I SA/Gd 145/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia T. T. O., T. O.1, J. O. Sp.j. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 marca 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 145/23 o odrzuceniu skargi T. T. O., T. O.1, J. O. Sp.j. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 7 grudnia 2022 r. nr 2201-IOV-2.4103.704-711.2021/10/03, 2201-IOV-4.4103.321-328.2021/10/03 w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od listopada 2012 r. do czerwca 2013 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

T. T. O., T. O.1, J. O. Sp.j. z siedzibą w K. (dalej jako "Skarżąca" lub "Spółka"), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej jako "Dyrektor IAS") z dnia 7 grudnia 2022 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od listopada 2012 r. do czerwca 2013 r. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 lutego 2023 r., pełnomocnik Skarżącej został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 83.215 zł oraz usunięcia braków formalnych skargi przez złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca powyższe wezwania została odebrana przez pełnomocnika Skarżącej w dniu 27 lutego 2023 r. (k. 76 akt sądowych). W dniu 6 marca 2023 r. (data stempla pocztowego) nadano przesyłkę zawierającą potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku. W dniu 7 marca 2023 r. (data stempla pocztowego) nadano przesyłkę zawierającą wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 20 marca 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 145/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę Skarżącej na decyzję Dyrektora IAS z dnia 7 grudnia 2022 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że termin do uiszczenia wpisu upłynął bezskutecznie w dniu 6 marca 2023 r., gdyż pełnomocnik Skarżącej ani Skarżąca we wskazanym terminie nie uiścili wpisu od skargi, ani też w terminie tym nie zwrócili się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia tej opłaty. Skarżąca uczyniła to dopiero w dniu 7 marca 2023 r., tj. 1 dzień po terminie do uiszczenia wpisu sądowego, nie składając jednocześnie wniosku o przywrócenie tego terminu. Postanowienie to doręczono pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 3 kwietnia 2023 r. (k. 114 akt sądowych). Pismem z dnia 6 kwietnia 2023 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 20 marca 2023 r. o odrzuceniu skargi, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucając naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe ich zastosowanie, mianowicie art. 220 § 1 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że Skarżąca uchybiła terminowi do zwrócenia się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi, a w konsekwencji odrzucenie skargi. W uzasadnieniu podniesiono, że Spółka nadała przesyłką zwykłą ekonomiczną w dniu 6 marca 2023 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy, na dowód czego załączyła fotografię koperty opatrzonej stemplem pocztowym oraz kserokopię reklamacji złożonej w Urzędzie Pocztowym w sprawie wyjaśnienia niedoręczenia przesyłki nadanej w dniu 6 marca 2023 r. W dniu 7 kwietnia 2023 r. do Sądu wpłynął wniosek Skarżącej o przyznanie prawa pomocy, nadany w urzędzie pocztowym w dniu 6 marca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniesione przez Skarżącą zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W przypadku, gdy – jak stanowi art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259, dalej jako "p.p.s.a.") – zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przysyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. Przepis ten, eliminując mnożenie instancji sądowych, służy racjonalizacji postępowania i realizacji nakazu rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Uchylenie zaskarżonego postanowienia przez sąd, który je wydał, jest możliwe m.in. wtedy, gdy zażalenie jest "oczywiście uzasadnione". Tak określona podstawa uchylenia wskazuje, że mogą być nią objęte zarówno przyczyny formalne, które zadecydowały o wydaniu zaskarżonego postanowienia, jak i względy merytoryczne. W każdym jednak wypadku istotne jest to, by zasadność zażalenia była "oczywista", to znaczy niewzbudzająca wątpliwości i zauważalna bez potrzeby dokonywania głębszej analizy zaskarżonego postanowienia. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, taki charakter ma zażalenie Skarżącej na postanowienie tut. Sądu z dnia 20 marca 2023 r. w przedmiocie odrzucenia skargi. Rozpatrując zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uwzględnił okoliczność, iż w dniu 7 kwietnia 2023 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek Skarżącej Spółki o przyznanie prawa pomocy sporządzony i nadany w urzędzie pocztowym w dniu 6 marca 2023 r., o czym świadczy data stempla pocztowego. W takim stanie rzeczy przyjąć należało – jak domaga się tego Skarżąca – że wykazano, iż przed upływem biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego, Spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Skoro bowiem wezwanie do uiszczenia wpisu zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 27 lutego 2023 r., to termin na dokonanie tej czynności (bądź złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy) upływał z dniem 6 marca 2023 r. Uznać zatem należy, że tut. Sąd błędnie – albowiem przedwcześnie – zastosował w niniejszej sprawie przepis art. 220 § 3 p.p.s.a., stanowiący o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia w wyznaczonym terminie wpisu od skargi pomimo wezwania. Wskutek powyższego Sąd niezasadnie odrzucił skargę zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 marca 2023 r. na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Doszło więc do naruszenia przez Sąd wskazanych powyżej przepisów postępowania, a uchybienie to bez wątpienia miało wpływ na wynik sprawy, gdyż swym rozstrzygnięciem Sąd w istocie zamknął Skarżącej drogę do zbadania zasadności skargi na w/w decyzję Dyrektora IAS z dnia 7 grudnia 2022 r. W związku z powyższym Sąd uznając wniesione przez Skarżącą zażalenie za oczywiście uzasadnione, na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie o odrzuceniu skargi.