I OZ 73/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. H. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt III SAB/Lu 9/14 oddalające wniosek o wyłączenie referendarzy sądowych Jarosława Harczuka, Marcina Małka i Anny Puton-Mazurkiewicz od rozpoznania sprawy w sprawie ze skargi J. H. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oddział w Biłgoraju w przedmiocie wydania decyzji postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt III SAB/Lu 9/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił wniosek J. H. o wyłączenie referendarzy sądowych Jarosława Harczuka, Marcina Małka i Anny Puton-Mazurkiewicz od rozpoznania sprawy. W uzasadnieniu Sąd I instancji powołał się na art. 18 § 1 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a." i stwierdził, że żadna z przyczyn wyłączenia nie zachodzi w badanej sprawie. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie przyczyny wyłączenia z art. 18 P.p.s.a. należy wykluczyć wobec treści oświadczeń złożonych przez referendarzy sądowych w dniu 18 listopada 2014 r. Ponadto wskazano, że niezadowolenie J. H. ze sposobu rozstrzygania składanych przez niego wniosków o przyznanie prawa pomocy nie daje podstaw do wyłączenia referendarzy. Odpowiedni poziom ochrony przed błędnymi rozstrzygnięciami zapewnia możliwość wnoszenia środków zaskarżenia od orzeczeń wydawanych w przedmiocie prawa pomocy. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł J. H. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 18 § 1 P.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Ponadto zgodnie z art. 19 P.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie natomiast z art. 24 § 1 ww. ustawy, powyższe przepisy stosuje się odpowiednio do wyłączenia protokolanta, referendarza sądowego, asesora sądowego oraz prokuratora. Mając powyższe na uwadze należy w pełni podzielić stanowisko Sądu I instancji o braku jakichkolwiek przesłanek, które przemawiałyby za uwzględnieniem przedmiotowego wniosku. Stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zasługuje w tym zakresie na aprobatę, gdyż po stronie referendarzy sądowych objętych wnioskiem o wyłączenie nie zachodzą przesłanki do ich wyłączenia (tak z urzędu jak i na wniosek). Subiektywne przeświadczenie skarżącego, że referendarze nie są bezstronni jest niewystarczające do uwzględnienia wniosku. Ponadto skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość złożonych przez referendarzy oświadczeń, w których wskazali, że nie istnieje żadna okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w sprawie. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.