II FZ 525/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jacek Brolik, po rozpoznaniu w dniu 20 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia D. A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17 maja 2017 r. sygn. akt I SA/Łd 871/16 w przedmiocie wyłączenia Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi: Teresy Porczyńskiej, Joanny Grzegorczyk-Drozdy i Bożeny Kasprzak w sprawie ze skargi D. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 16 czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie sygn. akt I SA/Łd 871/16 z wniosku D. A. o wyłączenie sędziów orzekających w Wydziale I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił wniosek. W uzasadnieniu wskazał na treść art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369; dalej: "p.p.s.a.") i w kontekście zawartych tam przesłanek nie dopatrzył się żadnych okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie sędziów. Wyjaśnił, że fakt, iż wskazani sędziowie orzekali we wcześniejszych sprawach wymienionych we wniosku w których skarżąca (lub jej siostra) jest stroną, nie jest wystarczającą przesłanką wyłączenia. Wskazani przez skarżącą sędziowie orzekali w innych sprawach, których przedmiotem kontroli były inne decyzje, ponadto skarżąca nie przedstawiła okoliczności, które podważałyby wiarygodność złożonych przez nich oświadczeń co do okoliczności mogących wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności. Nie jest też podstawą wyłączenia sędziego WSA Joanny Grzegorczyk-Drozdy wskazana przez wnioskodawczynię okoliczność posiadania bliskich powiązań rodzinnych z biegłym lekarzem sądowym, który wystawił niekorzystne – jej zdaniem - zaświadczenie lekarskie o jej zdolności do stawienia się na rozprawie, co skutkowało powikłaniami zdrowotnymi. Subiektywna ocena skarżącej względem pracy biegłego sądowego w innych sądach jest poza zakresem zainteresowania sądu. Podsumowując sąd stwierdził, że podniesione przez skarżącą okoliczności nie świadczą o spełnieniu którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy wniosek o wyłączenie wymienionych we wniosku sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi podlegał oddaleniu. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 18 § 6 i art. 19 p.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie pomimo, że przedstawione okoliczności wypełniają przesłanki zawarte w tym przepisie. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, bądź wydanie orzeczenia co do istoty sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu. Instytucja wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie regulowana jest przepisami Rozdziału 5 Działu I ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) dalej: P.p.s.a. Art. 18 § 1 P.p.s.a. zawiera zamknięty katalog przesłanek, dla których wyłączenie sędziego winno nastąpić z urzędu, zaś wyłączenie dokonywane na wniosek strony uregulowane jest art. 19 P.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zasadnie ocenił, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie wskazanych sędziów. Za taką okoliczność w żadnym razie nie może być bowiem uznane twierdzenie, że sędziowie powinni zostać wyłączeni, ponieważ orzekali już w sprawach, w których skarżąca była stroną. Sąd Najwyższy w wyroku z 29 lutego 2002 r., II UKN 307/01 stwierdził, że sędzia nie podlega wyłączeniu z tej przyczyny, że poprzednio orzekał w innej sprawie, nawet w sporze między tymi samymi stronami. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela ten pogląd. Sąd orzekając każdorazowo ocenia przedstawione okoliczności w sprawie i stosuje do nich odpowiednią normę wywiedzioną z przepisów prawa. Należy zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że nie istnieje jakakolwiek obiektywna zależność między rzetelnością i obiektywizmem sędziego, a odstępem czasu pomiędzy kolejnymi rozprawami. Podkreślenia ponadto wymaga, że wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Jak stwierdził Sąd Najwyższy: "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (postanowienie z 25 sierpnia 1971 r., I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55). Złożenie takich wyjaśnień miało miejsce w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, a tym samym – wobec niewskazania jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość oświadczenia wskazanych sędziów - stwierdzić trzeba, że postanowienie Sądu pierwszej instancji oddalające wniosek o wyłączenie sędziów było zgodne z prawem. Naczelny Sąd Administracyjny podziela także pogląd wyrażony w orzecznictwie, że skoro sędzia, którego przedmiotowy wniosek dotyczy złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania niniejszej sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (patrz postanowienie NSA z 19 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 441/08, postanowienie NSA z 12 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 332/10). Z tych względów, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.