczą o spełnieniu którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Okoliczność, że sędzia reprezentuje pogląd prawny, w ocenie skarżącej dla niej niekorzystny, oraz że wydaje odmienne od jej oczekiwań rozstrzygnięcia, nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego. Taka sytuacja nie może być oceniana jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Zarzuty dotyczące wydanego w sprawie orzeczenia bądź opierające się na naruszeniu przepisów procesowych w toku postępowania mogą uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, a nie wniosku o wyłączenie sędziego. W tym stanie rzeczy wniosek D. A. o wyłączenie wymienionych we wniosku sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi podlegał oddaleniu, o czym sąd orzekł na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a. w związku z art. 19 i art. 18 § 1 p.p.s.a. Ake.