I SA/Kr 29/26

|Sygn. akt I SA/Kr 29/26 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 kwietnia 2026 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Inga Gołowska (spr.) Sędziowie: WSA Grzegorz Klimek WSA Borys Marasek po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 14 listopada 2025 r. znak: SKO.Pod/4140/816/2025 w przedmiocie kary porządkowej oddala skargę.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 listopada 2025r. znak: SKO.Pod/4140/816/2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, działając na podstawie art. 262 oraz art. 233§1 pkt 1 w związku z art. 236, art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2025r. poz. 111 ze zm. dalej: O.p.), utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy Kłaj z dnia 26 czerwca 2025r. znak: RPiOL.3120.0400589.2.2025 o nałożeniu na J.M., członka zarządu L. sp. z o.o. z siedzibą w W. kary porządkowej w wysokości 2 500 zł. Postanowienie wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Organ I instancji wyjaśnił, że L. sp. z o.o. (Spółka) w dniu 17 stycznia 2024r. złożyła deklarację na podatek od nieruchomości na 2024 rok. W ślad za tym w dniu 13 lutego 2025r. Wójt Gminy Kłaj wezwał Spółkę do skorygowania oraz wyjaśnienia wątpliwości w złożonej deklaracji oraz w deklaracji na podatek od nieruchomości na rok 2025 (która wpłynęła do urzędu w dniu 10 stycznia 2025r.) - w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania. Wezwania zostały doręczone w dniu 18 lutego 2025r. Spółka nie złożyła korekty deklaracji na podatek od nieruchomości na rok 2024 ani na rok 2025, nie złożyła również żadnych wyjaśnień. W dniu 20 marca 2025r. Spółka złożyła natomiast korektę deklaracji na podatek od nieruchomości na rok 2024 i na rok 2025, w których wskazała grunty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków 17 100 m2; budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej 750 m2; budynki zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obroty kwalifikowanym materiałem siewnym 500 m2; budowle o wartości 652.500,00 zł. Złożona korekta deklaracji na podatek od nieruchomości na rok 2024 oraz na rok 2025 nie zawierała załącznika ZDN-1, ponadto została podpisana przez A.K., który zgodnie z informacjami zawartymi w KRS nie został wskazany jako osoba uprawniona do reprezentacji Spółki. Organ wskazał, że stosownie do treści art. 6 ust 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2023r. poz. 70) jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem. Zakończenie budowy w grudniu 2023r. spowodowało powstanie obowiązku podatkowego w zakresie budynku i budowli od 1 stycznia 2024r. Zgłoszona przez Spółkę powierzchnia 500 m2 budynku zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu kwalifikowanym materiałem siewnym wymagała ustalenia prawidłowości zastosowania wskazanej stawki. W związku z powyższym J.M. (da działająca jako członek zarządu Spółki, została wezwana w dniu 30 maja 2025 r. do przedstawienia Wójtowi Gminy Kłaj szeregu dokumentów w tym m.in. wszystkich umów najmu/dzierżawy dotyczących nieruchomości objętych udzielonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieliczce w dniu 25 stycznia 2024r. pozwoleniem na użytkowanie inwestycji - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Pomimo upływu wyznaczonego terminu, Spółka nie dopełniła nałożonych obowiązków, a Skarżąca jako członek zarządu - osobowa reprezentująca podatnika - nie udzieliła wyjaśnień, ani nie złożyła wymaganych dokumentów. Wobec powyższego organ stwierdził, że podatnik ignoruje ciążące na nim obowiązki w zakresie podatku od nieruchomości, wykazuje całkowity brak współpracy z organem podatkowym, zwiększając tym samym czasochłonność prowadzonego względem niego postępowania podatkowego. Organ zaznaczył, że ustalając wysokość nałożonej kary uwzględniono również fakt, że jest to trzecia z kolei kara porządkowa oraz to, że podatnik nadal nie wykonuje nałożonych na niego obowiązków. W zażaleniu wniesionym na ww. postanowienie Skarżąca zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: naruszenie art. 262 ust. 1 i 1a O.p. poprzez nałożenie kary porządkowej za okoliczności, które nie mieszczą się w zamkniętym katalogu przesłanek przewidzianych w tym artykule. Skarżąca wyjaśniła, że nie odmówiła bezzasadnie wykonania czynności określonych w wezwaniu, wskazała jedynie, że dokona ich w późniejszym terminie oraz poprosiła o wyjaśnienie celowości żądania umów najmu. Ponadto Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 187§1 O.p. poprzez zaniechanie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego w przedmiotowym stanie faktycznym, w tym należytego uzasadnienia postanowienia. Skarżąca podniosła, że organ nie wykazał, w jakim konkretnym celu wzywa o żądane dokumenty i jakie miały one znaczenie dowodowe. Skarżąca wskazała na stanowiska sądów administracyjnych (wyrok WSA w Gliwicach sygn. akt I SA/Gl 135/19) z których wynika, że warunkiem prawidłowego zastosowania art. 262 O.p. jest nie tylko stwierdzenie formalnych przesłanek przewinienia, lecz także dokonanie oceny stopnia zawinienia strony, skutków jej działania (lub zaniechania) dla toku postępowania oraz charakteru naruszenia. Brak przeprowadzenia takiej analizy stanowi istotne uchybienie. Skarżąca podniosła, że Spółka złożyła deklarację na 2025 rok i choć nie zawierała ona załącznika ZDN-1 oraz została podpisana przez osobę nieuprawnioną, organ nie wezwał do usunięcia ww. braków formalnych, co stanowi naruszenie art. 169§1 i 2 O.p. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie nie znalazło podstaw do uwzględnienia zażalenia i wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 14 listopada 2025r. orzekło o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji. Na wstępie organ powołał treść art. 262§1 i 1a O.p. i wyjaśnił, że przed organem I instancji toczy się postępowanie dotyczące podatku od nieruchomości od L. Sp. z o.o. W toku tego postępowania organ wezwaniem z dnia 30 maja 2025r. (a także wcześniejszymi wezwaniami z dnia 28 marca 2025 r. oraz z dnia 6 maja 2025r.) wezwał Spółkę do udzielania wyjaśnień oraz wyjaśnienia powstałych wątpliwości. Organ I instancji podkreślił, że już wcześniej nałożył na Skarżącą karę porządkową w wysokości 2.500,00 złotych (prawomocne postanowienie Wójta Gminy Kłaj z dnia 30 maja 2025r. nr RPiOL.3120.0400589.1.2025). Przechodząc do analizy nałożonej kary na gruncie niniejszej sprawy, wskazano, że warunkiem wymierzenia kary porządkowej w związku z niedopełnieniem obowiązku określonego w art. 262 O.p., jest pouczenie przez organ podatkowy osoby zobowiązanej do jego wykonania o skutkach niezastosowania się do wezwania. Biorąc pod uwagę treść art. 159 O.p. wskazano, że prawidłowe wezwanie do wymaganego zachowania powinno charakteryzować się całkowitą jasnością, co do tego, kto jest wezwany do określonego zachowania się i na czym to zachowanie ma polegać. Przepis ten zatem określa warunki formalne, jakim powinno odpowiadać pismo, aby uznać je za wezwanie. Nie przewiduje on odstępstw, co do zawartości wezwania, i to nawet wówczas, gdy dochodzi do wezwania w innej formie niż pisemna. Wszystkie elementy wezwania mają takie samo znaczenie, a więc brak któregokolwiek z nich lub wskazanie danych w sposób odmienny, niż stanowi to przepis będą powodowały uznanie takiego wezwania za wadliwe. Powołując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2017r. sygn. akt I FSK 419/16 Kolegium wskazało, że konsekwencją nieprawidłowego wezwania jest brak możliwości zastosowania przez organ podatkowy kary porządkowej, o której mowa w art. 262 O.p. Podkreślono, że istotne jest także z punktu widzenia prawidłowości wezwań, ich skuteczne doręczenie. Kolegium wyjaśniło dalej, że z treści art. 262 O.p. wynika, że zastosowanie przez organ podatkowy kary porządkowej uzależnione jest od wystąpienia dwóch przesłanek. Pierwszą z nich jest prawidłowe wezwanie wymienionych w przepisie podmiotów do określonego zachowania, a drugą - bezzasadna odmowa zachowania określonego w tym przepisie, np. złożenia wyjaśnień, zeznań, okazania przedmiotu oględzin, bądź okazania lub przedstawienia w wyznaczonym terminie ksiąg rachunkowych lub dokumentów będących podstawą zapisów w tych księgach. Odmowa winna mieć jednoznaczny charakter i wskazywać na brak woli poddania się obowiązkom nałożonym przez organy podatkowe. Warunkiem zastosowania kary porządkowej jest prawidłowe wezwanie adresata przez organ podatkowy. Słowo "wezwanie" należy odnosić do czynności wezwania w rozumieniu rozdziału 6, działu IV Ordynacji podatkowej, a konkretnie art. 159. Prawidłowość wezwania skutkująca nałożeniem kary porządkowej polega także na pouczeniu o skutkach prawnych niezastosowania się do wezwania (art. 159§1 pkt 6 O.p.). Kolegium ustaliło, że wezwanie skierowane do Skarżącej z dnia 30 maja 2025r. zawierało nazwę i adres organu podatkowego, imię i nazwisko osoby wzywanej; w jakiej sprawie i w jakim charakterze oraz w jakim celu osoba ta zostaje wezwana; jaka jest forma wyjaśnień; w jakim terminie powinny być złożone oraz skutki prawne niezastosowania się do wezwania. Wezwanie z dnia 30 maja 2025r. obejmowało szczegółowe wskazanie, jakie materiały mają być przedłożone, w jakim zakresie i czego dotyczą. Organ wskazał też wyraźnie, jakie zagadnienia wymagają ustalenia oraz w jakim celu. W wezwaniu wskazano bowiem, że konieczne jest ustalenie prawidłowej stawki opodatkowania i w tym celu konieczne jest przeanalizowanie umów najmu/dzierżawy, a sposób zajęcia powierzchni ma znaczenie w perspektywie stosowania danej stawki. Natomiast Skarżąca nie udzieliła żadnej odpowiedzi na wezwanie, nie przedłożyła żadnych wyjaśnień ani dokumentów i nie ustosunkowała się do niego w żaden sposób. Wobec powyższego, w ocenie Kolegium, organ I instancji prawidłowo uznał, że Skarżąca nie dokonała w terminie wyznaczonym w wezwaniu, złożenia żądanych wyjaśnień, pomimo prawidłowego i skutecznego wezwania. Zdaniem Kolegium niezłożenie na wezwanie organu wyjaśnień realizuje dyspozycję penalizowaną przepisem art. 262§1 pkt 2 O.p. W tym miejscu Kolegium wskazało, że Skarżąca po otrzymaniu wezwania, nie podjęła próby skontaktowania się z organem I instancji i wyjaśnienia kwestii, o których mowa w wezwaniu z dnia 30 maja 2025r. Co istotne, Skarżąca nie wyjaśniła także przyczyn niewywiązania się z obowiązków nałożonych w wezwaniu i nie wskazała żadnych okoliczności usprawiedliwiających to zaniechanie. W ocenie Kolegium wezwanie skierowane do Skarżącej nie naruszało warunków wskazanych w art. 159§1 O.p. Strona została prawidłowo wezwana do złożenia wyjaśnień. Organ I instancji wskazał, w jakim zakresie oczekuje złożenia wyjaśnień w związku z prowadzonym postępowaniem oraz określił przyczyny, dla których wyjaśnienia te są mu niezbędne. Zdaniem Kolegium nałożenie kary porządkowej w okolicznościach faktycznych i prawnych rozpoznawanej sprawy było uzasadnione i prawidłowe. Odnosząc się do wysokości nałożonej kary Kolegium wyjaśniło, że w razie spełnienia przesłanek zastosowania kary porządkowej z art. 262§1 pkt 2 O.p. organ podatkowy dysponuje swobodą w określeniu jej wysokości, jednakże okoliczności uzasadniające wysokość nałożonej kary porządkowej powinny zostać podane w pisemnym uzasadnieniu postanowienia. W rozpoznawanym przypadku organ I instancji wyjaśnił, że wysokość nałożonej kary ma nakłonić stronę do wykonania nałożonego obowiązku. Wysokość kary została skalkulowana z uwzględnieniem ogółu okoliczności sprawy, tj. biorąc pod uwagę przedmiot sprawy, wysokość podstawy opodatkowania, brak współpracy z organem podatkowym, ignorowanie wezwań, przedłużanie postępowania oraz okoliczność, że jest to kolejna kara nałożona na Skarżącą. Nałożona kara wynosi 2.500,00 zł i mieści się w ustawowych granicach, tj. do 3.700,00 zł. Zdaniem Kolegium zarzuty ujęte w zażaleniu nie mogą być uznane za zasadne. W sprawie wystąpiły przesłanki nałożenia kary z art. 262§1 i 1a O.p. Skarżąca nie zareagowała na wezwanie o przedłożenie wyjaśnień, nie ustosunkowała się do wezwania i nie przedłożyła żądanych przez organ materiałów. Wezwanie o materiały było wydane prawidłowo. Postanowienie Wójta Gminy Kłaj o nałożeniu kary jest prawidłowo uzasadnione i zawiera szerokie oraz kompleksowo przytoczone okoliczności sprawy oraz motywów, którymi kierował się organ. Wobec powyższego Kolegium orzekło o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie Skarżąca zarzuciła: 1) rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 155§1 w związku z art. 189§1, art. 193§1 i art. 80a§1 i 2 O.p., rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 grudnia 2015r. w sprawie wzorów pełnomocnictw do podpisywania deklaracji oraz wzorów zawiadomień o zmianie lub odwołaniu tych pełnomocnictw (Dz. U z 2018r., poz. 562), art. 2, art. 3 ust. 1, art. 4, art. 5, art. 6 ust. 2 i 9 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2025r. poz. 707), rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 maja 2019 r. w sprawie wzorów informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz deklaracji na podatek od nieruchomości (t.j. Dz. z 2019r., poz. 1104) oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 1 i 19, art. 84 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o nasiennictwie (t.j. Dz. U. z 2021r. poz. 129) poprzez ich bezzasadne zastosowanie i w konsekwencji wystosowanie do Spółki wezwania do złożenia wyjaśnień i przedstawienia dokumentów, podczas gdy brak było podstaw faktycznych, by w realiach sprawy takie wezwanie wystosować, co czyni zaskarżone postanowienie źródłowo wadliwym i bezzasadnym, albowiem obiektywnie nie istniał obowiązek, którego Prezes Zarządu (jako osoba uprawniona do reprezentowania spółki kapitałowej) bezzasadnie odmówiła lub nie dokonała w terminie wyznaczonym w wezwaniu, 2) rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 216§1 w zw. z art. 262§1 pkt 2, 2a§1a i 5 O.p. poprzez ich bezzasadne zastosowanie i w konsekwencji nałożenie na Skarżącą - Prezesa Zarządu "L." sp. z o.o. kary porządkowej w wysokości 2.500,00 zł z tytułu niewykonania obowiązków nałożonych w toku postępowania podatkowego w sprawie określenia wysokości podatku od nieruchomości za lata 2024 i 2025, podczas gdy ww. po otrzymaniu wezwań oddelegowała do dalszej korespondencji z organem oraz w celu wykonania nałożonego zobowiązania pracownika Spółki, a co za tym idzie nie miała wiedzy, że jej polecenie służbowe nie zostało wykonane, a organ nadal oczekuje na wyjaśnienia i dokumenty (art. 262§1 pkt 2, 2a O.p.), co czyni zaskarżone postanowienie bezzasadnym i niesprawiedliwym, 3) rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 120 O.p. w zw. z art. 121§1 O.p. w zw. z art. 122 O.p. w zw. z art. 123§1 O.p. w zw. z art. 187§1 i 2 O.p. w zw. z art. 189§1-3 O.p. w zw. z art. 191 O.p. w zw. z art. 2a O.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na niepodjęciu wszystkich koniecznych działań niezbędnych do uzyskania prawdy materialnej, prowadzenie postępowania w sposób niweczący zaufanie do organów podatkowych poprzez brak starannego działania organów i rozstrzygnięcie ujawnionych w postępowaniu wątpliwość na niekorzyść podatnika, a także przekroczenie przez organ zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie jej w sposób dowolny, co skutkowało błędnym ustaleniem faktycznym, że wezwanie zostało skutecznie doręczone i do dnia wydania zaskarżonego postanowienia nie zostało wykonane, podczas gdy Prezes Zarządu ukarana grzywną nie odbierała osobiście przesyłki zawierającej wezwanie, a co więcej - nigdy jej nie otrzymała, a zatem nie miała wiedzy, że została ponownie wezwana do udzielenia wyjaśnień etc. (por. wezwania opisane w zaskarżonym postanowieniu) - czyli obiektywnie nie mogła wykonać wezwania, o którego istnieniu dowiedziała się z postanowienia o ukaraniu grzywną, 4) rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 187§1 O.p. poprzez zaniechanie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego w przedmiotowym stanie faktycznym, w tym należytego uzasadnienia, do czego służyć miały żądane dokumenty i jakie miały znaczenie dowodowe, 5) rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. art. 169§1 i 2 O.p. poprzez zaniechanie wezwania strony do usunięcia braków formalnych korekty deklaracji na 2025r., w szczególności do dołączenia załącznika ZDN-1 oraz uzupełnienia podpisu przez osobę uprawnioną do reprezentacji, 6) rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 210§4 O.p. poprzez brak należytego uzasadnienia postanowienia w zakresie określenia przesłanek, którymi organ kierował się ustalając wysokość kary, jak również brak uzasadnienia w kontekście charakteru uchybienia, jego skutków procesowych oraz stopnia zawinienia strony, 7) rażące naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 120 w zw. z art. 121§1 i 2 w zw. z art. 123§1 w zw. z art. 178§1 w zw. z art. 187§1, 2 i 3 w zw. z art. 191 w zw. z art. 192 w zw. z art. 200§1 O.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uniemożliwieniu stronie wzięcia czynnego udziału w każdym stadium postępowania, niepodjęcie wszystkich koniecznych działań niezbędnych do uzyskania prawdy materialnej, prowadzenie postępowania w sposób niweczący zaufanie do organów podatkowych, a przed wydaniem postanowienia uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań oraz złożenia wniosków, 8) art. 120 O.p. w zw. z art. 121§1 O.p. w zw. z art. 122 O.p. w zw. z art. 187§1 i 2 O.p. w zw. z art. 191 O.p. w zw. z art. 2a O.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na niepodjęciu wszystkich koniecznych działań niezbędnych do ustalenia prawdy materialnej, prowadzenie postępowania w sposób niweczący zaufanie do organów podatkowych poprzez brak starannego działania organów i rozstrzygnięcie ujawnionych w postępowaniu wątpliwość na niekorzyść podatnika, a także przekroczenie przez organ zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie jej w sposób dowolny, co skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi. W oparciu o powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylnie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postepowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że jeżeli organ w wezwaniu nie wskaże, w jakim charakterze i w jakim celu ma się stawić wzywana osoba, to takie uchybienie stanowi istotne naruszenie art. 159§1 pkt 3 O.p. Chodzi tu nie o ogólnikowe sformułowanie celu, charakteru i sprawy, w której dana osoba jest wzywana, lecz o ich skonkretyzowanie. Organ podatkowy, nakładając na podatnika karę porządkową, musi bowiem działać w granicach prawa, a to oznacza, że podstawą penalizacji zachowania podatnika musi być działanie organu również na podstawie art. 159 O.p. (wyrok WSA w Szczecinie z dnia 19 stycznia 2012r. sygn. akt I SA/Sz 837/11). Najpierw organ musi wypełnić wszystkie ciążące na nim obowiązki wynikające z przepisów normujących treść wezwań i reguł doręczenia wezwania, a dopiero w przypadku nagannego zachowania któregoś z podmiotów wskazanych w art. 262§1 O.p. ab initio sięgać po kary porządkowe przewidziane w tym przepisie. Skarżąca zarzuciła, że z pozyskanych na obecnym etapie informacji wynika, że wezwanie miało być rzekomo wysłane na adres siedziby Spółki, odebrane przez osobę trzecią (niebędącą pracownikiem spółki), a następnie korespondencja została zagubiona - nigdy nie została przekazana do Skarżącej. W konsekwencji Skarżąca obiektywnie nie miała nawet możliwości, by wydać polecenie służbowe odpowiednim pracownikom, by ci "zajęli się sprawą" i zadośćuczynili wezwaniu. Sytuacja jest tym bardziej niezrozumiała, iż w reakcji na poprzednio wystosowane wezwania oraz nałożone kary Prezes Zarządu wydała kategoryczne polecenie, by sprawą się zająć i potraktować ją priorytetowo. Stąd też brak kolejnego wezwania utwierdził ją w przekonaniu, że Spółka udzieliła niezbędnych wyjaśnień i przedłożyła dokumenty. Odrębną kwestią pozostaje fakt, że w niniejszej sprawie nie sposób mówić o skuteczności wezwania, które jest warunkiem sine qua non by nałożyć grzywnę. Dla skuteczności wezwania konieczne jest wystosowanie go do właściwego podmiotu. Nie mniej oczywistym powinno być, że nie można karać za brak odpowiedzi na wezwanie osoby, do której bezpośrednio nie zostało skierowane wezwanie (wyrok NSA z 20 lutego 2025r. sygn. III FSK 1257/23, LEX nr 3844395). Skoro wezwanie nie zostało skierowane do Spółki, która jest stroną niniejszego postępowania, to konsekwentnie nie można ukarać osoby, która tę Spółkę reprezentuje, w szczególności jeśli uwzględnić stosowaną przez organ nomenklaturę w wezwaniach oraz nieprecyzyjność oznaczenia strony. Wszystko to czyni postanowienie o ukaraniu grzywną w oparciu o wezwanie bezzasadnym. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1§1 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024r. poz. 1267; dalej: p.u.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w §1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1§2 p.u.s.a.). W myśl art. 3§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026r. poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3§2 pkt 2 p.p.s.a.). Z przepisu art. 134§1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem, które nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest między innymi postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Po dokonaniu kontroli zaskarżonego postanowienia, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest wydane postanowienie SKO w Krakowie z dnia 14 listopada 2025r. w przedmiocie nałożenia na skarżącą jako prezesa zarządu spółki L. Sp. z o.o. kary porządkowej w wysokości 2.500,00 zł za niestosowanie się do wezwań organu. Zgodnie z art. 262§1 pkt 2 i pkt 2a O.p. strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego: 2) bezzasadnie odmówili lub nie dokonali w terminie wyznaczonym w wezwaniu złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin, przedłożenia tłumaczenia dokumentacji obcojęzycznej lub udziału w innej czynności, lub 2a) bezzasadnie odmówili okazania lub nie przedstawili w wyznaczonym terminie dokumentów, których obowiązek posiadania wynika z przepisów prawa, ksiąg podatkowych, dowodów księgowych będących podstawą zapisów w tych księgach, mogą zostać ukarani karą porządkową do 3700 zł. Wysokość kwoty na dany rok jest ustalana na podstawie art. 262a§2 O.p. Zgodnie z obwieszczeniem Ministra Finansów z 7 sierpnia 2024r. (M. P. z 2024r. poz. 744) wysokość kwoty na rok 2025 wynosi 3.700,00 zł. Natomiast według art. 262§1a O.p. jeżeli stroną jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, organ podatkowy może ukarać karą porządkową osobę, która według przepisów dotyczących ustroju danej osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej jest jej ustawowym reprezentantem, członkiem organu uprawnionego do jej reprezentowania lub jest upoważniona do prowadzenia jej spraw. Art. 262§1 O.p. ustanawia zasadę, iż karą porządkową może być ukarana m.in. strona, którą jak wiadomo może być osoba prawna i to właśnie osoby prawnej jako strony dotyczy spór w niniejszej sprawie. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2025r. sygn. akt III FSK 1257/23 zgodnie z którym w art. 262§1a O.p. ustawodawca nie określił innych niż wymienione w § 1 podmiotów, lecz dookreślił kogo konkretnie może ukarać organ podatkowy karą porządkową, jeżeli stroną jest osoba prawna. Wskazał, iż może być to osoba, która według przepisów dotyczących ustroju danej osoby prawnej jest jej ustawowym reprezentantem, członkiem organu uprawnionego do jej reprezentowania lub jest upoważniona do prowadzenia jej spraw. Dla rozwiania wątpliwości zastrzegł, iż postanowienia §1a należy stosować odnośnie do regulacji z §1. Każda z osób wymienionych w §1a jest osobą fizyczną. Należy mieć na uwadze, że osoba prawna nie może działać bez udziału ludzi. Nawet jeśli przyjęto rozwiązanie, zgodnie z którym organami określonych osób prawnych są inne osoby prawne, to zawsze na końcu tego łańcucha musi znajdować się osoba fizyczna, która jest w stanie wyrażać wolę, także wtedy, gdy przypisywana jest ona jednostkom organizacyjnym. Osoba prawna musi być "zastępowana" przez "działających" w znaczeniu fizycznym ludzi, którzy działają w sferze praw i obowiązków osoby prawnej. W wypadku spółek z ograniczoną odpowiedzialnością do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania uprawniony jest zarząd spółki, który składa się z jednego albo większej liczby członków. Bezsprzecznie osobą fizyczną jest prezes zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialności. Przepis art. 262§1a O.p. nie rozszerza kręgu podmiotów określonych w §1, lecz krąg ten zawęża, bo poprzez określenie osób, które mogą być ukarane, gdy stroną jest osoba prawna, wyklucza możliwość ukarania osoby prawnej będącej stroną. Omawiana regulacja koreluje w szczególności z art. 159§1 pkt 2 O.p., który stanowi, że w wezwaniu należy wskazać imię i nazwisko osoby wzywanej. Zauważenia wymaga, że określony tym przepisem wymóg podania imienia i nazwiska osoby wzywanej musi być spełniony zarówno wtedy, gdy jest ona wzywana do osobistego stawiennictwa, jak i wówczas, gdy jest wzywana do przedłożenia dokumentów (pkt 4 i 4a). Z kolei z istoty wezwania normowanego art. 155 O.p. wynika, że odpowiedzieć na nie może osoba fizyczna - ergo ta osoba w razie niewywiązania się z obowiązku udzielenia odpowiedzi na wezwanie może być ukarana. Zatem dla skuteczności wezwania konieczne jest wystosowanie go do właściwego podmiotu. Nie mniej oczywistym powinno być, że nie można karać za brak odpowiedzi na wezwanie osoby, do której bezpośrednio nie zostało skierowane wezwanie. W realiach sprawy, Wójt Gminy Kłaj wystosował wezwanie do Pani J.M. działającej jako członek zarządu Spółki L. (wezwania z 28 marca 2025r. z 6 maja 2025r., 30 maja 2025r.) Celem regulacji zawartych w art. 262§1-6 O.p. jest nie tylko zdyscyplinowanie uczestników postępowania i wymuszenie posłuchu postanowieniom organów podatkowych, ale przede wszystkim zapewnienie sprawnego przebiegu postępowania i wydanie rozstrzygnięcia w przewidzianym ustawowo terminie. Przesłankami nałożenia kary porządkowej są w szczególności skierowanie do strony przez organ podatkowy prawidłowego wezwania do określonego zachowania się spośród wymienionych w art. 262§1 O.p., a następnie bezzasadna odmowa wezwanego podmiotu wykonania wezwania. Prawidłowość wezwania w znaczeniu art. 262§1 O.p. oznacza, że wezwanie powinno spełniać wymogi określone w art. 155-159 ww. ustawy (por. wyrok NSA z 21 listopada 2023r., sygn. akt III FSK 4279/21). Na podstawie art. 155§1 O.p. organ podatkowy może wezwać stronę lub inne osoby do złożenia m.in. wyjaśnień lub przedłożenia dokumentów, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy. Instytucja określona w art. 155§1 O.p. służy zbieraniu dowodów i wyjaśnianiu stanu faktycznego. Co ważne i co wymaga podkreślenia, na mocy art. 122 O.p. organy podatkowe mają obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Z art. 187§1 O.p. wynika obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie. W orzecznictwie podkreśla się, że chociaż organ podatkowy ma obowiązek zebrać dowody i ustalić stan faktyczny, to nie oznacza to, że strona postępowania nie ma obowiązku przekazania dowodu, informacji lub wyjaśnienia okoliczności istotnych dla sprawy, na żądanie organu, będących w jej posiadaniu (por. wyroki NSA: z 19 listopada 2010r., II FSK1270/09, z 30 listopada 2010r., II FSK 921/10). Należy przy tym dodać, że to organ podatkowy jako gospodarz postępowania podatkowego decyduje, jakie działania należy podjąć w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy. Podatnik nie jest podmiotem właściwym do oceny tego, jakie dokumenty są istotne dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy i nie jest uprawniony do kwestionowania potrzeby ich złożenia. Obowiązkiem strony jest natomiast przedstawienie żądanych przez organ dokumentów (por. wyrok NSA z 6 marca 2018r., II FSK 1695/16). Należy też podkreślić, że nałożenie kary porządkowej może nastąpić również w przypadku częściowego niezrealizowania wezwania organu podatkowego (zob. wyrok NSA z 11 grudnia 2024r. sygn. akt III FSK 444/23). Stwierdzić należy, że organ miał prawo ustalić stawkę podatku co do zgłoszonej przez Spółkę powierzchnia 500 m2 budynku zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu kwalifikowanym materiałem siewnym. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko organów podatkowych, że w kontrolowanej sprawie spełniono wyżej wymienione warunki zastosowania kary porządkowej. W interesie Spółki L. było podanie wszystkich informacji wynikających z wezwania organu bowiem tylko tak można było ustalić prawnopdatkowy stan faktyczny sprawy a finalnie prawidłowy wymiar podatku od nieruchomości, co leżało w interesie Spółki. W ocenie sądu, obowiązki nałożone przez organ nie wykraczały zatem w żadnym razie poza granice racjonalności i nie pozostawały w sprzeczności z obowiązującym prawem. Jakkolwiek w judykaturze zgodnie wskazuje się, że z przepisów z art. 122, art. 187§1 i art. 191 O.p. można wywieść ogólną regułę dowodową, według której obowiązek zgromadzenia dowodów co do faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy spoczywa na organie podatkowym, to jednocześnie podkreśla się, że nałożenie na organy obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia strony postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku. Podatnik ze swoich zaniedbań nie może czynić zarzutów organom podatkowym, że te nie ustaliły satysfakcjonującego stronę stanu faktycznego sprawy. W orzecznictwie bardzo wyraźnie akcentuje się, że organy podatkowe nie mają obowiązku nieograniczonego poszukiwania dowodów. Mają wprawdzie podejmować wszelkie działania zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, ale z drugiej strony ustawodawca zastrzegł, że mają to być jedynie działania niezbędne (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2016r., sygn. akt II FSK 3424/14). Wobec bezzasadnej odmowy niewykonania przez skarżącą trzech wezwań z 28 marca 2025r., 6 i 30 maja 2025r. organ podatkowy był uprawniony zastosować karę porządkową mającą na celu zdyscyplinowanie jej do podjęcia określonego zachowania, podyktowanego obowiązkami organu administracji publicznej. Uchylanie się przez stronę od wykonywania obowiązków w takim postępowaniu powoduje niewątpliwie jego przedłużanie, a niekiedy uniemożliwia jego zakończenie. Pismo organu zawierało pouczenie o skutkach prawnych w przypadku niezastosowania się do wezwania. Jednocześnie kara ta nie została nałożona w wysokości nadmiernej, oscylując w dolnym pułapie wysokości kwoty dopuszczonej przepisami. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 w zw z art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026r. poz. 143), sąd orzekł o oddaleniu skargi.