Sygnatura
I SA/Łd 126/26
I SA/Łd 126/26 - Wyrok WSA w Łodzi z 2026-05-14
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
- Data orzeczenia
- 14 maja 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędzia WSA Tomasz Furmanek, Protokolant Specjalista Dominika Borowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2026 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 11 grudnia 2025 r. nr KO.492.23.2025 w przedmiocie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i niewykorzystanej w terminie w latach 2020-2021 wraz z odsetkami oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 11 grudnia 2025 roku, po rozpatrzeniu odwołania J. S.– organu prowadzącego P. w M. - od decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia 25 sierpnia 2025 r., określającej wysokość dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i niewykorzystanej w terminie w latach 2020-2021 w łącznej kwocie 135.795,29 zł, podlegającej zwrotowi do budżetu Powiatu [...], w tym: za rok 2020 w kwocie 120.335,15 zł i za rok 2021 w kwocie 15.371,30 zł - jako dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, oraz za rok 2020 w kwocie 88,84 zł - jako dotacji niewykorzystanej w terminie, a także określającej datę, od kiedy naliczane są odsetki jak od zaległości podatkowych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim utrzymało w mocy decyzję Starosty. W uzasadnieniu powyższej decyzji SKO wskazało, że iż zawiadomieniem z dnia 5 czerwca 2025 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu przez J. S. części dotacji udzielonej w latach 2020-2021. Organ zaznaczył, iż J. S. była organem prowadzącym, jako osoba fizyczna, w latach 2020-2021 m.in. dla P. w M., działającej pod adresem G. [...] (dalej w skrócie także jako "P" lub "szkoła"). Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2025 r., poz. 1043 ze zm.), dalej w skrócie "u.p.o.", organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za jej działalność. W ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Starostę Powiatu [...] wyżej wymieniona szkoła prowadzona przez J. S. była wpisana pod numerem [...] i otrzymała w latach 2020-2021 dotację z budżetu Powiatu [...], tj. w 2020 r. - kwotę 313.483,80 zł, w 2021 r. - kwotę 97.405,23 zł. Z dniem 31 grudnia 2021 r. ww. szkoła z powodu zaprzestania działalności została wykreślona z ewidencji i zlikwidowana. Zdaniem organu I instancji, likwidacja szkoły nie zwalniała organu prowadzącego szkołę od wywiązania się z obowiązku poddania się kontroli. Zgodnie z art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025 r., poz. 439), dalej w skrócie "u.f.z.o.", kontrola może obejmować okres 5 lat budżetowych poprzedzających rok budżetowy, w którym jest ona przeprowadzana. W okresie od 22 października 2024 r. do 23 grudnia 2024 r. oraz od 24 grudnia 2024 r. do 28 lutego 2025 r. została przeprowadzona przez pracowników Wydziału Spraw Społecznych Starostwa Powiatowego w [...] kontrola w zakresie prawidłowości wykorzystania dotacji przez P. w M. za lata 2020-2021. Powyższa kontrola została przeprowadzona stosownie do § 6 ust. 2 pkt 2 uchwały nr [...] Rady Powiatu w [...] z dnia 21 grudnia 2020 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla szkół i placówek oraz trybu kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania, w tym zakresu danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania oraz terminu i sposobu rozliczenia wykorzystania dotacji (Dz. Urz. Woj. Łódzk. z 2021 r., poz. 88), dalej także w skrócie "uchwała Rady Powiatu". W wyniku kontroli została zakwestionowana część dotacji udzielonej P., tj. kwota 136.804,11 zł, jako dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem oraz kwota 88,84 zł, jako dotacja niewykorzystana w terminie. Zaznaczono następnie, iż w trakcie postępowania administracyjnego dokonano korekty wyżej wymienianej kwoty - w dniu 21 lipca 2025 r., pismem znak: KI.1711.3.2023.MK dokonano sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w protokole kontroli przyjętym w dniu 7 kwietnia 2025 r. (pod tym samym znakiem). Kwota dotacji wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem po korekcie wynosi: 135.706,45 zł. J. S. nie wpłaciła dobrowolnie ww. kwoty do budżetu Powiatu [...]. Organ wskazał dalej, iż w latach 2020-2021 dyrektorem ds. dydaktycznych w P. był W. S. (umowa o pracę z dnia 1 września 2019 r. zawarta na czas określony od 1 września 2019 r. do 30 czerwca 2020 r. w wymiarze 1/4 etatu, aneks do umowy z dnia 1 września 2020 r. zawarty na czas od 1 września 2020 r. do 30 czerwca 2021 r. w wymiarze 1/8 etatu). Ponadto w wyżej wymienionej szkole pracę świadczyło od 4 do 10 nauczycieli zatrudnionych na podstawie umów o pracę zawartych na czas określony. Dla P. wynajęto 3 sale lekcyjne, każda o powierzchni 40 m2 w S. w G. (umowa najmu nr 1/2020 z dnia 1 września 2020 r. wraz z aneksami) dnia 1 lipca 2010 r. zawarta z Panią J. Ś. - Wynajem Lokali). Pracownicy P. w M. oprócz wynagrodzenia wynikającego z umowy o pracę otrzymali "premię". W tabeli uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej organ wskazał przy nazwiskach każdej z osób w niej wymienionych wysokości "premii" (wraz z kosztami pracodawcy) otrzymanych w miesiącu grudniu 2020 r. (łączna kwota wynosi 7.411,02 zł). Zaznaczono następnie, iż jeden z pracowników pedagogicznych, tj. N. F. otrzymała w grudniu 2020 r. "premię" sfinansowaną ze środków własnych organu prowadzącego, w związku z powyższym nie jest ona wliczona do łącznej kwoty premii pracowników pedagogicznych wypłaconych z środków dotacji. Na rzecz szkoły pracowało również trzech pracowników administracyjno-biurowych: 1) M. C., poprzednie nazwisko B. - umowa o pracę z dnia 19 listopada 2007 r. wraz z aneksem z dnia 1 sierpnia 2008 r. zawarta z J. S. – A. - zatrudnienie na czas nieokreślony, na pełny etat, w ramach ww. umowy świadczyła pracę jednocześnie na rzecz Z. w M. (Z.) i P. w M.. Obie szkoły działały pod tym samym adresem i były prowadzone przez osobę fizyczną J. S. (dowód: zakres czynności M. C.). Ponadto obie szkoły były dotowane przez Powiat [...]. W umowie o pracę nie zostało określone w jakim wymiarze pracownik administracyjno-biurowy M. C. świadczy pracę na rzecz każdej z dwóch szkół. Jej wynagrodzenie było finansowane zarówno z dotacji otrzymanej przez organ prowadzący na Z. jak i P. Procentowy udział środków zmieniał się w poszczególnych miesiącach i według wyjaśnień udzielonych przez J. S. : cyt. "Nie był czas podzielony na pracę w poszczególnych szkołach M.Ch. i K. Ch. było bardzo dużo pracy w związku z prowadzeniem szkól (obsługa słuchaczy, nauczycieli, dyrektorów i innych), obsługa dokumentacji szkolnej (księgi słuchaczy, dzienników, świadectw, arkuszy słuchacza, świadectw, egzaminów semestralnych i maturalnych, wprowadzanie danych do systemu szkolnej informacji, wypisywanie umów o pracę, świadectw pracy dla pracowników), przygotowanie do archiwizacji (przygotowanie teczek, opisywanie ich, pisanie wykazów) i przekazywania do archiwum kuratorium oświaty. Przygotowanie do przeprowadzki M. C. sporządzała listy płac, obliczała składki na ubezpieczenia, sporządzała deklaracje PIT, przelewy, (pensje, ZUS, US inne rachunki). Pensje i dodatkowe środki były wypłacane wg możliwości finansowych posiadanych funduszy" (dowód: dowód kontroli nr 15 pkt 11 - wyjaśnienia J. S. z dnia 28 stycznia 2025 r.). Organ zauważył następnie, iż w niektórych miesiącach w kontrolowanych latach ww. pracownik otrzymywał "premię", o której nie ma mowy w umowie o pracę. Regulamin pracy z dnia 1 września 2015 r. również nie zawiera zapisów odnoszących się do premii. Natomiast Regulamin premiowania dla pracowników P. zawiera tylko ogólne zapisy m.in.: "1. W ramach posiadanych środków pracodawca ma prawo przyznać premię pracownikom wyróżniającym się szczególnym zaangażowaniem. 2. Premia jest przyznawana tym, pracownikom, którzy właściwie wywiązują się z powierzonych im zadań, a w szczególności: a) starannie i terminowo wykonują obowiązki wynikające z zakresu czynności, bądź inne prace zlecone przez przełożonych, b) dbają o mienie zakładu i posługują się przydzielonym sprzętem i materiałami w sposób oszczędny i racjonalny, c) dbają o organizację czasu pracy w taki sposób, aby był on w pełni wykorzystany dla realizacji zadań, d) wykazują zaangażowanie, inicjatywę i aktywny stosunek do wykonywanej pracy". W ww. Regulaminie nie zostało określone, w jakiej wysokości przyznawane są premie, ani nie określono stawek premii. Wobec braku w umowie o pracę, jak również w zakresie czynności pracownika administracyjno-biurowego M. C. określenia czasu pracy, czy też części etatu przypadającego na pracę w jednej z dwóch szkół (Z. i P.), posłużono się danymi z list płac. M. C. otrzymywała jedno wynagrodzenie i na listach płac w każdym miesiącu była odnotowywana kwota jaka w ramach tego wynagrodzenia pochodziła z dotacji na Z., w związku z tym przyjęto, że pozostała część wynagrodzenia pochodziła z dotacji na P. W tabelach uzasadnienia decyzji organ I instancji przedstawił wynagrodzenie M. C. w poszczególnych miesiącach 2020 r. i 2021 r. na podstawie list płac. Wyodrębniono kwotę pochodzącą z dotacji na Z. i pozostałą kwotę jako pochodzącą z dotacji na P. Wyliczono procentowy udział dotacji na Z. i dotacji na P. w wynagrodzeniu. Następnie ten sam procentowy udział zastosowano do przeliczenia premii M. C.. Z powyższego wyliczenia wynikało, że z kwot pochodzących z dotacji udzielonej w 2020 r. na prowadzenie P. pokryto "premie" wraz ze składkami w wysokości ogółem 30.915,43 zł, natomiast z kwot pochodzących z dotacji udzielonej w 2021 r. na prowadzenie P. pokryto "premie" wraz ze składkami w wysokości ogółem 4.445,02 zł. 2) K. C. - umowa o pracę z dnia 19 listopada 2007 r. wraz z aneksem z dnia 2 stycznia 2009 r. - zawarta z J. S. – A. - zatrudnienie na czas nieokreślony, na pełny etat, brak w umowie informacji o premii. W tabelach uzasadnienia decyzji organu I instancji przedstawiono wysokość "premii" wraz ze składkami pokrytych z dotacji udzielonej w poszczególnych latach 2020-2021 na prowadzenie P.. Z powyższego zestawienia wynikało, że z kwot pochodzących z dotacji udzielonej w 2020 r. na prowadzenie P. pokryto "premie" wraz ze składkami w wysokości ogółem 51.554,47 zł, natomiast z kwot pochodzących z dotacji udzielonej w 2021 r. na prowadzenie P. pokryto "premie" wraz ze składkami w wysokości ogółem 10.926,28 zł. 3) C. R. - umowa o pracę z dnia 19 listopada 2007 r. wraz z aneksem z dnia 1 września 2015 r. (1/2 etatu) oraz aneksem z dnia 1 marca 2021 r. (1/3 etatu) – zawarta z J. S. – A. - zatrudnienie na czas nieokreślony, brak informacji o premii. W tabelach uzasadnienia decyzji przedstawiono wysokość "premii" wraz ze składkami pokrytych z dotacji udzielonej w 2020 r. na prowadzenie P.. Z powyższego zestawienia wynikało, że z kwot pochodzących z dotacji udzielonej w 2020 r. pokryto "premie" wraz ze składkami w wysokości ogółem 29.822,40 zł. Podsumowując wskazano w tabeli, iż wypłacone "premie wraz ze składkami" opłaconymi przez płatnika dla pracowników pedagogicznych i administracyjno-biurowych w latach 2020-2021 wynosiły:135.074,62 zł. Organ zauważył dalej, iż w P. brak jest dokumentów potwierdzających przyznanie i uzasadnienie "premii" dla pracowników. W piśmie z dnia 7 lipca 2025 r. J. S. stwierdziła: "brak dokumentacji pisemnej w zakresie przyznania premii nie powinien stanowić przesłanki do uznania premii za niekwalifikowalną. Wskazać należy, iż co do zasady przyznanie premii potwierdza się pismem, które następnie umieszcza się w aktach osobowych pracownika, nie mniej przepisy nie wykluczają, aby informacje taką pracownikowi przekazać w formie ustnej, jak miało to miejsce w niniejszym stanie faktycznym. Każdy z pracowników otrzymywał ustnie informacje o wysokości przyznanej premii wraz z uzasadnieniem, co następnie znajdowało odzwierciedlenie w listach płac (...)" W zakresie wypłaconych "premii" organ prowadzący P. przedstawił listy płac oraz zestawienia operacji na rachunku bankowym. Ponadto w styczniu 2020 r. na rachunku bankowym P. wykazano między innymi niżej wymienione operacje bankowe: • przelew wychodzący w kwocie 3.627,90 zł (opis transakcji: "wynagrodzenie za styczeń 2020, lista płac nr 2 z 31.01.2020"), • zwrot środków w łącznej kwocie 3.610,19 zł (opis transakcji: "zwrot pomyłkowo wysłane"). Z uwagi na różnicę między kwotami wynoszącą 17,71 zł J. S. w dniu 28 stycznia 2025 r. złożyła wyjaśnienie: "W styczniu 2020 pomyłkowo została wysłana kwota wynagrodzenia K. C. 2 x. Po zauważeniu błędu zostało zwrócone 3.610,19 zł na konto bankowe P. w M. (brakuje 17,71 zł)" - wyjaśnienia J. S. z dnia 28 stycznia 2025 r. W lutym 2020 r. wynagrodzenie wraz z pochodnymi pracownika pedagogicznego P. P. zostało sfinansowane w kwocie 1.084,32 zł z dotacji otrzymanej na P. (powyższe potwierdza zestawienie operacji na rachunku bankowym z dnia 28 lutego 2020 r.). Na wynagrodzenie P. P. w lutym 2020 r. składało się wynagrodzenie zasadnicze oraz wynagrodzenie chorobowe, co potwierdza lista płac nr 10 (dowód: dowód kontroli nr 28 str. 1). Stwierdzono, że pracownik pobrał wynagrodzenie w wysokości 656,16 zł netto (pokwitowanie odbioru gotówki) wraz z wynagrodzeniem chorobowym. Ponadto odprowadzono składki ZUS i podatek do Urzędu Skarbowego w łącznej wysokości 351,00 zł. Daje to łączną kwotę 1.007,16 zł i taka część dotacji powinna zostać wykorzystana na sfinansowanie wynagrodzenia ww. pracownika. Z uwagi na fakt pokrycia z dotacji wynagrodzenia ww. pracownika w kwocie 1.084,32 zł powstaje różnica w kwocie 77,16 zł, jako kwota niezasadnie pobrana z rachunku bankowego dotacji. W powyższej sprawie organ prowadzący P. w dniu 11 lutego 2025 r. złożył wyjaśnienia o treści: "Nie pamiętam dlaczego wynagrodzenie P. P. zostało zmienione w miesiącu lutym 2020" (dowód: dowód kontroli nr 25 pkt 5 - wyjaśnienia Pani J. S. z dnia 28 stycznia 2025 r.). W kwietniu 2020 r. została zmieniona składka wypadkowa z 1,67% na 0,93%, zgodnie z załącznikiem nr 2 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie różnicowania stopy procentowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w zależności od zagrożeń zawodowych i ich skutków (Dz. U. z 2019 r., poz. 757), co nie zostało uwzględnione w deklaracji "ZUS P DRA 01 04.2020" z dnia 12.05.2020 r. Następnie organ prowadzący dokonał korekty – deklaracja "ZUS P DRA 02 04.2020" z dnia 18.06.2020 r. Dokumentacja nie potwierdziła zwrotu nadpłaconej składki wypadkowej ani pomniejszenia wpłaty składek do ZUS w kolejnych miesiącach 2020 r. Kwota wydatkowana z otrzymanej dotacji na składki wypadkowe pracowników powinna być niższa o 147,71 zł z tytułu obniżonej składki wypadkowej od kwietnia 2020 r. (w tabeli w uzasadnieniu decyzji przedstawiono szczegółowe wyliczenie związane z powyższą nieprawidłowością). Następnie zauważono, iż w maju 2020 r. organ prowadzący uwzględnił składkę wypadkową w wysokości 0,93%, zgodnie z załącznikiem nr 2 do ww. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 listopada 2002 r., co zostało wykazane w deklaracji "ZUS P DRA 01 05.2020" z dnia 09.06.2020 r. Na podstawie zestawienia operacji na rachunku bankowym P. za okres 01.04.2020 r. - 3 0.06.2020 r. oraz list płac, dokonano obliczeń wynagrodzeń, składek ZUS oraz podatku i stwierdzono, że z dotacji opłacono składkę wypadkową pracowników wyższą o kwotę 159,25 zł. Dostępna dokumentacja nie potwierdziła zwrotu zawyżonej składki wypadkowej pobranej z dotacji z konta A. J. S. na konto P.. Kwota wydatkowana z otrzymanej dotacji na składki wypadkowe pracowników powinna być niższa o 159,25 zł z tytułu niezastosowania obniżonej składki wypadkowej przy rozliczaniu dotacji (w tabeli w uzasadnieniu decyzji przedstawiono szczegółowe wyliczenie związane z powyższą nieprawidłowością) rachunek nr 3/7/2020 z dnia 02.07.2020 r. za czynsz w kwocie 23 0,00 zł (dotyczy umowy najmu lokalu użytkowego z dnia 01.07.2010 r.). Rachunek został wystawiony na Z. w M., a opłacony z dotacji otrzymanej na prowadzenie P., co potwierdza ewidencja organu prowadzącego oraz zestawienie operacji P. za okres 01.07.2020 r. - 30.09.2020 r. (dowód: dowód kontroli nr 24 str. 10 i dowód kontroli nr 27 str. 11). Z uwagi na fakt, że na rachunku wskazano jako nabywcę Z. w M. opłata za czynsz powinna być sfinansowana z dotacji otrzymanej na prowadzenie Z. w M., a nie z dotacji otrzymanej na P.. Organ prowadzący w dniu 11.02.2025 r. złożył wyjaśnienia: "Rachunek za najem lokalu nr 3/7/2020 z dnia 2.07.2020 został pomyłkowo rozliczony z dotacji na P. w M." (dowód kontroli nr 25 pkt 2). W związku z powyższym kwota 230,00 zł została uznana jako wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem. Organ zaznaczył też, iż podczas przeprowadzonej kontroli zweryfikowano zestawienie operacji za okres 01.01.2020 r. - 31.12.2020 r. dla P. w M. i stwierdzono różnicę między kwotą otrzymanej dotacji na ww. szkołę w 2020 r., a poniesionymi wydatkami z dotacji w kwocie 88,84 zł. Kwota udzielonej dotacji wynosiła 313.483,80 zł, a łączna kwota wydatków poniesionych z dotacji wyniosła 313.394,96 zł (w tabeli w uzasadnieniu decyzji przedstawiono szczegółowe wyliczenie związane z powyższą nieprawidłowością). Organ podkreślił następnie, iż zgodnie z art. 251 ust. 4 u.f.p. wykorzystanie dotacji następuje w szczególności przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona, albo w przypadku gdy odrębne przepisy stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach (w tym w u.f.z.o.). Z kolei zgodnie z art. 251 ust. 1 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego podlegają zwrotowi do budżetu tej jednostki w terminie do dnia 31 stycznia następnego roku. Organ wskazał dalej, iż wykorzystanie dotacji z budżetu powiatu na dofinansowanie zadań edukacyjnych szkoły reguluje u.f.z.o. Organ przywołał przepisy art. 26 ust. 2 oraz art. 35 u.f.z.o., a także odwołał się do uchwały Rady Powiatu. W tabeli w uzasadnieniu decyzji organ wskazał poszczególne rodzaje nieprawidłowości związanych z pokryciem z dotacji poszczególnych wydatków szkoły w toku 2020 roku i w roku 2021, co w sumie uczyniło kwotę 135.795,29 zł (za 2020 r.: 119.703,32 zł + 230,00 zł + 17,71 zł + 77,16 zł + 306,96 zł + 88,84 zł; za 2021 r. w kwocie 15.371,30 zł). Organ I instancji powołując się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2021 r., sygn. akt II PSK 186/21 oraz art. 105 ustawy z dnia 29 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2025 r., poz. 277 ze zm.), dalej w skrócie "k.p.", wskazał, że Regulamin wynagradzania stanowi źródło prawa podmiotowego pracownika do domagania się zapłaty premii, a jednocześnie źródło zobowiązania pracodawcy do wypłaty świadczenia, w wypadku ziszczenia się określonych przez pracodawcę dla pracownika warunków. Źródłem uprawnień pracownika jest osiągnięcie wyznaczonych przez pracodawcę celów. Premia w stosunkach pracy jest wynagrodzeniem za pracę, czyli świadczeniem wzajemnym należnym pracownikowi za pracę (art. 22 § 1 k.p.) wykonaną zgodnie z treścią stosunku pracy, ukształtowaną wolą stron stosunku pracy. Premia należy się pracownikowi obok zwykłego wynagrodzenia, właśnie za wykonanie, powierzonych pracownikowi do realizacji, szczególnych obowiązków pracowniczych. W rozpatrywanej sprawie pracodawca w Regulaminie premiowania dla pracowników P. w M. stwierdził w § 2 ust. 1, że: "w ramach posiadanych środków pracodawca ma prawo przyznać premię pracownikom wyróżniającym się szczególnym zaangażowaniem". W "paragrafie 2" zaś stwierdzono, że: "premia jest przyznawana tym pracownikom, którzy właściwie wywiązują się z powierzonych zadań, a w szczególności: a) starannie i terminowo wykonują obowiązki wynikające z zakresu ich czynności, bądź inne prace zlecone przez przełożonych, b) dbają o mienie zakładu i posługują się przydzielonym sprzętem i materiałami w sposób oszczędny i racjonalny, c) dbają o organizację czasu pracy w taki sposób, aby był on w pełni wykorzystany dla realizacji zadań, d) wykazują zaangażowanie, inicjatywę i aktywny stosunek do wykonywanej pracy". Wyżej wymieniony Regulamin nie przewiduje skonkretyzowanych i zobiektywizowanych przesłanek nabycia prawa do premii. W Regulaminie nie określono w jakiej wysokości przysługuje premia, nie określono stawek premii. Powyższych zapisów Regulaminu premiowania nie można uznać za sformułowane precyzyjnie, w sposób konkretny umożliwiający stwierdzenie czy dany pracownik spełnił warunki niezbędne do uzyskania premii. W oparciu o tak sformułowane kryteria przyznawania premii równie dobrze można stwierdzić, że pracownik spełnił warunki uzyskania premii, jak i stwierdzić, że nie spełnił warunków uzyskania premii. Organ nadmienił, iż w umowach o pracę (oraz aneksach do tych umów) zarówno pracowników administracyjno-biurowych, jak i pedagogicznych nie jest wymieniona premia jako składnik wynagrodzenia. Na podstawie takich zapisów Regulaminu, przy jednoczesnym braku zapisów dot. premii w umowie o pracę pracownik niewątpliwie nie miałby roszczenia o wypłatę premii. Z zapisów Regulaminu ewidentnie wynika, że pracodawca miał pełną swobodę w przyznaniu bądź w nieprzyznaniu "premii". Taka regulacja wskazuje, że "premia" ta nie była stałym składnikiem wynagrodzenia i miała charakter nagrody. Powyższe wskazuje, że "premie" wypłacone pracownikom P. miały charakter nagrody. Jeżeli natomiast wypłacona premia stanowiła nagrodę, to mogła zostać sfinansowana z dotacji, jeżeli została przeznaczona na cele wynikające z art. 35 u.f.z.o. Organ prowadzący nie wykazał, że "premie" wypłacane były w związku z realizacją zadań oświatowych. Organ wskazał następnie, iż na beneficjencie dotacji ciąży obowiązek udowodnienia, że "premia" służyła celom wymienionym w art. 35 u.f.z.o., np. poprzez wskazanie jakie dodatkowe zadania związane z procesem kształcenia, wychowania i opieki stanowią podstawę przyznania i wypłaty premii z otrzymanej dotacji. W "Regulaminie premiowania dla pracowników P. i Z. w M." oraz w "Regulaminie pracy" nie zawarto zapisów dot. "premii uznaniowej", która w rzeczywistości jest nagrodą. Kwestie związane z nagrodami i wyróżnieniami reguluje art. 105 k.p., który stanowi, że: "Pracownikom, którzy przez wzorowe wypełnianie swoich obowiązków, przejawianie inicjatywy w pracy i podnoszenie jej wydajności oraz jakości przyczyniają się szczególnie do wykonywania zadań zakładu, mogą być przyznawane nagrody i wyróżnienia. Odpis zawiadomienia o przyznaniu nagrody lub wyróżnienia składa się do akt osobowych pracownika". W szkole brak było dokumentów potwierdzających przyznanie "premii" pracownikom. Zaznaczono dalej, iż organ prowadzący szkołę jest zobowiązany do dołożenia nadzwyczajnej staranności celem wiarygodnego udokumentowania poniesionych przez siebie wydatków na cele zgodne z przeznaczeniem dotacji. To po stronie organu prowadzącego istnieje obowiązek rozliczenia się ze środków z otrzymanej dotacji, w tym przestawienia odpowiednim organom dokumentów źródłowych umożliwiających ocenę prawidłowości wykorzystania otrzymanej dotacji. Rozpatrywana sprawa dotyczy tzw. dotacji oświatowej, której środki beneficjent zobligowany był spożytkować na realizację zadań określonych w art. 35 ust. 1 u.f.z.o. Z przytoczonych regulacji prawnych wynika, że dotacja oświatowa może zostać wykorzystana wyłącznie na te wydatki bieżące danej szkoły lub placówki, które realizować będą zadania w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Wobec tego, zapłata ze środków pochodzących z dotacji za inne zadania niż te, na które dotacja została udzielona, czyli na realizację innych celów niż cele wskazane w przepisach u.f.z.o. - niezwiązanych z procesem kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej, oraz zarazem nie stanowiących wydatków bieżących szkoły (przedszkola) lub placówki - winna być kwalifikowana jako wydatkowanie tej części dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, w oparciu o zebrany materiał dowodowy, stwierdzono, że nie daje on podstaw do uznania, że "premia" ta była stałym składnikiem wynagrodzenia i że "premia" służyła celom wymienionym w art. 35 u.f.z.o., tj. realizacji zadań związanych z procesem kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Zgodnie z art. 252 u.f.p., dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1, tj. od stwierdzenia wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem (art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p.). W związku z tym określono w decyzji daty od jakich nalicza się odsetki od dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem - od dnia przekazania z budżetu Powiatu [...] określonej części dotacji. Od powyższej decyzji J. S. złożyła odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przywołaną na wstępie decyzją, utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji i stwierdziło, że istota sporu sprowadza się do tego, czy z otrzymanych w latach 2020-2021 dotacji oświatowych na prowadzenie P. beneficjent dotacji mógł pokryć wypłacone "pracownikom pedagogicznym" oraz pracownikom administracyjno-biurowym "premie" wraz z pochodnymi od nich. SKO podkreśliło, iż sprawa niniejsza dotyczy tzw. dotacji oświatowej, której środki beneficjent zobligowany jest spożytkować na realizację zadań określonych w art. 35 ust. 1 u.f.z.o. Zatem każdy wydatek, który pokryty został z dotacji, winien być poddany weryfikacji pod kątem jego zgodności ze wspomnianym przepisem. Brak owej zgodności uzasadnia twierdzenie o jego wydatkowaniu niezgodnie z przeznaczeniem, a w dalszej kolejności o potrzebie jego zwrotu. W rozpatrywanej sprawie, zdaniem SKO, nie ulega wątpliwości, iż w P. brak było nie tylko zapisów w umowach o pracę odnośnie premii i nagród, które przysługują pracownikom, ale i dokumentów potwierdzających przyznanie i uzasadnienie "premii" dla pracowników (zarówno nauczycieli, jak i pracowników administracyjno-biurowych). Wbrew zaś twierdzeniom zawartym w odwołaniu, brak dokumentacji pisemnej w zakresie przyznania premii stanowi przesłankę do uznania premii (lub nagrody) za niekwalifikowalną do rozliczenia z otrzymanej dotacji. Stosownej dokumentacji nie może zastępować "informacja przekazana pracownikowi w formie ustnej", co miało mieć miejsce w analizowanym stanie faktycznym sprawy ("Każdy z pracowników otrzymywał ustnie informacje o wysokości przyznanej premii wraz z uzasadnieniem, co następnie znajdowało odzwierciedlenie w listach płac, bowiem od każdej z przyznanych premii odprowadzane były składki na rzecz Skarbu Państwa"). Jak wskazano w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, w Regulaminie pracy nie zawarto zapisów dot. "premii uznaniowej", zaś w Regulaminie premiowania dla pracowników P. były stwierdzenia bardzo ogólne odnośnie premiowania pracowników. Jak słusznie wskazał organ I instancji w regulaminach powyższych nie przewidziano skonkretyzowanych i zobiektywizowanych przesłanek nabycia prawa do premii. W Regulaminie premiowania nie określono w jakiej wysokości przysługuje premia, nie określono stawek premii. Zapisów Regulaminu premiowania (zacytowanych przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji) nie można uznać za sformułowane precyzyjnie, w sposób konkretny umożliwiający stwierdzenie czy dany pracownik spełnił warunki niezbędne do uzyskania premii. Ponadto w umowach o pracę (oraz aneksach do tych umów) zarówno pracowników administracyjno-biurowych, jak i pracowników pedagogicznych nie jest wymieniona premia jako składnik wynagrodzenia. Na podstawie zapisów Regulaminów, przy jednoczesnym braku zapisów dot. premii w umowie o pracę, pracownik niewątpliwie nie miałby roszczenia o wypłatę premii. Z zapisów Regulaminu premiowania ewidentnie wynika, że pracodawca miał pełną swobodę w przyznaniu bądź w nieprzyznaniu "premii". Taka regulacja wskazuje, że "premia" ta nie była stałym składnikiem wynagrodzenia i miała charakter nagrody. Ponadto "premia" nie była wypłacana systematycznie, w regularnych odstępach czasu. Były miesiące, w których "premia" była wypłacana, były takie miesiące, w których nie była wypłacana. Różna też była wysokość wypłacanych "premii". Powyższe wskazuje, że "premie" wypłacone pracownikom P. miały charakter nagrody. Jeżeli natomiast wypłacona premia stanowiła nagrodę, to mogła zostać sfinansowana z dotacji, jeżeli została przeznaczona na cele wynikające z art. 35 u.f.z.o. Organ prowadzący nie wykazał, że "premie" wypłacane były w związku z realizacją zadań oświatowych. Przeciwnie w piśmie z dnia 07.07.2025 r. organ prowadzący szkołę stwierdził: "Priorytetem w opłacaniu zobowiązań były wynagrodzenia dla pracowników dydaktycznych oraz płatności z tytułu usług zewnętrznych (jak np. wynajem sal), aby zachować ciągłość procesu szkolenia. Pozostała kwota była przeznaczona na obsługę administracyjna". Organ prowadzący nie wykazał, że "premia" została przyznana z tytułu realizacji celów wynikających z art. 35 ust. 1 u.f.z.o., czyli na dofinansowanie realizacji zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Reasumując, zdaniem organu odwoławczego, wypłacone nauczycielom oraz pracownikom administracyjno-biurowym "premie" nie służyły realizacji celów dotacji. Po pierwsze, miały one charakter motywujący (na co wyraźnie wskazała skarżąca w swoich wyjaśnieniach), a przez to beneficjentem dotacji, z której pokryto "premie" stał się pracownik, a nie uczeń. Po drugie, służyły one podniesieniu wynagrodzeń pracowników. Wobec tego wypłata dodatkowych "premii" nie była związana z kształceniem, wychowaniem i opieką w tym profilaktyką społeczną. Końcowo, odnosząc się do zarzutów odwołania, SKO wskazało, iż zaskarżona decyzja organu I instancji nie narusza wskazanych w nim przepisów prawa. W ocenie Kolegium, organ I instancji ustalił stan faktyczny w sposób zupełny do merytorycznego jej rozpatrzenia. Skarżąca nie przedłożyła zaś dowodów i nie przedstawiła argumentów, które podważyłyby w sposób istotny ustalenia tegoż organu. W skardze na tę decyzję strona wniosła o uchylenie decyzji SKO w całości i poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu [...] oraz umorzenie postępowania. Wniosła także o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: I. Naruszenie przepisów postępowania: 1. art. 7 i 77 k.p.a. wyrażające się zwłaszcza w nieprzeprowadzeniu w ramach własnej kontroli wszystkich możliwych dowodów w sprawie, wskutek czego organ nie ustalił całokształtu okoliczności faktycznych, 2. art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz poprzez błędną wykładnię w zakresie dowolności oceny mocy i wiarygodności dowodów w szczególności poprzez zakwestionowanie wydatków poniesionych na premie pracowników jako niezgodnych z celami, na jakie dotacja oświatowa może zostać wykorzystana, 3. art. 7, 8,10 i 11 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, w tym stanu faktycznego i prawnego oraz podejmowanie działań sprzecznych z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do władz publicznych, 4. art. 81a § 1 w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania obywatela do państwa i nie rozstrzygnięcie wątpliwości co do stanu faktycznego, na korzyść strony, 5. art. 132 k.p.a. w związku z art. 104 k.p.a., poprzez przyjęcie błędnego stanu faktycznego w odniesieniu do wykorzystania środków dotacyjnych na wypłatę premii, pomijając dowody wskazujące, że środki te były wydatkowane w ramach prawidłowej polityki wynagrodzeń i finansowane ze środków własnych szkoły. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego: ; 1. art. 251 ust. 1 ustawy o finansach publicznych (u.f.p.), poprzez błędną interpretację pojęcia "wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem", skutkującą uznaniem wypłaconych premii motywacyjnych za nieprawidłowe wydatkowanie środków dotacji mimo że premie te były finansowane ze środków własnych szkoły i miały na celu realizację zadań statutowych placówki, 2. art. 252 ust. 1 i 6 ustawy o finansach publicznych, poprzez obciążenie skarżącej obowiązkiem zwrotu dotacji wraz z odsetkami, w sytuacji, gdy środki dotacji nie zostały pobrane nienależnie ani wykorzystane w sposób sprzeczny z prawem 3. art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p., poprzez naliczenie odsetek od kwot rzekomo nienależnie pobranej dotacji, podczas gdy wypłata premii motywacyjnych nie stanowiła bezpodstawnego pobrania środków, a naliczanie odsetek jest dopuszczalne jedynie w przypadku niezwłocznego zwrotu środków pobranych nienależnie. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. W pierwszej kolejności Sąd rozważył zagadnienie przedawnienia w sprawie, co do którego zarzut znalazł się w końcowej części uzasadnienia skargi wniesionej przez skarżącą do tutejszego sądu. I tak, zgodnie z art. 60 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2025 r., poz. 1483), dalej "u.f.p.", środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym, są w szczególności dochody budżetu jednostki samorządu terytorialnego – kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w u.f.p. Należą do nich dotacje oświatowe, których sprawa dotyczy. Zasady i tryb zwrotu dotacji oświatowej określają przepisy art. 251 i art. 252 u.f.p. Zgodnie z art. 251 ust. 1 u.f.p dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego podlegają zwrotowi do budżetu tej jednostki w terminie do dnia 31 stycznia następnego roku, z zastrzeżeniem terminów wynikających z przepisów wydanych na podstawie art. 189 ust. 4. Wykorzystanie dotacji następuje w szczególności przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona, albo, w przypadku gdy odrębne przepisy stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach (ust. 4). Od kwot dotacji zwróconych po terminach określonych w ust. 1-3 nalicza się odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, począwszy od dnia następującego po upływie terminów zwrotu określonych w ust. 1-3 (ust. 5). Z kolei, zgodnie z art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 u.f.p., dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 i 2. A stosownie do art. 252 ust. 5 u.f.p., zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości. Według art. 252 ust. 6 pkt 1 i 2 u.f.p. - odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem oraz następującego po upływie terminów zwrotu określonych w ust. 1 i 2 w odniesieniu do dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości. Przytoczone uregulowania określają przypadki dotacji, podlegających zwrotowi: 1) niewykorzystanych do końca roku budżetowego, 2) wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem; 3) pobranej nienależnie, 4) pobranej w nadmiernej wysokości. Przepis art. 61 ust. 1 pkt 4) u.f.p. w powiązaniu z art. 251 i/lub art. 252 u.f.p. stanowi podstawę prawną do wydania decyzji w odniesieniu do tych należności. W przypadku zatem, gdy beneficjent dobrowolnie nie zwróci dotacji (niewykorzystanej do końca roku budżetowego, wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości) właściwy organ ma obowiązek wydać decyzję, w której określi obowiązki beneficjenta. Obowiązek zwrotu dotacji, o którym mowa w przywołanych art. 251 i art. 252 u.f.p., wynika z mocy prawa (ex lege), co oznacza że decyzja w przedmiocie zwrotu dotacji ma charakter deklaratoryjny. Z treści art. 67 u.f.p. wynika, że do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy K.p.a. i odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej (ustawy z 29 sierpnia 1997 r., dalej O.p.). Przepisy u.f.p nie regulują przedawnienia należności określonych w art. 60 pkt 1, tj. kwot dotacji podlegających zwrotowi. Oznacza to, że odpowiednie zastosowanie mają przepisy O.p., dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych, zawarte w rozdziale 8 Działu III Ordynacji podatkowej. Wynika z nich, że sposób liczenia terminu przedawnienia jest uzależniony zasadniczo od sposobu powstania zobowiązań podatkowych, które mogą powstać albo na skutek zaistnienia zdarzenia, z którym ustawy podatkowe wiążą powstanie zobowiązań podatkowych (art. 21 § 1 pkt 1), albo na skutek doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego (art. 21 § 1 pkt 2). Podkreślić przy tym trzeba, że stosowanie przepisów odpowiednio oznacza, że niektóre z nich znajdują zastosowanie wprost, bez żadnych modyfikacji i zabiegów adaptacyjnych, inne tylko pośrednio, a więc z uwzględnieniem konstrukcji, istoty i odrębności postępowania, w którym znajdują zastosowanie, a jeszcze inne w ogóle nie będą mogły być wykorzystane. Stosowanie "odpowiednie" oznacza w szczególności niezbędną adaptację normy do zasadniczych celów i form danego postępowania, jak również pełne uwzględnienie charakteru i celu danego postępowania oraz wynikających stąd różnic w stosunku do uregulowań, które mają być zastosowane (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2012 r. sygn. akt IV CZ 153/11 i powołane w nim orzeczenia, dostępne w Bazie Orzeczeń; sn.pl/orzecznictwo). Konkludując, stosowanie przepisów "odpowiednio" oznacza stosowanie wprost przepisów, których dotyczy odesłanie, ich stosowanie z pewnymi modyfikacjami, aż do całkowitego wyłączenia stosowania regulacji objętych odesłaniem. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że decyzja orzekająca o zwrocie dotacji ma charakter deklaratoryjny, ale także, że w związku z tym do obliczenia terminu przedawnienia, podobnie jak w przypadku zobowiązań powstających z mocy prawa, powinien mieć zastosowanie art. 70 § 1 O.p., w myśl którego – zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Okolicznością powodującą uruchomienie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest więc upływ terminu płatności podatku. Mając na uwadze treść art. 251 i art. 252 u.f.p. w związku z odpowiednim stosowaniem art. 70 § 1 O.p. termin przedawnienia rozpoczyna swój bieg niezależnie od wydania decyzji w przedmiocie stwierdzenia obowiązku zwrotu i jedynie przed jego upływem możliwe jest jej skuteczne prawnie doręczenie beneficjentowi. Sąd podkreśla przy tym, że bieg terminu przedawnienia w przypadku dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (oraz pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości) liczony jest inaczej niż w przypadku dotacji niewykorzystanej do końca roku budżetowego. W sprawie poddanej kontroli Sądu zaskarżona decyzja dotyczy zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (art. 252 u.f.p.). Sąd w składzie orzekającym podziela ocenę prawną wyrażoną m.in. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2020 r. o sygn. akt I GSK 1649/19, z dnia 14 stycznia 2019 r. o sygn. akt II GSK 2656/18, z dnia 18 maja 2017 r. o sygn. akt II GSK 4503/16, z dnia 5 września 2018 r. o sygn. akt I GSK 2583/18 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej: CBOSA), zgodnie z którą termin przedawnienia należności z tytułu dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (art. 252 u.f.p.) biegnie od końca roku kalendarzowego, w którym dotacja była przyznana i powinna zostać wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem. W ww. orzeczeniach NSA wskazał pomocniczo na częściową analogię między uregulowaniami art. 207 u.f.p. (dotyczącego zwrotu środków przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem) i 252 u.f.p. (np. wyroki NSA z 13 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 3644/15; z 14 stycznia 2019 r., sygn. akt II GSK 2656/18, z 17 marca 2020 r., sygn. akt I GSK 6/20, z 21 lutego 2020 r, sygn. akt I GSK 1649/19; z 17 maja 2022 r., sygn. akt I GSK 2461/18; dostępne w CBOSA). Bieg terminu przedawnienia należy ściśle wiązać z charakterem zobowiązania podlegającego zwrotowi. Jeżeli zatem przyznane środki finansowe są środkami nienależnymi w rozumieniu ustawy, a obowiązek zwrotu dofinansowania nienależnego powstaje z chwilą zaistnienia przesłanek przewidzianych przepisami prawa, to obowiązek zwrotu należy wiązać z dniem otrzymania tych środków przez beneficjenta. Stanowisko tej treści wywiedzione zostało z brzmienia art. 207 ust. 1 u.f.p. wskazując m.in. na fakt, że ustawodawca nakazuje liczyć odsetki od zwracanej kwoty od dnia przekazania środków beneficjentowi, w zakresie odsetek traktując te środki jak zaległości podatkowe. Należy zauważyć, że podobną regułę odnośnie do daty, od której nalicza się odsetki beneficjentowi dotacji z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, który wykorzystał środki niezgodnie z przeznaczeniem, przyjmuje art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p. W konsekwencji zastosowanie art. 70 § 1 O.p. prowadzi w tym przypadku do konkluzji, że pięcioletni termin przedawnienia, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności, w przypadku wykorzystania środków niezgodnie z przeznaczeniem, rozpoczyna swój bieg od dnia otrzymania tych środków przez beneficjenta. W takich więc przypadkach wydanie i doręczenie decyzji powinno nastąpić w ciągu pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym dotacja była przyznana i powinna zostać wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem. Reasumując bieg terminu przedawnienia zobowiązania do zwrotu dotacji pobranych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości, rozpoczyna się z końcem roku, w którym beneficjent otrzymał i miał wykorzystać dotację. Na gruncie sprawy poddanej kontroli Sądu dotacja została przyznana i przekazana skarżącej w 2020 r. oraz w 2021 r., zatem ustawowy 5-letni termin przedawnienia stosownie do regulacji art. 70 § 1 O.p. w zw. z art. 67 ust. 1 i art. 252 ust. 1 u.f.p. upływa odpowiednio z dniem 31 grudnia 2025 r. (za 2020 r.) oraz z dniem 31 grudnia 2026 r. (za 2021 r.) Oznacza to, że decyzje w sprawie (jako wydane i doręczone przed 31 grudnia 2025 r.) zostały wydane przed upływem przedawnienia w zakresie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem zarówno za 2021 r. i tym bardziej za 2021 r. Oznacza to, że zarzut skarżącej jest bezpodstawny w tym względzie. Przechodząc do oceny zagadnień merytorycznych dokonywanej w ramach kontroli legalności, to podkreślenia wymaga, że zaskarżona decyzja dotyczy określenia dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, a spór dotyczy tego, czy z otrzymanych w latach 2020-2021 dotacji oświatowych na prowadzenie P. beneficjent dotacji mógł pokryć wypłacone pracownikom pedagogicznym oraz pracownikom administracyjno-biurowym "premie" wraz z pochodnymi od nich, przy czym w rozpatrywanej sprawie nie są przez skarżącą kwestionowane pozostałe nieprawidłowości stwierdzone w trakcie kontroli i opisane w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, do których to nieprawidłowości również Kolegium nie wniosło zastrzeżeń zarówno odnośnie wysokości dotacji do zwrotu, jak i terminu liczenia odsetek. W ocenie skarżącej, wypłacone premie, których dotyczy przedmiotowa decyzja, zostały przyznane pracownikom szkoły zatrudnionym bezpośrednio przy realizacji zadań oświatowych, w tym nauczycielom, administracji szkolnej oraz pracownikom wspierającym proces dydaktyczny. Premie te miały w istocie charakter uznaniowy, jednak stanowiły część polityki motywacyjnej mającej na celu: zwiększenie zaangażowania kadry w proces dydaktyczno-wychowawczy, docenienie ponadstandardowego wkładu pracy w organizację nauczania w trybie zaocznym (które często wiąże się z koniecznością pracy w weekendy, elastycznym grafikiem oraz dodatkowymi obowiązkami), utrzymanie ciągłości pracy zespołu poprzez zatrzymanie wykwalifikowanych specjalistów w placówce. Zdaniem skarżącej, wypłacone premie pozostają w bezpośrednim związku z realizacją zadań edukacyjnych, co jest zgodne z zapisami ustawy o finansowaniu zadań oświatowych i w pełni zasadnie mogły zostać pokryte z środków pochodzących z dotacji oświatowej". Zdaniem natomiast organów obu instancji, przedstawionym w oparciu o zebrany materiał dowodowy, tj. umowy o pracę i ich aneksy, regulaminy pracy i premiowania, protokół z kontroli - podpisany przez skarżącą w dniu 07.04.2025 r., wyjaśnienia skarżącej złożone w trakcie kontroli i postępowania administracyjnego, wypłacone pracownikom i pokryte z dotacji oświatowej "premie", nie były stałym składnikiem wynagrodzenia, przybierały formę nagrody; "premie" te nie służyły zatem celom wymienionym w art. 35 u.f.z.o., tj. realizacji zadań związanych z procesem kształcenia, wychowania i opieki, w tym, kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Uzasadniając swoje stanowisko organy odwołały się przede wszystkim do argumentacji zaprezentowanej w tym przedmiocie w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2023 r., sygn. akt I GSK 1540/22 (LEX nr 3663775) i z dnia 27 czerwca 2024 r., sygn. akt I GSK 1771/20 (LEX nr 3 744423). W powyższym sporze Sąd przyznał rację organom. Zgodnie z art. 35 ust. 1 u.f.z.o. dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-30 i art. 32, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań placówek wychowania przedszkolnego, szkół lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na: 1) pokrycie wydatków bieżących placówki wychowania przedszkolnego, szkoły i placówki, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności placówki wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, w tym na: a) wynagrodzenie osoby fizycznej zatrudnionej, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej, w przedszkolu, innej formie wychowania przedszkolnego, szkole lub placówce oraz osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego - w wysokości nieprzekraczającej miesięcznie: – 250% średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2017 r. poz. 1189) - w przypadku publicznych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz niepublicznych przedszkoli, o których mowa w art. 17 ust. 1, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych, o których mowa w art. 19 ust. 1, i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 21 ust. 1, – 150% średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - w przypadku niepublicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego, niewymienionych w tiret pierwszym, oraz niepublicznych szkół i placówek, b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe; 2) zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych obejmujących: a) książki i inne zbiory biblioteczne, b) środki dydaktyczne służące procesowi dydaktyczno-wychowawczemu realizowanemu w placówkach wychowania przedszkolnego, szkołach i placówkach, c) sprzęt rekreacyjny i sportowy dla dzieci i młodzieży, d) meble, e) pozostałe środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości określonej zgodnie z art. 16f ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100% ich wartości w momencie oddania do używania. Zgodnie z ust. 2 ww. artykułu przez wydatki bieżące, o których mowa w ust. 1 pkt 1, należy rozumieć wydatki bieżące, o których mowa w art. 236 ust. 2 u.f.p. Dotacja, o której mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-30 i art. 32, może być wykorzystana wyłącznie na pokrycie wydatków związanych z realizacją zadań określonych w ust. 1, poniesionych w roku budżetowym, na który dotacja została udzielona, niezależnie od tego, którego roku dotyczą te zadania (ust. 3) Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 252 ust. 1 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości (art. 252 ust. 5 u.f.p.). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że dotacje przeznaczane na realizację zadań szkoły ograniczone są do zakresu ich celowości oraz do bieżących wydatków szkoły. Są one zatem przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, przy czym mogą być wyłącznie wydatkowane na pokrycie bieżących wydatków szkoły. Rola dotacji oświatowej nie polega na subsydiowaniu wszelkiej działalności prowadzonej przez szkołę bądź jednostkę prowadzącą szkoły, czy też pokrywaniu wszelkich jej wydatków (por.m.in. wyrok NSA z dnia 25 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1769/14, z dnia 8 maja 2014 r. sygn. akt II GSK 229/13, z dnia 19 marca 2014 r. II GSK 1858/12, z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt II GSK 1002/13, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). W ww. przepisie art. 35 ust. 1 u.f.z.o. ustawodawca zawarł katalog otwarty zadań realizowanych przez organ prowadzący szkołę. Stosownie natomiast do art. 44 ust. 1 ustawy prawo oświatowe, dalej : u.p.o., szkoły i placówki podejmują niezbędne działania w celu tworzenia optymalnych warunków realizacji działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej, zapewnienia każdemu uczniowi warunków niezbędnych do jego rozwoju, podnoszenia jakości pracy szkoły lub placówki i jej rozwoju organizacyjnego. Uszczegółowienie zadań (celu) organu prowadzącego szkołę znajduje również swój wyraz w przepisach wykonawczych do u.p.o., m.in. w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie wymagań wobec szkół i placówek (Dz.U. z 2017 r. poz. 1611 w brzmieniu obowiązującym w 2020 i 2021 r.). Załącznik do tego aktu prawnego w części II określa wymagania wobec szkół i placówek, m.in. - nauczyciele stwarzają sytuacje, które zachęcają uczniów do podejmowania różnorodnych aktywności, - uczniowie inicjują i realizują różnorodne działania na rzecz własnego rozwoju, rozwoju szkoły lub placówki i społeczności lokalnej, - szkoła lub placówka realizuje działania wychowawcze i profilaktyczne - w tym mające na celu eliminowanie zagrożeń oraz wzmacnianie pożądanych zachowań - które są dostosowane do potrzeb uczniów i środowiska, - szkoła lub placówka, w sposób celowy, współpracuje z instytucjami i organizacjami działającymi w środowisku lokalnym. Współpraca szkoły lub placówki ze środowiskiem lokalnym wpływa na ich wzajemny rozwój oraz na rozwój uczniów, - zarządzanie szkołą lub placówką koncentruje się na zapewnieniu warunków organizacyjnych odpowiednich do realizacji zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, - podejmuje się działania zapewniające szkole lub placówce wspomaganie zewnętrzne odpowiednie do potrzeb i służące rozwojowi szkoły lub placówki, - w szkole lub placówce są ustalane i przestrzegane procedury dotyczące bezpieczeństwa, w tym sposobów działania w sytuacjach trudnych i kryzysowych. Zatem, dotacja oświatowa może zostać wykorzystana wyłącznie na te wydatki bieżące danej szkoły lub placówki, które realizować będą zadania w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Wobec tego, zapłata ze środków pochodzących z dotacji za inne zadania niż te, na które dotacja została udzielona, czyli na realizację innych celów niż cele wskazane w przepisach u.f.z.o. - niezwiązanych z procesem kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej, oraz zarazem nie stanowiących wydatków bieżących szkoły (przedszkola) lub placówki - winna być kwalifikowana jako wydatkowanie tej części dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Organy orzekające w niniejszej sprawie zakwestionowały następujące wydatki na łączną kwotę 135.795,29 zł wydatków na premie dla nauczycieli i dla pracowników administracyjnych. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, Sąd w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę uznał za prawidłowe stanowisko SKO, według którego wyżej wymienione wydatki na premie/nagrody dla nauczycieli i pracowników administracyjnych nie są wydatkami poniesionymi na cele kształcenia, wychowania i opieki. Jak wynika z przedstawionych wyżej rozważań, wydatki te, choć mogą być bieżącymi, nie są wydatkami, które kwalifikuje się jako wydatki, o których mowa w art. 35 u.f.z.o., a więc jako wydatki poniesione w celu realizacji zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. Analizowany przepis ma charakter materialnoprawny, reguluje bowiem uprawnienia podmiotu otrzymującego dotację poprzez dookreślenie, na jakie cele dotacja może być wykorzystana. Zdaniem Sądu, organ zasadnie wskazał, że wynagrodzenia dla pracowników i wypłacona im premia nie są tożsamymi należnościami. Jak wywiódł NSA w wyroku z dnia 23 listopada 2023 r., sygn. akt I GSK 1540/22 - Sąd Najwyższy w postanowieniu z 15 grudnia 2021 r. sygn. akt II PSK 186/21 stwierdził, że o charakterze świadczenia czy jest ono premią czy nagrodą decyduje to, czy odpowiednie akty prawne przewidują z góry skonkretyzowane i zobiektywizowane (podlegające weryfikacji) przesłanki nabycia prawa do świadczenia lub przesłanki prowadzące do jego pozbawienia albo obniżenia (tak zwane reduktory); w takim przypadku mamy do czynienia z premią, której pracownik może dochodzić od pracodawcy, wykazując spełnienie przesłanek nabycia prawa (tak zwany roszczeniowy charakter świadczenia). Natomiast z nagrodą mamy do czynienia wówczas, gdy pracodawca w zakresie przyznania świadczenia dysponuje marginesem swobody, uznania. Krótko mówiąc, nagroda nie jest uzależniona od dopełnienia przez pracownika konkretnego warunku, a jej przyznanie stanowi konsekwencję wykonywania zadań przez wzorowe wypełnianie obowiązków pracowniczych. Zgodnie z art. 105 ustawy 29 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jednolity Dz. U. z 2023 poz. 1465, dalej określanej skrótem K.p.), co zostało wyrażone w wyroku Sądu Najwyższego z dnia z dnia 10 marca 2021 r., II PSKP 15/21 (LEX nr 3219800) nagrody i wyróżnienia mogą być przyznawane pracownikom, którzy przez wzorowe wypełnianie swoich obowiązków, przejawianie inicjatywy w pracy i podnoszenie jej wydajności oraz jakości przyczyniają się szczególnie do wykonywania zadań zakładu pracy. Nie można tracić z pola widzenia tego, że nagroda uregulowana jest w dziale czwartym Kodeksu pracy (obowiązki pracodawcy i pracownika), a nie w przepisach o wynagrodzeniu za pracę. Jeśli zatem chodzi o sposób określenia relacji zachodzących między wynagrodzeniem za pracę a nagrodą z art. 105 K.p., to - najogólniej mówiąc - wynagrodzenie należy się pracownikowi za zwykłe (normalne) wykonywanie obowiązków pracowniczych, czyli w szczególności za sumienne i staranne wykonywanie pracy (art. 100 § 1 K.p.), natomiast nagrody są świadczeniami wyjątkowymi, które mogą być przyznawane za to, co wykracza poza katalog czynności, do których pracownik zobowiązał się nawiązując stosunek pracy, a więc za to, co przekracza jego (zwyczajne) obowiązki. Innymi słowy, nagrody mogą być przyznawane pracownikowi jedynie za ponadprzeciętne wykonywanie obowiązków służbowych, a nie za "normalnie" wykonywaną pracę. Ze swej istoty nagrody nie mogą więc dotyczyć wszystkich albo większej liczby pracowników zatrudnionych u danego pracodawcy i dlatego powszechnie stosowana praktyka odbiegająca od reguły wyrażonej w art. 105 K.p., polegająca na szerokim stosowaniu nagród, nagród uznaniowych, czy premii uznaniowych nie powinna być aprobowana. W świetle powyższego zgodzić się należy ze stanowiskiem organów i odczytaniem normy art. 35 ust. 1 u.f.z.o. w kontekście nagród, że nie mieszczą się one w pojęciu bieżących wydatków, które mogą być sfinansowane z dotacji oświatowej. W orzecznictwie tak Sądu Najwyższego, jaki i sądów powszechnych przyjęto, że świadczenie pieniężne nazwane w zakładowych przepisach płacowych (albo w umowie o pracę) premią uznaniową, wypłacane pracownikowi systematycznie, w regularnych odstępach czasu, za zwyczajne wykonywanie obowiązków służbowych, a więc w szczególności za sumienne i staranne wykonywanie pracy - art. 100 § 1 K.p. w oderwaniu od przesłanek nagrody określonych w art. 105 K..p. jest składnikiem wynagrodzenia za pracę. Co oznacza, że pracownikowi przysługuje roszczenie o jego wypłatę. Nawet przy użyciu w regulaminie wynagradzania nazwy "premia uznaniowa" należy odróżnić premię od nagrody, przy czym "premia uznaniowa" wypłacana systematycznie i ujmowana jako składnik wynagrodzenia za pracę jest premią a nie nagrodą (vide wyrok SN z dnia 27 stycznia 2022 r.). Regulamin wynagradzania stanowi źródło prawa podmiotowego pracownika do domagania się zapłaty premii, a jednocześnie źródło zobowiązania pracodawcy do wypłaty świadczenia, w wypadku ziszczenia się określonych przez pracodawcę dla pracownika warunków. Źródłem uprawnień pracownika jest wykonanie wyznaczonych przez pracodawcę celów. Premia w stosunkach pracy jest wynagrodzeniem za pracę, czyli świadczeniem wzajemnym należnym pracownikowi za pracę (art. 22 § 1 K.p.) wykonaną zgodnie z treścią stosunku pracy, ukształtowaną wolą stron stosunku pracy. Premia należy się pracownikowi obok zwykłego wynagrodzenia, właśnie za wykonanie, powierzonych pracownikowi do realizacji, szczególnych obowiązków pracowniczych. W ocenie Naczelnego Sądu Najwyższego, jeżeli premia stanowi stały, systematycznie wypłacany składnik wynagrodzenia osoby realizującej cele działalności placówki wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej, przy założeniu że jej uzyskanie zależne jest od osiągnięcia dodatkowych, określonych przez pracodawcę założeń związanych z realizacją celów szkoły, zwłaszcza, gdy jej wypłata jest zapisana w umowie o pracę a pracownikowi przysługiwałoby roszczenie o jej zapłatę, to ten element wynagrodzenia może być sfinansowany z dotacji oświatowej. Oczywiście w granicach wynikających z art. 35 ust. 1 u.f.z.o. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika konkretnie jak skarżąca kalkulowała wypłacane premie poszczególnym pracownikom i w związku z jakimi okolicznościami. Takiej odpowiedzi nie daje Regulamin wynagradzania, ponadto brak jest uzasadnienia dla przyznawanych premii/nagród, gdyż brak w tym zakresie jakichkolwiek dokumentów. Również wyjaśnienia skarżącej nie dają możliwości uznania, że służą te premie celom z art. 35 u.f.z.o. Zasadnie organ wskazuje, że dokonanie takiej weryfikacji wymaga wskazania jakie dodatkowe zadania związane z procesem kształcenia stanowiły podstawę przyznania i wypłaty nagród (premii). Zasadnie wobec tego organ wskazał, że dotacja nie może być traktowana na takich samych zasadach jak wypracowany zysk czy gratyfikacje za realizację określonych zadań. Omawiana dotacja ma bowiem służyć realizacji zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Wypłacane premie tego celu nie realizowały stanowiąc w istocie przysporzenie majątkowe dla pracowników, bez wykazanego uzasadnienia, nawiązującego do wykonywania obowiązków pracownika. Wprawdzie organ nie jest uprawniony, aby ingerować w decyzje pracodawcy, a więc pracodawca niewątpliwie mógł premiować pracowników szkoły, tyle tylko, że nie kosztem dotacji uzyskanej na zupełnie inne cele. Tylko warunki przyznawania premii (nagród) powiązane są z kształceniem, wychowaniem czy opieką realizowaną w placówce, mogą być wydatkami na premie (nagrody) mogą być pokryte z dotacji. Jak słusznie wskazał organ beneficjentem premii powinno być dziecko, a nie nauczyciel. W przeciwnym razie premia ma charakter motywujący nauczyciela i nie może być pokryta z dotacji oświatowej. Brzmienie art. 35 u.f.z.o. nakazywało zatem wykluczyć możliwość sfinansowania z dotacji przyznanej w niniejszej sprawie, premii, a właściwie nagrody, dla pracowników – nauczycieli i obsługi administracyjnej, zatrudnionych w szkole na podstawie stosunku pracy. W ocenianej sprawie nie ulega wątpliwości, iż w P. brak było nie tylko zapisów w umowach o pracę o odnośnie premii i nagród, które przysługują pracownikom, ale i dokumentów potwierdzających przyznanie i uzasadnienie "premii" dla pracowników, zarówno nauczycieli, jak i pracowników administracyjno-biurowych. Wbrew zaś twierdzeniom zawartym w odwołaniu i skardze, brak dokumentacji pisemnej w zakresie przyznania premii stanowi przesłankę do uznania premii/nagrody za niekwalifikowalną do rozliczenia z otrzymanej dotacji. Stosownej dokumentacji nie może zastępować "informacja przekazana pracownikowi w formie ustnej", co miało mieć miejsce w analizowanym stanie faktycznym sprawy. Według wyjaśnień skarżącej "Każdy z pracowników otrzymywał ustnie informacje o wysokości przyznanej premii wraz z uzasadnieniem, co następnie znajdowało odzwierciedlenie w listach płac, bowiem od każdej z przyznanych premii odprowadzane były składki na rzecz Skarbu Państwa". Jak to wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w Regulaminie pracy nie zawarto zapisów dot. "premii uznaniowej", zaś w Regulaminie premiowania dla pracowników P. były stwierdzenia bardzo ogólne odnośnie premiowania pracowników. W regulaminach powyższych nie przewidziano skonkretyzowanych i zobiektywizowanych przesłanek nabycia prawa do premii. W Regulaminie premiowania nie określono w jakiej wysokości przysługuje premia, nie określono stawek premii. Zapisów Regulaminu premiowania nie można zatem uznać za sformułowane precyzyjnie, w sposób konkretny umożliwiający stwierdzenie czy dany pracownik spełnił warunki niezbędne do uzyskania im premii. Ponadto w umowach o pracę oraz aneksach do tych umów, zarówno pracowników administracyjno-biurowych, jak i pracowników pedagogicznych, nie jest wymieniona premia jako składnik wynagrodzenia. Na podstawie zapisów Regulaminów, przy jednoczesnym braku zapisów dotyczących premii w umowie o pracę, pracownik niewątpliwie nie miałby roszczenia o wypłatę premii. Z zapisów Regulaminu premiowania ewidentnie wynika, że pracodawca miał pełną swobodę w przyznaniu bądź w nieprzyznaniu "premii". Taka regulacja wskazuje, że "premia" ta nie była stałym składnikiem wynagrodzenia i miała charakter nagrody. Ponadto "premia" nie była wypłacana systematycznie, w regularnych odstępach czasu. Były miesiące, w których "premia" była wypłacana, były takie miesiące, w których nie była wypłacana. Różna też była wysokość wypłacanych "premii". Powyższe wskazuje, że "premie" wypłacone pracownikom P. miały charakter nagrody. Jeżeli natomiast wypłacona premia stanowiła nagrodę, to mogła zostać sfinansowana z dotacji, jeżeli została przeznaczona na cele wynikające z art. 35 u.f.z.0. Skarżąca, jako organ prowadzący P., nie wykazała, że "premie" wypłacane były w związku z realizacją zadań oświatowych. Przeciwnie w piśmie z dnia 7 lipca 2025 r. stwierdziła: "Priorytetem w opłacaniu zobowiązań były wynagrodzenia dla pracowników dydaktycznych oraz płatności z tytułu usług zewnętrznych (jak np. wynajem sal), aby zachować ciągłość procesu szkolenia. Pozostała kwota była przeznaczona na obsługę administracyjną". Skarżąca nie wykazała, że "premia" została przyznana z tytułu realizacji celów wynikających z art. 35 ust. 1 u.f.z.o., czyli na dofinansowanie realizacji zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Z kolei, w piśmie z dnia 28 kwietnia 2025 r. pod nazwą "Zastrzeżenia do protokołu kontroli", skarżąca stwierdziła: "Aby utrzymać pracowników administracyjnych, którzy wzorowo wypełniali swoje obowiązki, i jednocześnie zachować ciągłość procesu kształcenia, rekompensowałam ich niskie wynagrodzenie zasadnicze "premiami", doceniając ich zaangażowanie i efektywność oraz zachowując rynkowy charakter ich wynagrodzeń. "Premie" były przydzielone według oceny ich zaangażowania, ilości pracy, efektywności, dyspozycyjności, wykorzystywanych umiejętności i wiedzy, ale zawsze w granicach posiadanych wolnych środków finansowych mając na uwadze adekwatność wynagrodzenia do stawek rynkowych. W kolejnym piśmie z dnia 7 lipca 2025 r. skarżąca podniosła, że "Regulamin premiowania w obu placówkach odnosi się do czynników niemierzalnych wprost przywołując sformułowania z kodeksu pracy tj.: "właściwe wywiązywanie się, z powierzonych zadań", "staranne i terminowe wykonywanie obowiązków oraz innych prac", "dbanie o organizacje czasu pracy", "wykazywanie się zaangażowaniem", co potwierdza fakt, że przyznawana premia jest premią uznaniową, która w rzeczywistości jest nagrodą lub wyróżnieniem, które reguluje art. 105 kodeksu pracy". W zacytowanym powyżej stanowisku skarżąca sama przyznała, że premia wypłacona pracownikom szkoły miała charakter uznaniowy, a co za tym idzie nie była premią regulaminową, faktycznie była nagrodą i nie powinna być sfinansowana z dotacji przyznanej na inny cel. Organ prowadzący przyznał, że wypłacane premie służyły podniesieniu wynagrodzeń pracowników. Wypłacane premie nie były zatem związane z kształceniem, wychowaniem i opieką. Rację mają organy obu instancji, że na beneficjencie dotacji ciąży obowiązek udowodnienia, że "premia" służyła celom wymienionym w art. 35 u.f.z.o., np. poprzez wskazanie jakie dodatkowe zadania związane z procesem kształcenia, wychowania i opieki stanowią podstawę przyznania i wypłaty premii z otrzymanej dotacji. Tylko premie (nagrody) powiązane z kształceniem, wychowaniem czy opieką realizowaną w placówce, mogą być pokryte z dotacji. Beneficjentem premii powinno być dziecko, a nie pracownik. W przeciwnym razie premia ma charakter motywujący pracownika i nie może być pokryta z dotacji oświatowej. W "Regulaminie premiowania dla pracowników P. i Z. w M." oraz w "Regulaminie pracy" nie zawarto zapisów dot. "premii uznaniowej", która w rzeczywistości jest nagrodą. Kwestie związane z nagrodami i wyróżnieniami reguluje art. 105 k.p., który stanowi, że: "Pracownikom, którzy przez wzorowe wypełnianie swoich obowiązków, przejawianie inicjatywy w pracy i podnoszenie jej wydajności oraz jakości przyczyniają się szczególnie do wykonywania zadań zakładu, mogą być przyznawane nagrody i wyróżnienia. Odpis zawiadomienia o przyznaniu nagrody lub wyróżnienia składa się do akt osobowych pracownika". W szkole brak było dokumentów potwierdzających przyznanie "premii" pracownikom. Natomiast organ prowadzący szkołę jest zobowiązany do dołożenia nadzwyczajnej staranności celem wiarygodnego udokumentowania poniesionych przez siebie wydatków na cele zgodne z przeznaczeniem dotacji. To po stronie organu prowadzącego istnieje obowiązek rozliczenia się ze środków z otrzymanej dotacji, w tym przestawienia odpowiednim organom dokumentów źródłowych umożliwiających ocenę prawidłowości wykorzystania otrzymanej dotacji. Nie może dojść do sytuacji, aby beneficjent miał otrzymywać dotację bez żadnych obowiązków po jego stronie, a w szczególności w zakresie wykazania faktu wydatkowania dotacji zgodnie z jej celami. W przypadku niniejszej sprawy skarżąca tego obowiązku nie spełniła. Podsumowując, skarżąca skutecznie nie podważyła ustaleń faktycznych organów. Zatem stwierdzenie, że ustalony stan faktyczny nie daje możliwości uznania, że wypłacone premie służyły celom z art. 35 u.f.z.o. i powiązanie premii z celami wymagało wskazania jakie dodatkowe zadania związane z procesem kształcenia stanowiły podstawę przyznania i wypłaty premii czy nagród. Takich okoliczności skarżąca nie wykazała. Zdaniem Sądu, Kolegium słusznie uznało, że wypłacone nauczycielom oraz pracownikom administracyjno- biurowym "premie" nie służyły realizacji celów dotacji. Po pierwsze, miały one charakter motywujący (na co wyraźnie wskazała skarżąca w swoich wyjaśnieniach), a przez to beneficjentem dotacji, z której pokryto "premie" stał się pracownik, a nie uczeń. Po drugie, służyły one podniesieniu wynagrodzeń pracowników. Wobec tego wypłata dodatkowych "premii" nie była związana z kształceniem, wychowaniem i opieką w tym profilaktyką społeczną. Końcowo, odnosząc się do zarzutów skargi, należy wskazać, iż zaskarżona decyzja nie narusza wskazanych w niej przepisów prawa. W ocenie Sądu, ustalono stan faktyczny w sposób zupełny do merytorycznego jej rozpatrzenia. Skarżąca nie przedłożyła zaś dowodów i nie przedstawiła argumentów, które podważyłyby w sposób istotny ustalenia organów. Wbrew też stanowisku skarżącej, zawartemu w skardze, w sprawie nie zachodziły niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, które należałoby rozstrzygnąć na korzyść strony (art. 81a § 1 Kpa). Stan faktyczny w sprawie z całą pewnością nie był wątpliwy. Braki w dokumentacji związanej z przyznawaniem premii, w tym dotyczące zasad premiowania oraz pisemnego motywowania przyznanych pracownikom pedagogicznym oraz pracownikom administracyjno-biurowym premii w powiązaniu z określonymi celami edukacyjnymi, tj. kształceniem, wychowaniem i opieką, nie mogą być oceniane przez pryzmat wątpliwości odnośnie stanu faktycznego sprawy. Podkreślić raz jeszcze należy, iż na beneficjencie dotacji ciąży obowiązek udowodnienia, że "premia" służyła celom wymienionym w art. 35 u.f.z.o., np. poprzez wskazanie jakie dodatkowe zadania związane z procesem kształcenia, wychowania i opieki stanowią podstawę przyznania i wypłaty premii konkretnemu pracownikowi. W świetle powyższych wywodów odnoszących się do naruszenia przepisów procesowych oraz prawa materialnego objętych skargą w zakresie dotacji wykorzystanej w 2020 i 2021 r. niezgodnie z przeznaczeniem, zarzuty skargi należało uznać za nieusprawiedliwione. Organy prawidłowo, bowiem zinterpretowały w tym zakresie przepisy prawa materialnego oraz dokonały subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod znajdujące w sprawie zastosowanie przepisy prawa materialnego. Uzasadnieniem jego poniesienia, jak słusznie wyjaśniły organy, nie może stanowić art. 35 ust. 1 pkt 1 u.f.z.o. Określenie "każdy wydatek poniesiony na cele działalności szkoły" należy interpretować w kontekście zasady wyrażonej w art. art. 44 ust. 3 u.f.p., że wydatki publiczne powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny. Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę, jako bezzasadną. (mko)
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 27 lutego 2026
- Symbol z opisem
- 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
- Hasła tematyczne
- Finanse publiczne
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Bożena Kasprzak /przewodniczący sprawozdawca/ Tomasz Furmanek Wiktor Jarzębowski
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
art. 252 · Dz.U. 2025 poz. 1483
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny