I SA/Go 448/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na uchwałę Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu postanawia: 1. Przywrócić termin do wniesienia skargi. 2. Uchylić pkt 2 postanowienia z dnia 11 stycznia 2022 r. sygn. akt I SA/Go 448/21.

S. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, pismem nadanym w urzędzie pocztowym 15 grudnia 2021 r., wniosła skargę na uchwałę Zarządu Województwa wskazaną w sentencji niniejszego postanowienia. Zaskarżona uchwała została doręczona stronie skarżącej 30 listopada 2021 r. Termin do wniesienia skargi upłynął więc 14 grudnia 2021 r. Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim pozostawił skargę bez rozpatrzenia wobec wniesienia jej po upływie ustawowego, czternastodniowego terminu. Dnia 11 marca 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na powyższe postanowienie. Spółka w dniu 25 stycznia 2022 r. (data wpływu) złożyła do tut. sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na ww. uchwałę. W uzasadnieniu podniosła, że przesyłka zawierająca przedmiotową uchwałę w dniu 30 listopada 2021 r. została doręczona osobie nieupoważnionej do odbioru pism kierowanych do Spółki, tj. pracownikowi innej spółki, znajdującej się w tym samym budynku – D.J. Wnioskodawca podkreślił, iż w tym dniu w siedzibie Spółki, w godzinach pracy, przebywał pracownik umocowany do odbioru korespondencji K.K. oraz prezes zarządu T.S. Osoba przekazująca przesyłkę pracownikowi Spółki, wskazała, iż została ona odebrana 1 grudnia 2021 r. W związku z tym nadając przesyłkę zawierającą skargę do tut. sądu, Wnioskodawca pozostawał w przekonaniu, że dochował terminu na złożenie skargi. O uchybieniu ustawowego terminu do wniesienia skargi dowiedział się z treści postanowienia z dnia 11 stycznia 2022 r., które odebrał 17 stycznia 2022 r. W piśmie z dnia [...] lutego 2022 r. Spółka na wezwanie Sądu, przedłożyła kopię umowy najmu powierzchni lokalu użytkowego nr [...] zawartej z R. Sp. z o.o. Wskazała, iż umowa najmu nie jest objęta obsługą korespondencji wpływającej do Spółki oraz nie ma podpisanej z wynajmującym umowy na obsługę biura wirtualnego. Ponadto w ocenie Spółki, przesyłki odebrane przez Skarżącą z [...] lipca 2021 r., [...] września 2021 r., [...] października 2021 r. oraz [...] stycznia 2022 r. należy traktować jako nieskutecznie doręczone, ponieważ nie zostały odebrane przez osoby umocowane do odbioru pism kierowanych do Spółki. Poczta w odpowiedzi na złożoną przez Spółkę reklamację odnośnie nieprawidłowego doręczenia przesyłki zawierającej ww. uchwałę, wskazała, iż przesyłka została doręczona pod adresem na niej wskazanym, odbiór pokwitowała D.J. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Przepisy art. 86 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej jako P.p.s.a) przewidują możliwość przywrócenia terminu w sytuacji, gdy zainteresowany uprawdopodobni okoliczności wskazujące na brak jego winy w uchybieniu terminu, wniosek o jego przywrócenie zostanie złożony w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu i gdy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu zostanie dopełniona czynność, dla której termin był wyznaczony. Postanowienie o przywróceniu terminu bądź odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Instytucja przywrócenia terminu ma jednak charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona zgodnie z treścią art. 87 § 2 P.p.s.a. w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. Można o nim mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego wysiłku w danych warunkach. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Ocena braku winy w uchybieniu terminu należy wyłącznie do sądu, który powinien uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy (por. postanowienie NSA z 31 marca 2009 r., sygn. akt I FZ 69/09, postanowienie NSA z 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I GZ 231/11). We wniosku o przywrócenie terminu strona skarżąca przedstawia dwie przyczyny uchybienia terminowi. Pierwsza z nich to nieprawidłowe doręczenie zaskarżonej uchwały. Przesyłka zawierają ten dokument została doręczona osobie nieuprawnionej do odbioru korespondencji – D.J. Druga przyczyna, to podanie przez D.J. nieprawidłowej informacji o faktycznej dacie odbioru korespondencji. Kwestia prawidłowości i zarazem skuteczności doręczenia uchwały, jest okolicznością bez znaczenia dla oceny braku winy strony skarżącej w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Brak prawidłowego doręczenia skutkowałby brakiem wejścia aktu do obrotu prawnego, a co za tym idzie, termin do jego zaskarżenia nie rozpocząłby biegu. Oznacza to, że wniosek o przywrócenie terminu, który nie rozpoczął biegu jest niedopuszczalny, bowiem nie mógł zostać uchybiony. Skuteczność doręczenia zaskarżonej w niniejszej sprawie uchwały, została oceniona przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 11 marca 2022 r. sygn. akt I GSK 308/22. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia NSA wskazał, że obowiązkiem osób prawnych jest taka organizacja pracy, by doręczenie pism w godzinach pracy i w lokalu ich siedziby było zawsze możliwe i by odbioru dokonywała osoba upoważniona. Podmioty te są jednocześnie zobligowane do podjęcia takich działań organizacyjnych, aby wykluczyć możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione. Tym samym organ, a także Sąd oceniający skuteczność doręczenia pisma, może oprzeć się na domniemaniu, że osoba odbierająca pismo skierowane do spółki, jest uprawniona do wykonania tej czynności. W konsekwencji, jeżeli dana osoba przebywała w miejscu siedziby spółki i nie oświadczyła doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że listonosz doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Nadto podkreślić należy, że do odbioru przesyłki pocztowej nie jest konieczne uprawnienie do reprezentowania spółki. Sąd uznał jednak, że strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu poprzez przedstawienie okoliczności towarzyszących przekazaniu przesyłki przez D.J. Osoba ta, niebędąca pracownikiem Spółki, przekazała Spółce korespondencję jeden dzień po jej odbiorze informując równocześnie, że datą doręczenia jest 1 grudnia 2021 r. Wynika to z oświadczenia pracownika Spółki K.K. (k. 54 akt). Uznać zatem należy, że uchybienie terminowi nie nastąpiło z winy strony skarżącej. Jakkolwiek, jak wskazał NSA w ww. orzeczeniu, osoby prawne są zobligowane do podjęcia takich działań organizacyjnych, aby wykluczyć możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione, to jednak w ocenianej sytuacji, pomimo skutecznego doręczenia przesyłki, Spółka nie z własnej winy, otrzymała nieprawidłową informację o dacie jej doręczenia. Skutkowało to uchybieniem terminu do wniesienia skargi. W związku z tym na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. Z uwagi na przywrócenie terminu do wniesienia skargi, niezbędne stało się uchylenia postanowienia o zwrocie uiszczonego od niej wpisu, o czym Sąd orzekł w pkt 2 sentencji, na podstawie art. 165 P.p.s.a.