Sygnatura
I SA/Bd 641/25
Wyrok WSA w Bydgoszczy z 27 maja 2026 r., I SA/Bd 641/25 – transport drogowy i przewozy
Wynik
oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
- Data orzeczenia
- 27 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 maja 2026r. sprawy ze skargi P. [...] Sp. z o.o. w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 19 września 2025 r. nr BP.501.1711.2025.0148.BD2. w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2025 r. Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2024 r. poz. 1539; dalej "u.t.d."), nałożył na [...] H. Sp. z o.o. w B. (dalej też: skarżąca, Spółka) karę pieniężną w wysokości [...] zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 t, którego dopuszczalna masa całkowita została przekroczona, co najmniej 10% i mniej niż 20 %. Rozpoznając wniesione odwołanie Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2025 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że w dniu [...] stycznia 2025 r. w miejscowości N. , skrzyżowanie ul. K. /DK [...], zatrzymano do kontroli 2-osiowy samochód ciężarowy marki M. o nr rej. [...] Pojazdem kierował G. Ł. J.. W momencie kontroli skarżąca Spółka wykonywała ww. pojazdem krajowy przewóz drogowy rzeczy, tj. ładunku podzielnego w postaci przesyłek kurierskich zawierających towary opałowe (Eko Groszek, węgiel w workach), budowlane oraz metalowe. Cały ładunek był przedmiotem realizowanej przez przewoźnika usługi transportowej. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli z dnia [...] stycznia 2025 r. Miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia [...] grudnia 2023 r. Pomiary masy całkowitej i nacisków osi wykonano przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu o numerze fabrycznym: EWP-WWSD-024. Użyta w toku kontroli waga legitymowała się w chwili kontroli świadectwem legalizacji ponownej wydanym przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Gdańsku dnia 11 grudnia 2023 r., z okresem ważności legalizacji do dnia 11 stycznia 2026 r. W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej normy rzeczywistej masy całkowitej pojazdu - 20550 kg (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 2550 kg (przekroczenie dopuszczalnej wartości wynoszącej 18 000 kg o 14,17 %). Podmiot wykonujący przejazd nie posiadał także zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Odnosząc się do zarzutów skarżącej podniesionych w odwołaniu, organ wyjaśnił, że nie doszło do naruszenia zakazu podwójnego karania, ponieważ w niniejszej sprawie podstawą do wszczęcia postępowania, a następnie nałożenia kary pieniężnej były przepisy ustawy o transporcie drogowym, nie natomiast ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2024 r. poz. 1251 ze zm.; dalej "u.p.r.d."). Organ podał, że w przypadku stwierdzenia przejazdu pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym oraz z przekroczeniami w zakresie dopuszczalnej masy całkowitej, długości lub szerokości, wykonywanego przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego, wszczyna się dwa, niezależne postępowania administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz przepisów ustawy o transporcie drogowym. Obie sankcje nie są ze sobą tożsame zarówno ze strony przedmiotowej jak i podmiotowej. Przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym sankcjonują poruszanie się pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia lub niezgodnie z warunkami tego zezwolenia. Odpowiedzialność z tytułu tego naruszenia ponoszą podmioty określone w art. 140aa ust. 3 u.p.r.d. Natomiast przepisy ustawy o transporcie drogowym sankcjonują naruszenia określone w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniającego załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 74 z 19.3.2016, str. 8), za które odpowiadają wyłącznie przewoźnicy drogowi wykonujący przejazd w związku z wykonywaniem transportu drogowego na mocy art. 92a ust. 7 pkt 2 u.t.d. Dalej organ wskazał, że nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 92c ust. 1 u.t.d. Wyjaśnił, że organ pierwszej instancji skierował do Spółki pismo z dnia [...] stycznia 2025 r., w którym zawarł informację o treści art. 140aa ust. 4 pkt 1 u.p.r.d., iż w przypadku zaistnienia okoliczności świadczących, że dochowała ona należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia, powinna ona stosowne dowody przedstawić. Skarżąca w toku postępowania nie złożyła wyjaśnień (przesłała jedynie fakturę VAT z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...]/BY), natomiast argumenty jak i wyjaśnienia zawarte w odwołaniu nie stanowią dowodów świadczących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Organ podał, że na podstawie okazanych do kontroli dokumentów i danych wskazanych w systemie CEPIK ustalono, iż dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu wynosi 18000 kg. Masa własna pojazdu wynosi 8690 kg. Tym samym dopuszczalna ładowność pojazdu wynosi 9310 kg. Natomiast z treści okazanych do kontroli dokumentów przewozowych wynikało, że masa 11 palet z umieszczonymi na nich ładunkami wynosiła 11020 kg. Powyższe dane znane przewoźnikowi dawały mu precyzyjną informację, że rzeczywista masa całkowita pojazdu wraz z ładunkiem wyniesie ponad 18000 kg (8690 kg + 11020 kg = 19710 kg). W związku z powyższym w ocenie organu, skarżąca nie miała podstaw do przyjęcia, że pojazd nie przekracza dopuszczalnych norm, a pomimo tego strona zdecydowała się wykonać przejazd drogowy. Organ podkreślił, że przedmiotem przewozu był ładunek podzielny, a zatem strona zobligowana była do zachowania normatywności pojazdu, czego zaniechała. W świetle ustaleń kontroli nie można - zdaniem organu - przyjąć, że skarżąca (jako podmiot wykonujący przejazd) dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miał wpływu na powstanie naruszenia w postaci przekroczenia dopuszczalnej masy pojazdu. Skarżąca przed rozpoczęciem wykonywania przejazdu drogowego nie miała podstaw do przyjęcia, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego nie zostanie przekroczona. Organ wskazał, że przedsiębiorca powinien wymagać od kierowcy, by ten zwracał szczególną uwagę na załadowywanie pojazdu, do czego zobowiązuje go wymaganie należytej staranności, przy braku zachowania której nie może twierdzić, że nie miał wpływu na stwierdzone naruszenie. Sposób doboru określonych środków celem zachowania normatywności pojazdu (np. stworzenie własnych procedur, szczegółowa organizacja pracy, kształtowanie stosunków zobowiązaniowych z pozostałymi uczestnikami obrotu prawnego, instalacja w pojeździe urządzeń powalających na określenie jego masy całkowitej, instalacja w pojeździe urządzenia służącego do pomiaru nacisków osi) jest kwestią indywidualną. Obowiązujące przepisy prawne obciążają podmiot wykonujący przejazd, aby nie dochodziło do przekroczenia dopuszczalnych norm, a co za tym idzie to podmiot wykonujący przejazd ma obowiązek podjęcia odpowiednich starań, w tym zapewnić sobie środki do tego, aby móc weryfikować wielkość ładunku przed rozpoczęciem przejazdu tak, aby nie dochodziło do przekroczenia określonych parametrów. Zdaniem organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i tym samym nie naruszył art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.; dalej: k.p.a.). Swoje rozstrzygnięcie oparł na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli i prawidłowo dokonał jego wszechstronnej oceny. W złożonej do tut. Sądu skardze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Spółka podniosła, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem. Wskazała pracownika, który wykonywał przejazd, który posiada określone doświadczenie. Kierowca zdecydował o rozmieszczeniu poszczególnych partii towarów oraz o ilości załadowanego towaru. Kierowca dysponował listami przewozowymi, gdzie widniała waga towaru. Zatem tylko działania kierowcy przyczyniły się do przekroczenia obowiązujących przepisów. Skarżąca podkreśliła, że dysponuje przeszkolonym personelem, który nie powinien popełniać błędów. Spółka wyjaśniła, że o ładunkach i ich masie decydował pracownik P. S.A. - G. J.. Pracownik Skarżącej miał wpisaną ilość załadunku 11020 kg i to właśnie on powinien się zatroszczyć, czy tyle może przewieźć. Skarżąca zatem nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Kwestia dotycząca masy towaru i jego załadunku rozgrywała się na miejscu, gdzie były wykonywane te czynności. Obecny tam był kierowca oraz pracownik P. S.A. Ewentualne przekroczenie nastąpiło właśnie w tym miejscu. Dodatkowo Spółka podniosła, że decyzją Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego została nałożona kara pieniężna za czyn określony w art. 140aa u.p.r.d., który pozostaje w ścisłym związku z czynem wskazanym w zaskarżonej decyzji. Tym samym podmiot został ukarany dwukrotnie za ten sam czyn, popełniony w tym samym czasie i miejscu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143), dalej: "p.p.s.a.", stanowi, że uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W wyniku tak przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które uzasadniałyby wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone przez organy z zachowaniem przepisów prawa procesowego, organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] kwietnia 2025 r., nakładającą - na podstawie art. 92a ust. 1 i 3 u.t.d. - na stronę skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] zł, za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, Stosownie do art. 92a u.t.d. co do zasady podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie (ust. 1). Co do zasady suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych (ust. 3). Odstępstwa od ww. zasad, opisane w punktach 1 i 2 ust. 1 oraz ust. 3 art. 92a u.t.d., nie dotyczą sprawy niniejszej. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń, numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10, załącznika nr [...] do ustawy (art. 92 ust. 7 u.t.d.). Jak wynika z prawidłowo dokonanych ustaleń faktycznych, przyjętych przez Sąd za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, w dniu [...] stycznia 2025 r. o godz. [...] zatrzymano do kontroli 2-osiowy samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem kierował G. Ł. J.. W momencie kontroli, [...] H. Sp. z o.o. wykonywała ww. pojazdem krajowy przewóz drogowy rzeczy, tj. ładunku podzielnego w postaci przesyłek kurierskich zawierających towary opałowe (Eko Groszek, węgiel w workach), budowlane oraz metalowe. Cały ładunek był przedmiotem realizowanej przez przewoźnika usługi transportowej. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...].[...]. Przewożony towar był ładunkiem podzielnym. W tym miejscu wskazać należy, że stosownie do art. 2 pkt 35 lit. b) u.p.r.d. ładunek niepodzielny, to taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Zatem ładunek podzielny może zostać podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Podać należy, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku pojazdu samochodowego o dwóch osiach, innego niż autobus - 18 ton; dopuszczalna masa całkowita pojazdu zasilanego paliwem alternatywnym może zostać powiększona maksymalnie o 1 tonę, a dopuszczalna masa całkowita pojazdu bezemisyjnego może zostać powiększona maksymalnie o 2 tony. W wyniku czynności kontrolnych natomiast stwierdzono następujące przekroczenie dopuszczalnej normy: - rzeczywista masa całkowita pojazdu wyniosła - 20550 kg (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę), czyli wystąpiło przekroczenie o 2550 kg (przekroczenie dopuszczalnej wartości wynoszącej 18 000 kg o 14,17 %), - podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Pomierzone parametry kontrolowanego zespołu pojazdów wykazały, że rzeczywista masa całkowita pojazdu wynosiła 20550 kg, a więc przekroczyła wartość dopuszczalnej masy całkowitej o 2550 kg, tj. o 14,17 %. Nie budzi zatem wątpliwości, że w niniejszej sprawie wykazano przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Powyższe ustalenia faktyczne prawidłowo zostały zakwalifikowane jako naruszenie, o którym mowa pod lp. 10.2.3 załącznika nr 3 do u.t.d., zgodnie z którym naruszenie przepisów dotyczące masy pojazdów stanowi dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 ton, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona: co najmniej 10% i mniej niż 20%. Kara za to naruszenie została określone przez ustawodawcę na poziomie 5 000 zł. Zatem zdaniem Sądu, zaszła podstawa do nałożenia na Spółkę kary pieniężnej w wysokości [...] zł na podstawie art. 92a ust. 1, 3 i 7 w zw. z lp. 10.2.3. załącznika nr 3 do u.t.d. W tym miejscu należy wskazać, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 15 grudnia 2023 r. Pomiary masy całkowitej i nacisków osi wykonano przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu o numerze fabrycznym: EWP-WWSD-024. Użyta w toku kontroli waga legitymowała się w chwili kontroli świadectwem legalizacji ponownej wydanym przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Gdańsku dnia 11 grudnia 2023 r., z okresem ważności legalizacji do dnia 11 stycznia 2026 r. Przebieg kontroli oraz wyniki ważenia utrwalono w protokole kontroli z dnia [...] stycznia 2025 r. W ocenie tut. Sądu, ustalenia faktyczne sprawy zostały dokonane z poszanowaniem reguł wynikających z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Organ podjął ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego, a następnie rozpatrzył ten materiał, oceniając na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, czy okoliczności istotne z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy zostały udowodnione. W sprawie materiał dowodowy obejmuje protokół kontroli wraz z załącznikami, w tym m.in. arkusze pomiarowe, dokumentację fotograficzną, dokumentację dotyczącą przewożonego towaru, dokumenty w postaci świadectw legalizacji, świadectw wzorcowania, protokołu z pomiarów na stanowisku ważenia, danych pobranych z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Ponadto Sąd zauważa, że w sprawie organ dokonał oceny możliwości zastosowania art. 92c u.t.d., zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. W ocenie Sądu w sprawie brak było podstaw egzoneracyjnych do wyłączenia odpowiedzialności skarżącej Spółki jako podmiotu wykonującego przewóz drogowy. Zgodzić się należało z organem odwoławczym, że w sprawie nie zachodziły okoliczności przewidziane w art. 92c ust. 1 u.t.d. Podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie zarobkowego przewozu drogowego rzeczy jest profesjonalnym przewoźnikiem, który powinien organizować pracę swojego przedsiębiorstwa tak, aby przestrzegać przepisów prawa mających zastosowanie przy wykonywaniu przejazdu pojazdu po drogach publicznych. Przedsiębiorca musi mieć świadomość konieczności ponoszenia konsekwencji w przypadkach wykonywania przewozu pojazdem o masie całkowitej przekraczającej dopuszczalne parametry, z naruszeniem art. 92a u.t.d. Taki przejazd jest niezgodny z obowiązującym prawem, ale przede wszystkim zagraża bezpieczeństwu innych uczestników ruchu drogowego. W interesie przedsiębiorcy leży więc zapewnienie zgodności wykonywanych operacji transportowych z obowiązującymi regulacjami prawnymi (por. wyrok WSA w Lublinie z 29.09.2020 r., III SA/Lu 153/20). Zdaniem Sądu, w sprawie nie zostały wykazane jakiekolwiek okoliczności wskazujące na to, że skarżąca Spółka nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Za działalność przedsiębiorstwa wykonującego przewóz drogowy odpowiedzialność administracyjną ponosi ten przedsiębiorca. Ponadto brak było podstaw do stwierdzenia przesłanek z art. 92c ust. 1 pkt 2 i 3 u.t.d. Okoliczności sprawy nie wskazują bowiem, że za stwierdzone naruszenia została na Spółkę nałożona kara przez inny uprawniony organ. Od dnia ujawnienia naruszenia nie upłynął okres 2 lat. Jak słusznie zauważa się w orzecznictwie (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 20 listopada 2025 r. sygn. akt III SA/Gd 490/25) brak jest podstaw do oceny, że podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł on przewidzieć, w sytuacji gdy dopuszcza on (lub jego pracownik) do przewozu pojazdem bez zważenia masy towaru lub nienależytego zważenia masy załadowanego pojazdu lub niezweryfikowania tej okoliczności. Kierowca winien mieć świadomość konieczności zważenia pojazdu i nie powinien przystąpić do wykonania przewozu bez sprawdzenia wagi pojazdu lub stwierdzenia, że jest ona przekroczona. Zaniechanie czynności sprawdzających w zakresie nieprzekroczenia masy całkowitej pojazdu jest zasadniczym uchybieniem, gdyż przekroczenie tego parametru powoduje powstanie naruszenia przy wyjeździe pojazdu na drogę publiczną. Zważenie pojazdu daje możliwość korekty załadunku. Niepodjęcie czynności sprawdzających wskazuje na godzenie się na ewentualne powstanie naruszeń (por. dotyczący załadowcy wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2022 r. sygn. akt II GSK 1811/18). W sytuacji, gdy czynność ważenia nie została wykonana lub nienależycie wykonana lub niezweryfikowana, to brak jest podstaw do stwierdzenia, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł on przewidzieć. Skoro pracownik przewoźnika nie podjął czynności, aby upewnić się czy pojazd nie został przeciążony bądź nie uwzględnił tej okoliczności, to skarżący nie może twierdzić, że nie mógł on przewidzieć, iż pojazd wraz z ładunkiem przekracza dopuszczalną masę i tym samym nie ponosi odpowiedzialności. Zaniechania w tym zakresie uniemożliwiają wyłączenie odpowiedzialności Spółki na podstawie art. 92c ust. 1 pkt u.t.d. Podniesiony w skardze zarzut naruszenia prawa materialnego – art. 92c ust. 1 u.t.d. nie zasługiwał zatem na uwzględnienie. Przyczyny zaniechania zważenia lub nienależytego zważenia lub nie zweryfikowanie masy pojazdu z ładunkiem, nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Pojazd, którego waga po załadowaniu przekraczała dopuszczalną masę, nie powinien wyjeżdżać na drogę publiczną i realizować przewozu. Przewóz pojazdu przekraczającego wraz z ładunkiem dopuszczalną masę odbywał się w tej sytuacji na ryzyko skarżącej Spółki. Oceniając skargę należy odnieść się także do zarzutu, że za to samo naruszenie nałożono już na Stronę karę pieniężną na podstawie ustawy Prawo o ruchu drogowym (art. 140aa u.p.r.d.). Przede wszystkim należy wskazać, że różne są podstawy prawne decyzji kontrolowanej w sprawie niniejszej, wydanej na podstawie ustawy o transporcie drogowym, i decyzji w przedmiocie wymierzenia kary w oparciu o przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym. Sąd nie podziela stanowiska skarżącej co do wadliwości zaskarżonej decyzji. Odnosząc się bowiem do zarzutów dotyczących dwukrotnego ukarania zauważyć należy, że problem prawny tzw. "podwójnego ukarania" związany z nakładaniem kar pieniężnych za zdarzenie stwierdzone podczas jednej kontroli jednocześnie na podstawie ustawy o transporcie drogowym jak i na podstawie ustawy Prawo o ruchu drogowym był już wielokrotnie przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyroki NSA: z 27.11.2025 r. II GSK 918/22; z 11.09.2025 r. II GSK 1006/22; z 28.01.2025 r. II GSK 1486/21; z 28.09.2021 r. II GSK 248/21; z 26.11.2024 r.). W wyroku z dnia 28 stycznia 2025 r., II GSK 1601/21 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że: "nałożenie administracyjnej kary pieniężnej za ujawnione w trakcie kontroli naruszenie polegające na braku (nieokazaniu) ważnego w dacie kontroli zezwolenia odpowiedniej kategorii, przekroczeniu dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu na podstawie ustawy o transporcie drogowym oraz odrębnie na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 2 p.r.d. stanowił dopuszczalny przepisami prawa zbieg odpowiedzialności administracyjnej i nie narusza zakazu podwójnego karania za to samo zachowanie. Odrębne, a co za tym idzie różne zakresy normowania ustawy o transporcie drogowym i ustawy Prawo o ruchu drogowym, co jasno i wyraźnie wynika z zestawienia ich przepisów, uprawniają do postawienia tezy, że wskazane ustawy realizują odrębne cele oraz chronią inne dobra i interesy prawne. O ile na gruncie pierwszej z tych ustaw administracyjnej karze pieniężnej podlega wykonywanie przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, w których przekroczona jest dopuszczalna masa całkowita oraz wymiary pojazdu, to na gruncie drugiej z tych ustaw kara pieniężna – której wysokość jest determinowana kategorią zezwolenia, którym nie legitymuje się podmiot wykonujący przejazd – jest nakładana za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia. Co przy tym nie mniej istotne z punktu widzenia oceny o zaktualizowaniu się danym zachowaniem znamion omawianych deliktów administracyjnych, o ile w odniesieniu do drugiego z nich jest konieczne ustalenie dotyczące istnienia obowiązku posiadania przez podmiot wykonujący przejazd zezwolenia określonej kategorii oraz naruszenia tego obowiązku, to ustalenie to nie jest już jednak konieczne – albowiem nie byłoby ono w ogóle przydatne – w odniesieniu do pierwszego z nich, gdyż ta okoliczność jest prawnie obojętna dla oceny o ziszczeniu się lub nie znamion tego deliktu." Z kolei, w wyroku z dnia 28 stycznia 2025 r., II GSK 1628/21 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że jakkolwiek stany faktyczne spraw, w których nałożono na skarżącego kary pieniężne, są zbieżne, to jednak przypisane stronie naruszenia podlegały ocenie na podstawie reżimów dwóch różnych ustaw, które znamiona penalizowanych na ich gruncie deliktów opisują jednak w sposób, który powoduje, że w ich świetle naruszenia te - zachowania stanowiące źródło tych naruszeń, nie są jednak w sensie prawnym jednorodne. W świetle powyższego za pozbawione uzasadnionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny uznał stanowisko, że delikt administracyjny przypisany stronie skarżącej był tożsamy deliktowi przypisanemu jej na podstawie ustawy o transporcie drogowym, a co za tym idzie, że były również tożsame zachowania, z powodu których każdy z tych deliktów został stronie skarżącej przypisany. Stanowiska tego nie uzasadnia również to, że podlegające ustaleniu w odrębnie prowadzonych postępowaniach w sprawach nałożenia kar pieniężnych odrębne zbiory faktów posiadały również pewną część wspólną, odnoszącą się do przekroczenia tego samego parametru kontrolowanego pojazdu. W świetle przedstawionych argumentów nie sposób jest zasadnie wnioskować o zaistnieniu sytuacji mającej dowodzić naruszenia zasady ne bis in idem. Z faktu, że w związku z przeprowadzeniem kontroli w tym samym czasie na ten sam podmiot nałożono kary pieniężne nie można wyprowadzić poglądu, że doszło do podwójnego ukarania skarżącego za ten sam czyn. Zatem odrębne, a co za tym idzie różne zakresy normowania przywołanych powyżej ustaw: u.t.d. i u.p.r.d., co jasno i wyraźnie wynika z ich przepisów, nie mogą pozostawać bez wpływu na wniosek, że ustawy te realizują odrębne cele oraz chronią inne dobra i interesy prawne (por. wyrok NSA z 28 września 2021 r. sygn. akt II GSK 248/21, 23 listopada 2021 r. sygn. akt II GSK 1667/21). Tut. Sąd w niniejszej sprawie podziela ww. poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego, a ocenę prawną wyrażoną w powołanych orzeczeniach w pełni aprobuje. W związku z tym, Sąd nie podziela stanowiska skarżącej Spółki zarzucającego organowi doprowadzenie do podwójnego ukarania strony za to samo naruszenie. W konsekwencji powyższego, Sąd nie podzielił żadnego z zarzutów skargi. Badając sprawę z urzędu Sąd nie doszukał się także takich naruszeń przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które usprawiedliwiałyby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Z podanych względów Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 26 listopada 2025
- Symbol z opisem
- 6037 Transport drogowy i przewozy
- Hasła tematyczne
- Transport
- Skarżony organ
- Inne
- Sędziowie
- Halina Adamczewska-Wasilewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Joanna Ziołek Leszek Kleczkowski
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.)
art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 · Dz.U. 2024 poz. 1539
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II GZ 195/26 · 27 maja 2026
Postanowienie NSA z 27 maja 2026 r., II GZ 195/26 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: II GZ 194/26 · 27 maja 2026
Postanowienie NSA z 27 maja 2026 r., II GZ 194/26 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: I SA/Bd 147/26 · 27 maja 2026
Wyrok WSA w Bydgoszczy z 27 maja 2026 r., I SA/Bd 147/26 – transport drogowy i przewozy
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny