I OZ 849/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska po rozpoznaniu w dniu 14 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 lutego 2014 r. sygn. akt III SAB/Kr 41/13 o umorzeniu postępowania o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz o odmowie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi Z.S. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie postanawia: oddalić zażalenie

Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie umorzył postępowanie z wniosku Z.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz odmówił skarżącemu ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Ponadto zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", skarżący wezwany został do złożenia dodatkowych oświadczeń oraz przedstawienia dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i rodzinną wskazaną we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie wykonał w terminie wezwania Sądu, nie wyjaśnił zatem wątpliwości co do oświadczeń zawartych we wniosku. Sąd uznał więc, że strona nie wykazała aby spełniała przesłanki dla przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zażalenie na to postanowienie wniósł Z.S., domagając się ustanowienia pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowi, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane osobie fizycznej jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie okoliczności, które wskazywałyby na zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie i winno nastąpić poprzez złożenie oświadczeń w odpowiednich rubrykach urzędowego formularza, na którym składa się przedmiotowy wniosek. Jeśli jednak oświadczenia zawarte we wniosku nie wystarczają do pełnej oceny sytuacji majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy, bądź też budzą wątpliwości, Sąd może, na podstawie art. 255 powołanej ustawy, zażądać od strony dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów potwierdzających jej rzeczywiste dochody oraz stan majątkowy, czy rodzinny. Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Z.S., z uwagi na niewskazanie we wniosku danych o osiąganych dochodach i ponoszonych wydatkach, został wezwany do uzupełnienia formularza oraz przedłożenia dodatkowych dokumentów, które były niezbędne do oceny jego sytuacji majątkowej. Pomimo skutecznego wezwania strona nie przedłożyła żądanych dokumentów, nadto złożone wyjaśnienia są wewnętrznie sprzeczne i niewiarygodne. Sąd I instancji zasadnie uznał więc, że wnioskodawca nie wykazał w sposób dostateczny, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nieuzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy uniemożliwiło w istocie ustalenie sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej strony w celu zbadania czy zaistniały przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Z tych względów Sąd I instancji prawidłowo uznał, że wniosek Z.S. nie mógł być uwzględniony, gdyż wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W tej sytuacji zważywszy, iż zastosowano w stosunku do skarżącego bezskutecznie wezwanie, o którym mowa w art. 255 wskazanej ustawy – należało uznać, iż Sąd mógł rozpoznać wniosek na podstawie dotychczas przedłożonych przez skarżącego materiałów. Te zaś nie pozwalały przyjąć, że zachodzą przesłanki do przyznania mu prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zażalenie nie posiada usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z prawem i orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.