I SA/Gd 122/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Sędzia NSA Joanna Zdzienicka - Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. i U. W. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 1 grudnia 2020 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

W piśmie z dnia 23 lutego 2021 r. skarżący złożyli wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 1 grudnia 2020 r. We wniosku wyjaśnili, że zaskarżone postanowienie zostało przesłane na adres firmy A i odebrane w dniu 4 grudnia 2020 r. przez pracownika tej firmy, który o tym fakcie nie poinformował. Podczas sporządzania skargi na inne postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej skarżący zorientowali się, że mogli otrzymać także postanowienie będące przedmiotem niniejszej sprawy. Po niezwłocznym odszukaniu przedmiotowej korespondencji "w stertach zleceń" w dniu 5 stycznia 2021 r. sporządzili skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t. jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) zwana dalej p.p.s.a., sąd może postanowić o przywróceniu terminu do dokonania czynności sądowej na wniosek strony, o ile do uchybienia terminu doszło bez jej winy. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu, należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.), a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu. Z wyżej wymienionych przepisów wynika, że uchybiony termin do dokonania czynności należy przywrócić, jeśli łącznie zostaną spełnione następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; wniosek zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; jednocześnie z wnioskiem zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin; we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu oraz powstaną ujemne dla strony skutki w zakresie postępowania sądowego. Oceniając wniosek skarżących o przywrócenie terminu do wniesienia skargi stwierdzić należy, że wniosek został złożony w terminie. Z akt sprawy wynika bowiem, że o uchybieniu terminu wnioskodawcy dowiedzieli się z odpowiedzi na skargę, którą otrzymali w dniu 17 lutego 2021 r. Wniosek o przywrócenie terminu wraz ze skargą złożyli w dniu 23 lutego 2021 r., co pozwala na stwierdzenie, że termin, o którym mowa powyżej został zachowany. Oceniając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Sąd uznał że wniosek jest niezasadny. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że oceniając brak winy w uchybieniu terminu, sąd powinien uwzględnić wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, stosując obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi, niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu (por. postanowienie NSA z dnia 13 września 2012 r., sygn. akt II FZ 689/12). Za brak winy uważa się sytuację, gdy zainteresowany nie był w stanie pokonać przeszkody przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. Do takich przeszkód zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (zob. postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GZ 257/12). Z kolei wina w uchybieniu terminu to również wina osób trzecich upoważnionych przez danego uczestnika postępowania do dokonania określonej czynności procesowej w postępowaniu. Z ugruntowanego orzecznictwa sądowego wynika, że na równi z zawinieniem strony traktuje się zawinienie osób, którym zleciła ona prowadzenie swoich spraw, w tym zatrudnionych pracowników (por. wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt I FSK 374/06). Z tego względu przytoczona we wniosku o przywrócenie terminu argumentacja skarżących dotycząca zaniedbania przez ich pracownika obowiązku przekazania korespondencji nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu. Z akt administracyjnych, jak i z akt sądowych wynika, że osoba, która odebrała przesyłkę zawierającą zaskarżone postanowienie z dnia 1 grudnia 2020 r. (opisana przez doręczyciela pocztowego jako dorosły domownik) wielokrotnie odbierała korespondencję kierowaną do skarżących (vide: k. 637a, 599, 598, 347, 346, 312, 311 akt administracyjnych czy k. 18, 19 akt sądowych). Zauważyć należy, że adres, na który przesyłana była korespondencja organu,, w tym m.in. zaskarżone postanowienie, jest przez skarżących podawany konsekwentnie jako adres do doręczeń także w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Przy czym, dopiero na etapie wniosku o przywrócenie terminu skarżący wskazują, że jest adres ich firmy. W ocenie Sądy skarżący, wskazując jako adres do korespondencji miejsce, w którym prowadzą firmę, a w konsekwencji decydując się na skorzystanie z usług innych osób, ponoszą ryzyko i skutki niewłaściwego wykonywania przez te osoby nałożonych obowiązków, tak jakby sami je realizowali. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że to na skarżącym ciąży obowiązek takiego wyboru czy zorganizowania pracy osób, którymi się wyręcza, aby w sposób właściwy zadbać o swoje interesy w postępowaniu przed organem czy sądem, albowiem działania tych osób bezpośrednio oddziałują bowiem na jego sytuację procesową (por. postanowienia: WSA w Warszawie z dnia 17 czerwca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 274/19, NSA z 17 października 2017 r., sygn. akt II GZ 773/17, z 12 maja 2016 r., sygn. akt I FZ 123/16, WSA w Kielcach z 19 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Ke 68/16). W związku z powyższym w ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnili w stopniu wystarczającym twierdzenia, że bez swojej winy uchybili terminowi do złożenia skargi. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.