I OZ 835/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 8 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Sz 857/12 o odmowie zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 listopada 2012 r. w części dotyczącej oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Arkadiusza Windaka w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 25 lipca 2014 r., II SA/Sz 857/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 27 listopada 2012 r. w części dotyczącej oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Arkadiusza Windaka w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z [...] czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że 10 lipca 2014 r. na rozprawie R. S. złożył wniosek o wyłączenie sędziego WSA Arkadiusza Windaka od rozpoznania jego sprawy, z powodu naruszenia przez tego sędziego podstawowej zasady konstytucyjnej do uczciwego i sprawiedliwego procesu poprzez faktyczne popieranie oszukańczych zachowań procesowych adwokata L. M. L. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1108/07, polegających na złożeniu opinii prawnej na szkodę i krzywdę skarżącego, i wbrew jego woli. Skarżący kwestionował również zachowanie sędziego w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 744/08. Sąd I instancji podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie były już trzykrotnie rozpoznawane wnioski skarżącego o wyłączenie sędziego Arkadiusza Windaka. Postanowieniem z 27 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek o wyłączenie ww. sędziego i sędzi NSA Elżbiety Makowskiej od rozpoznania przedmiotowej sprawy, ponieważ skarżący nie wskazał żadnej z ustawowych przesłanek uzasadniających wyłączenie na podstawie art. 18 czy art. 19 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 13 lutego 2013 r., I OZ 60/13 oddalił zażalenie skarżącego na to postanowienie. Postanowieniem z 19 kwietnia 2013 r. WSA w Szczecinie odmówił zmiany postanowienia z 27 listopada 2012 r., a NSA postanowieniem z 12 czerwca 2013 r., I OZ 459/13 oddalił zażalenie na powyższe postanowienie. Kolejnym postanowieniem z 18 października 2013 r. WSA w Szczecinie ponownie odmówił zmiany własnego postanowienia z 27 listopada 2012 r. a wniesione zażalenie oddalił NSA postanowieniem z 10 stycznia 2014 r., I OZ 1235/13. Sąd I instancji podkreślił, że składając po raz czwarty wniosek o wyłączenie sędziego, skarżący powołał te same okoliczności, które były podstawą jego wcześniejszych – uznanych za niezasadne – wniosków, to jest popieranie "oszukańczych zachowań procesowych adwokata Lwa Michała Lizaka w sprawie o sygn. II SA/Sz 1108/07" oraz "stosowanie w sprawie II SA/Sz 744/08 omnipotencji władczej funkcjonariusza publicznego państwa totalitarnego". W tej sytuacji ponowny wniosek o wyłączenie tego samego sędziego należało potraktować jako żądanie zmiany postanowienia Sądu z 27 listopada 2012 r. w części odnoszącej się do oddalenia wniosku o wyłączenie ww. sędziego. Zgodnie z art. 165 p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Skarżący składając ponowny wniosek o wyłączenie sędziego nie uprawdopodobnił, że okoliczności które były brane pod uwagę przy ocenie wcześniejszych wniosków o wyłączenie uległy zmianie. Z uwagi na wcześniejsze rozstrzygnięcia WSA oraz NSA w odniesieniu do tych samych argumentów podnoszonych przez skarżącego, Sąd uznał, że nadal brak jest podstaw do zmiany postanowienia z 27 listopada 2012 r. W zażaleniu R. S. wniósł o uchylenie opisanego postanowienia w całości i wyłączenie sędziego Arkadiusza Windaka od rozpoznawania sprawy II SA/Sz 857/12. Sądowi zarzucił przedstawienie niezgodnego z prawdą stanu faktycznego w części uzasadnienia postanowienia. W oparciu o taki stan faktyczny sędziowie przedstawili fałszywą argumentację "w subiektywnym przekonaniu, że uznaniowość sędziowska w stosowaniu prawa jest największą wartością". Skarżący zaznaczył, że okoliczności i fakty dające podstawę do złożenia wniosku o wyłączenie sędziego "nie są kwestią sporną w wymiarze faktycznym i prawnym" a przekonanie sędziów o bezstronnym zachowaniu sędziego Arkadiusza Windaka jest subiektywne i nie ma podstaw faktycznych, ani prawnych. Pisma skarżącego przedstawiają "patologiczne stosowanie prawa, w szczególności przez adwokata [...] i przez sędziego". Skarżący podkreślił, że jeżeli Sąd ustali "przytoczone uczciwie, rzetelnie i przejrzyście wszystkie okoliczności i fakty przytoczone" w jego pismach, dotyczących wyłączenia sędziego, "to wtedy nie będzie wątpliwości co do zasadności wniosku o wyłączenie". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawierało usprawiedliwionych podstaw. Przede wszystkim, wniosek z 10 lipca 2014 r. został prawidłowo uznany za wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 27 listopada 2012 r. w części dotyczącej odmowy wyłączenia sędziego Arkadiusza Windaka od orzekania w sprawie. Skarżący nie kwestionuje zresztą, że podnosi te same argumenty co w pierwszym wniosku, a wykazuje tylko, że do tej pory sądy administracyjne nie oceniły należycie przytoczonych przez niego okoliczności. Jeżeli jednak "okoliczności sprawy", o których mowa w art. 165 p.p.s.a. nie zmieniły się, to prawomocne postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 27 listopada 2012 r. nie może zostać zmienione. Zgodnie z art. 144 w zw. z art. 166 p.p.s.a., sąd jest związany wydanym postanowieniem od chwili jego ogłoszenia, a jeśli postanowienie zostało wydane na posiedzeniu niejawnym - od podpisania sentencji postanowienia. Ponadto, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia (art. 153 p.p.s.a.). Należy wyjaśnić skarżącemu, że obecnie Naczelny Sąd Administracyjny nie ma uprawnień do zmiany prawomocnego postanowienia z uwagi na to że okoliczności sprawy się nie zmieniły, a więc Sąd jest związany wcześniej wydanym w sprawie orzeczeniem. Przepisy procedury sądowoadministracyjnej dają pewne możliwości zmiany orzeczeń – wojewódzkiego sądu administracyjnego przez Naczelny Sąd Administracyjny, ale ogólnie przewidują trwałość już wydanych orzeczeń. Będzie to dotyczyć nie tylko sytuacji, kiedy orzeczenie sądowe jest niesatysfakcjonujące dla strony, ale również wtedy gdy orzeczono zgodnie z jej żądaniem – takie orzeczenie, jeżeli stało się prawomocne, co do zasady nie będzie mogło zostać zmienione. Trzeba podkreślić, że sądy administracyjne działają w granicach przewidzianej procedury i z uwagi na powyżej przedstawione okoliczności, na tym etapie skarżący nie uzyska rozstrzygnięcia na którym mu zależy ponawiając w ten sam sposób skonstruowane i uargumentowane wnioski. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.