I SA/Go 407/17

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów sprawie postępowania egzekucyjnego postanawia: 1. Zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. 2. Oddalić wniosek o ustanowienie adwokata.

Z.S. wniósł skargę na wskazane w sentencji postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Następnie, w dniu 6 listopada 2017 r. na urzędowym formularzu PPF złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z uzasadnienia wniosku oraz oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że mieszka w mieszkaniu żony, z którą pozostaje w separacji, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Z tytułu wynagrodzenia za pracę otrzymuje około 1300 zł netto. Stałe wydatki związane z czynszem, rehabilitacją, ubezpieczeniem, energią elektryczną itd. wynoszą około 900 zł. Do wniosku Skarżący załączył m.in. zaświadczenie lekarskie wskazujące na konieczność leczenia i opieki, dokumenty potwierdzające wysokość dochodu, postanowienie o orzeczeniu separacji oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje, jeżeli osoba występująca z wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stwierdzić należy, że sytuacja materialna skarżącego była już przedmiotem analizy w postępowaniu o sygn. I SA/Go 215/17. Postanowieniem z 31 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. Sąd uznał, że skarżący wydatkuje w całości środki finansowe uzyskane ze świadczonej pracy na bieżące koszty utrzymania. Oświadczenia skarżącego dotyczące jego sytuacji są spójne i znajdują odzwierciedlenie w przedłożonych dokumentach – zaświadczeniach o wysokości dochodów, sądowego postanowienia orzekającego separację małżonków S. oraz orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności. W tej sytuacji poniesienie kosztów sądowych mogłoby narazić skarżącego na uszczerbek utrzymania koniecznego. Od momentu wydania ww. postanowienia sytuacja majątkowa skarżącego nie uległa znaczącej zmianie, a stwierdzić zatem należy, że powyższa argumentacja zachowuje aktualność i służyć może uzasadnieniu zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych również w niniejszym postępowaniu. Jednocześnie należy wskazać, że brak jest podstaw do ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Na obecnym etapie postępowania przed sądem administracyjnym skarżący nie musi być obowiązkowo reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika. Analiza akt sprawy wskazuje zaś, że skarżący potrafi samodzielnie podejmować czynności w postępowaniu, terminowo odnosi się do wezwań. Nadto należy wskazać, że o ile ponoszenie kosztów sądowych jest obowiązkiem strony, o tyle korzystanie z usług profesjonalnego pełnomocnika nie ma charakteru obligatoryjnego. Co więcej, sama konstrukcja postępowania sądowoadministracyjnego i wyznaczona w niej rola Sądu, stanowią należytą gwarancję ochrony uprawnień strony. Zgodnie bowiem z art. 6 P.p.s.a sąd administracyjny powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego niezbędnych pouczeń co do czynności procesowych i skutków ich zaniedbań. W niniejszej sprawie brak jednak podstaw do uznania, że odmowa ustanowienia pełnomocnika na obecnym etapie postępowania mogłaby spowodować dla skarżącego jakiekolwiek ujemne następstwa procesowe czy też ograniczyć mu prawo do sądu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.