I SA/Ke 78/18

Dnia 7 marca 2018 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych p o s t a n a w i a ustanowić dla J. S.adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K..

W sprawie ze skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [..]. w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych J. S. złożył sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o ustanowienie adwokata w osobie M. P.. W złożonym wniosku skarżący wskazuje na podeszły wiek – 71 lat, stan zdrowia – leczy się na wiele chorób oraz na problemy finansowe. Oświadcza, że część jego emerytury jest potrącana przez komornika, co powoduje, że skarżącemu brakuje środków finansowych na pokrycie wydatków związanych z podstawowymi potrzebami życiowymi. Skarżący pozostaje sam w gospodarstwie domowym, jako posiadany majątek wykazał mieszkanie lokatorskie wielkości 49m². Skarżący utrzymuje się z emerytury w kwocie 1860 zł netto miesięcznie – po potrąceniu komorniczym do wypłaty – 1300,95 zł. Jako zobowiązania i stałe miesięczne wydatki wykazuje czynsz – 396,40 zł, prąd – ok. 50 zł, lekarstwa – 300-350 zł, telefon ok. 100 zł. Ponadto skarżący oświadcza, że spłaca dwie pożyczki kwota raty - 376 zł oraz 266 zł i posiada zadłużenie w ZUS po częściowy umorzeniu na kwotę 43.800 zł. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z przepisami art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) zwanej dalej ustawą p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należało, że skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Sytuacja majątkowa skarżącego jest na tyle trudna, że nie jest on w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Co do wniosku skarżącej w zakresie ustanowienia adwokata w osobie M. P. wskazać należy, że orzekający nie ma kompetencji do imiennego wyznaczania pełnomocnika, który będzie zastępować stronę korzystającą z przyznanego jej prawa pomocy. Rolą rozpoznającego wniosek jest bowiem orzekanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Po wydaniu postanowienia o przyznaniu prawa pomocy działanie orzekającego ogranicza się wyłącznie do wystąpienia do Okręgowej Rady Adwokackiej w Kielcach o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. Natomiast zgodnie z art. 244 § 3 ustawy p.p.s.a., jeżeli strona we wniosku wskazała osobę adwokata, Okręgowa Izba Radców Prawnych w Kielcach, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznaczy adwokata wskazanego przez stronę. W odniesieniu natomiast do wniosku skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych odstąpiono od orzekania w tym zakresie, stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa niniejsza, ponieważ przedmiotem skargi jest decyzja - akt administracyjny ściśle dotyczący praw i obowiązków z ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 1 oraz art. 246 § 1 pkt 2, § 3 ustawy p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.