I SA/Łd 1114/16

Dnia 30 stycznia 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Z. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]roku Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 rok p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącej – M. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi ponad kwotę 500 zł; 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

M. Z., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 rok. W skardze został zawarty wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi. Jednocześnie w złożonym, na urzędowym formularzu (PPF), oświadczeniu o stanie rodzinnym, dochodach i majątku, skarżąca podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i dwójką małoletnich dzieci. Majątek rodziny stanowi dom o powierzchni użytkowej 238,84 m2 znajdujący się na działce o pow. 1.000 m2, a ponadto samochód o wartości 6.000 zł. Do jej męża należy majątek spadkowy w postaci udziału (1/6) we współwłasności nieruchomości o pow. 600 m2 (zabudowanej budynkiem mieszkalnym), a ponadto majątek firmy budowlanej, wyposażenie o łącznej wartości 30.000 zł. Skarżąca dodała przy tym, że jej mąż z tytułu działalności gospodarczej osiąga dochód w kwocie ok. 2.500 zł netto, natomiast ona pobiera świadczenia wychowawcze i świadczenia rodzinne w łącznej wysokości 1.178 zł. Wydatki rodziny związane z opłatami i utrzymaniem oraz wyżywieniem wynoszą ok. 3.468,17 zł. Ponadto małżonkowie spłacają pożyczkę (rata miesięczna – 500 zł), ponoszą także opłaty z tytułu podatku od nieruchomości (220 zł za 2016 rok), ubezpieczenia samochodu (777 zł), w łącznej kwocie ok. 583,75 zł. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 23 grudnia 2016 roku wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do: udokumentowania dochodu miesięcznego netto osiąganego przez męża skarżącej z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, przedstawienia wyciągów z posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, podania wartości wskazanego we wniosku majątku spadkowego męża skarżącej – udział 1/6 w nieruchomości o pow. 600 m2 (zabudowanej budynkiem mieszkalnym) oraz do nadesłania odpisu zeznania podatkowego skarżącej i jej męża za 2015 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącej w drodze pisma z dnia 17 stycznia 2017 roku nadesłała wymagane dodatkowe dokumenty źródłowe dotyczące sytuacji majątkowej skarżącej. Wyjaśniła przy tym, że według męża skarżącej jego udział (1/6) we własności nieruchomości spadkowej o pow. ok. 600 m2 ma wartość ok. 20.000 zł. Jednak z uwagi na fakt, że jest to udział i żaden z pozostałych udziałowców niej jest zainteresowany jego kupnem, wartość rynkowa tego udziału jest niższa. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) – dalej jako: "p.p.s.a.". Stosownie do postanowień art. 243 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić przy tym należy, że wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, wynika, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i dwójką małoletnich dzieci. Majątek rodziny stanowi dom o powierzchni użytkowej 238,84 m2, znajdujący się na działce o pow. 1.000 m2, a ponadto samochód o wartości 6.000 zł. Do jej męża należy majątek spadkowy w postaci udziału (1/6) we współwłasności nieruchomości o pow. 600 m2 (zabudowanej budynkiem mieszkalnym) o wartości oszacowanej przez niego na kwotę 20.000 zł, a ponadto majątek firmy budowlanej, wyposażenie o łącznej wartości 30.000 zł. Mąż skarżącej z tytułu działalności gospodarczej osiąga dochód w kwocie ok. 2.500 zł netto, natomiast skarżąca pobiera świadczenia wychowawcze i świadczenia rodzinne w łącznej wysokości 1.178 zł, co łącznie stanowi kwotę 4.678 zł. Wydatki rodziny związane z opłatami i utrzymaniem oraz wyżywieniem wynoszą przy tym ok. 3.468,17 zł. Ponadto małżonkowie spłacają pożyczkę (rata miesięczna – 500 zł), ponoszą także opłaty z tytułu podatku od nieruchomości (220 zł za 2016 rok), ubezpieczenia samochodu (777 zł), w łącznej kwocie ok. 583,75 zł. Analiza nadesłanych wyciągów bankowych wskazuje przy tym, że saldo końcowe rachunku skarżącej w analizowanym okresie opiewało na kwotę 1.161,15 zł (stan na dzień: 26.12.2016 r.), a jej męża odpowiednio na kwoty 2,34 zł - 911,51 zł. W 2015 roku mąż skarżącej osiągnął dochód w kwocie 11.033,79 zł (według PIT-36). Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej zasługuje na częściowe uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 500 zł. W ocenie referendarza sądowego przedstawiona we wniosku sytuacja materialna skarżącej powoduje, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tym niemniej wykazana stała kwota dochodu rodziny, a także składniki majątku rodziny oraz majątku spadkowego męża skarżącej, uzasadniają zwolnienie jedynie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 500 zł i zarazem czynią zasadną odmowę przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia. Ake.